Onze privacy in de digitale wereld

Panorama: We zijn gezien

‘Als je foto’s van mijn kinderen te pakken krijgt en mijn bankuittreksels, dan voel ik me pas echt in mijn privacy aangetast. De eerste staan alleen op mijn harde schijf, de tweede zijn een geheim tussen mij en mijn bank.’
(Nieuwsanker Freek Braeckman in de Panorama-reportage We zijn gezien)

Panorama zette, met het akkoord van Freek, hacker Filip aan het werk. Of hij in zijn opdracht slaagt zal blijken in Wij zijn gezien, een Panorama-reportage over privacy, of over het gebrek eraan.
In deze digitale tijden laten we als burger kwistig digitale sporen achter, van de GSM over de GPS en het bibliotheekbezoek tot het internet. Overal hangen er camera’s en bewaren overheid en bedrijven tal van gegevens over ons. De overvloed aan informatie werpt vragen op over onze privacy. Zijn we in de greep van Big Brother? We zetten extra sloten op de deur maar hoe goed is onze computer beveiligd tegen een aanval van een hacker?


‘We zitten in meer dan 3.000 databanken,’ zo berekende advocaat Raf Jespers, auteur van een lijvig boek over privacy. ‘Het lijkt erop alsof de overheid en bedrijven alles over ons willen weten. Ik vind dat een beangstigende gedachte.’ Sara Segaert van de Federal Computer Crime Unit bevestigt: ‘Als we alle puzzelstukjes samen leggen komt dat best bedreigend over. Identiteitsdiefstal is een fenomeen waar we hoe langer hoe meer mee te maken krijgen. Niet alle burgers schijnen te beseffen welke informatie ze overal achterlaten.’

Commissaris Paelinck van Politie Westkust wil in zijn werk alle technieken gebruiken die er zijn. ‘We leven niet meer in de negentiende eeuw hé. Nu al wordt elk voertuig dat de zone binnenrijdt systematisch geregistreerd door camera’s en gecontroleerd door verschillende computers. Voor ons is elke burger verdacht tot bewijs van het tegendeel ‘Iemand die zoiets zegt, is niet bekwaam,’ reageert Paul De Hert, professor aan de VUB. ‘Onze samenleving moet lekker kunnen swingen en is niet gebaat bij een cultuur van wantrouwen.’

Willem Debeuckelaer, voorzitter van de privacycommissie zoekt naar evenwichten tussen zinvol gebruik van persoonsgegevens en bescherming ervan. ‘En de ene keer lukt dat beter dan de andere. Maar we merken wel een mentaliteitswijziging. Zowel burgers als overheden en bedrijven worden gevoeliger voor het thema en nemen hoe langer hoe meer hun verantwoordelijkheid.’

En toch zijn er mensen die bijvoorbeeld het hoederecht over hun kind verliezen omdat de rechter hun Facebook-vertelsels gelezen heeft. Privacy is dood, zei Marc Zuckerberg, en hij kan het weten. Benieuwd of Freek Braeckman daar intussen ook van overtuigd is geraakt.

Een reportage van Dirk Leestmans
Presentatie: William van Laeken
 We zijn gezien: in Panorama op zondag 1 mei om 20.10 u.