"Euthanasie vaak door verpleegkundigen"

De Belgische wetgeving laat artsen toe euthanasie toe te passen mits het naleven van strikte voorwaarden. In de praktijk zijn het echter vaak verpleegkundigen die levensbeëindigende middelen toedienen, zelfs zonder dat de patiënt daar expliciet om heeft gevraagd. Dat blijkt uit een onderzoek van de VUB.

De resultaten van het onderzoek staan te lezen in het laatste nummer van het wetenschappelijk tijdschrift Canadian Medical Association Journal.

Onderzoekster Els Inghelbrecht ondervroeg 1.265 verpleegkundigen over hun ervaringen met beslissingen omtrent levensbeëindiging. 128 verpleegkundigen gaven aan dat hun laatste patiënt, bij wie een beslissing rond het levenseinde genomen werd, euthanasie kreeg en nog eens 120 verpleegkundigen gaven aan dat hun laatste patiënt die levensbeëindigende middelen toegediend kreeg hier zelf niet expliciet om gevraagd had.

Dat is eigenlijk onwettig omdat euthanasie enkel mag verleend worden op expliciet verzoek van de patiënt zelf. In de praktijk gebeurt het soms dat de zorgverleners samen met de familie hierover beslissen wanneer de patiënt in coma ligt of door zijn fysieke of geestelijke toestand niet meer in staat is om zelf een beslissing te nemen.

In de gevallen waarbij levensbeëindigende middelen werden toegediend zonder uitdrukkelijk verzoek van de patiënt, hielp 48 procent van de verpleegkundigen de middelen te prepareren. Zesenvijftig pct was aanwezig bij het toedienen en 45 procent diende de middelen zelf toe, in 82 procent van de gevallen zelfs zonder de aanwezigheid van de arts maar in 98 procent wel onder diens bevel. Wanneer het om euthanasie ging - dus op expliciet verzoek van de patiënt zelf - diende 12 procent van de verpleegkundigen de middelen zelf toe en steeds in opdracht van de arts.

Het onderzoek legt volgens de onderzoekers een belangrijk knelpunt bloot, want wanneer niet aan de wettelijke criteria wordt voldaan, lopen zowel arts als verpleegkundige risico op gerechtelijke vervolging.