Gesprek over Iraanse kernproject is gestart

In Genève praten de vertegenwoordigers van de VN-Veiligheidsraad met Iran over het omstreden kernprogramma van Teheran. Het beloven erg moeilijke onderhandelingen te worden.

Het gaat om een nieuw rondje touwtrekken tussen Iran en de internationale gemeenschap. Aan tafel zitten de vijf permanente leden van de VN-Veiligheidsraad (VS, Groot-Brittannië, Frankrijk, Rusland en China) samen met Duitsland en Iran.

De kwestie is ook bijzonder ingewikkeld en heeft het potentieel om een grote internationale crisis te worden. De radicale Iraanse president Mahmoud Ahmadinejad zegt dat zijn land het recht heeft om "vreedzame kernenergie" te ontwikkelen en dat hij geen plannen heeft voor een kernbom.

Het Westen gelooft dat al langer niet, maar de roep om sancties werd altijd afgeblokt door Rusland en China. Moskou heeft een erg lucratief contract voor de bouw van een kerncentrale in het Iraanse Bushehr (foto) en wil dat niet opgeven.

Onlangs raakte echter bekend dat Iran in het geheim werkt aan een ondergrondse verrijkingsfabriek voor uranium en dat heeft ook alarmsignalen doen afgaan in Moskou en Peking. 

Warm en koud, of heet?

De kwestie over het Iraanse atoomprogramma zorgt al jaren voor onrust, maar dreigt nu in een stroomversnelling te komen. De Iraanse president Ahmadinejad zegt dat hij bereid is om te praten, maar laat vooralsnog geen controles door het Internationale Atoomenergieagentschap (IAEA) toe.

Tegelijk doet Teheran de laatste tijd erg stoer. Tijdens militaire oefeningen zijn de voorbije dagen allerlei nieuwe raketten getest, onder meer langeafstandstuigen die de rand van Europa en de Golf kunnen bereiken.

De uitspraken van Ahmadinejad, die herhaaldelijk heeft opgeroepen tot de vernietigting van Israël en de holocaust op de Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog minimaliseerde, wakkeren de onrust nog aan.

Ahmadinejad maakt zich sterk dat Israël Iran niet durft aan te vallen, maar Israël sluit dat in geen geval uit en heeft daar militair en technologisch zeker de middelen voor. Mocht Israël Iraanse installaties aanvallen, zou dat tot een zware crisis kunnen leiden.

De kwestie wordt ook bemoeilijkt door de interne situatie in Iran zelf. De gematigde oppositie blijft de herverkiezing van Ahmadinejad aanvechten als frauduleus en de belegerde Iraanse president gebruikt de crisis om de oppositie af te schilderen als "vijanden van Iran".