Weinig eensgezindheid over aanpak besparingen

De besparingsoperatie die ons land te wachten staat, wordt geen doordeweekse klus. In de eerste plaats omdat er meer dan 20 miljard bespaard moet worden, maar ook omdat de partijen het niet eens zijn over de manier waarop dat moet gebeuren. Dat bleek nog maar eens in een debat in "De zevende dag".

Toch één element waarover iedereen het eens is: de komende jaren moet er 22 miljard euro worden bespaard. Maar tot daar de eensgezindheid. Hoe dat moet gebeuren, daar lopen de meningen uiteen. Zo wijst Open VLD er nog eens op dat de helft van die besparingen door de gewesten zal moeten worden gedragen.

"Het zou billijk zijn dat je na een staatshervorming de besparingsoefening van 22 miljard 50/50 verdeelt, over enerzijds federaal en anderzijds gewesten en gemeenschappen", zei Patrick Dewael in "De zevende dag". Na een staatshervorming moet de Vlaamse begroting volgens Open VLD zo'n 60 miljard vertegenwoordigen. "Wij vragen dan een inspanning van 10 procent van alle overheden."

"De besparing wordt een gigantische oefening en we moeten nu een gezamenlijke verantwoordelijkheid opnemen", benadrukte Dewael. "Als we nu niets doen, dan komen we terecht in scenario's van collectieve verarming van de bevolking."

Open VLD-plan "is hol en contraproductief"

In het besparingsplan van CD&V daarentegen moet de federale overheid 20 miljard voor zijn rekening nemen. "Wij beginnen vooral met geen nieuwe uitgaven te plannen", zei Pieter De Crem (CD&V). "Het begin van een besparing is geen nieuwe uitgaven. Het plan van Open VLD om de helft van die besparingen naar de gewesten over te dragen is hol en contraproductief. Vlaanderen zou dan moeten betalen voor iets waar het niet alle verantwoordelijkheid voor draagt."

Bruno Tobback (SP.A) haalde tijdens het debat uit naar de "lijstjes" van de andere partijen, die volgens hem "het geld niet waard zijn van het papier waar ze op gedrukt zijn". "De Tijd, toch een krant met enige financiële kennis, zegt dat al die lijstjes op drijfzand gebouwd zijn omdat ze niet onmiddellijk uitvoerbaar zijn." Tobback legt daar naar eigen zeggen wel onmiddellijk uitvoerbare maatregelen naast, zoals een besparing op geneesmiddelen, langer werken en een heffing op grote vermogens. "Maatregelen die op korte termijn uitvoerbaar zijn én fair verdeeld zijn."

Volgens Vlaams Belang-voorzitter Bruno Valkeniers is de beste oplossing om goed te kunnen besparen op korte termijn, de splitsing van de fiscaliteit en de staatsschuld. En ook zeer belangrijk: de staat moet dringend ontvet worden. "Dat betekent niet alleen 70.000 ambtenaren niet vervangen, maar ook de vraag stellen: wat zijn de kerntaken van de staat? En dan een aantal heilige huisjes aanpakken, zoals de splitsing van de sociale zekerheid en kosten van de immigratie."

"Sociale zekerheid moet vangnet zijn, geen hangmat"

Ook over de groeinorm in de sociale zekerheid zal na de verkiezingen nog flink worden gediscussieerd. Open VLD wil af van de huidige groeinorm van 4,5 procent en acht 2,5 procent voldoende. Ook dan zullen de behoeften van de bevolking nog gedekt kunnen worden, meent Dewael. De Crem pleit voor "een realistische groei", gebaseerd op de economische groei.

Ook een vermogensbelasting, een vraag van de SP.A en Groen!, is nog geen uitgemaakte zaak. "Voor ons staat een vermogensbelasting niet op de agenda", maakte De Crem duidelijk. Open VLD wil dan weer een beperking van de werkloosuitkeringen in de tijd, "want de sociale zekerheid moet een vangnet zijn, terwijl het voor sommigen veeleer een hangmat is".

De SP.A wil daar niet van weten en pleit voor "concrete maatregelen", "en dat gaat niet over het schrappen van die uitkeringen", zei Tobback. "Een uitkering mag doorlopen en is een recht zolang je kunt aantonen dat je die hebt omdat je pech hebt."

lees ook