Het moeizame evenwicht tussen schuld en groei

In Canada is de G20 begonnen, de vergadering van rijke industrielanden en groeilanden. De bijeenkomst had een optimistische vergadering moeten worden, maar staat nu in het teken van het schuldenvraagstuk. Dreigen besparingen de groei een halt toe te brengen?

Het toegenomen belang van de G20 is een van de belangrijkste gevolgen van de wereldwijde economische crisis. Lange tijd stond deze vergadering van rijke landen en groeilanden, zoals China en India, in de schaduw van de G8, die de acht grootste economieën bijeenbrengt. Maar omdat juist de grote industrielanden in een diepe recessie werden gestort en de groeilanden wel snel weer groeicijfers presenteerden, worden de echte beslissingen nu door de G20 genomen. Die vergadering is bovendien veel representatiever dan de G8 en vertegenwoordigt 85% van de wereldeconomie.

De afgelopen G20-toppen stonden in het teken van de aanpak van de economische crisis. Nu wereldwijd de economie zich langzaam aan het herstellen is, had de top in Toronto er een moeten zijn met blije gezichten. De crisis is voorbij en daar hebben wij toch een mooie rol in gespeeld. Dat was toch de verwachting. Maar de actualiteit heeft de wereldleiders ingehaald. Door de Griekse schuldencrisis en de onrust op de financiële markten zijn heel wat Europese landen overgegaan tot vaak draconische besparingen. Zo gaat Duitsland 80 miljard euro besparen, Groot-Brittannië 30 miljard euro en Frankrijk 100 miljard euro. Al dan niet gespreid over meerdere jaren.

We hebben geen andere keus, klinkt het in Europa. Beleggers wantrouwen de gezondheid van onze staatsfinanciën, dus moeten we wel saneren. Maar Amerika gaat niet akkoord. De economie mag zich dan wel wereldwijd herstellen, het herstel blijft broos en kan in de kiem worden gesmoord door al te drastische besparingen. Minder overheidsuitgaven en meer belastingen betekenen minder consumptie en daardoor lage economische groei met een werkloosheid die hoog blijft.

Van Rompuy stelt Obama gerust

“Deze top moet echt gaan over groei”, zei de Amerikaanse minister van Financiën Timothy Geithner aan het begin van de top. De noodhulp en relanceplannen die veel landen hebben opgestart mogen niet meteen in de vuilnisbak worden gesmeten. “We mogen die fout niet maken, het is nog maar een jaar geleden dat de wereldeconomie niet meer in vrije val is”.

Ook groeilanden zoals Brazilië en China dringen er bij de Europeanen op aan om het mes niet te zwaar te zetten in de uitgaven. Vertraagde groei in Europa, betekent ook minder export vanuit de groeilanden. “Het is erger als de besparingen in rijke landen gebeuren”, zei de Braziliaanse minister van Financiën Guido Mantegna. Maar Europees president Herman Van Rompuy, die ook in Canada is, heeft de Amerikaanse president Barack Obama proberen gerust te stellen. “Wij zijn niet bezig met brutaal van de ene dag op de andere naar een begrotingsevenwicht te gaan. We doen dat op een geleidelijke manier en dat is niet schadelijk voor de economische groei”.

Protest in straten van Toronto

Duizenden betogers hebben geprotesteerd tegen de G20. Ze verwijten de wereldleiders dat er van de beloofde strijd tegen de armoede nog niet veel in huis is gekomen. Op het eind van de manifestatie begon een kleinere groep vernielingen aan te richten. Autoruiten werden ingeslagen en drie politiewagens in brand gestoken. Sommige gooiden flessen naar de politie. "We hebben nog nooit zoveel geweld gezien in de straten van onze stad", zei de politiechef van Toronto. Zo'n 480 mensen zijn opgepakt.