"We feesten vandaag ter ere van Congo"

In Antwerpen is een happening gehouden rond het thema "Congo in Vlaanderen". Honderden Vlamingen en Congolezen waren present. Het werd een bonte namiddag met veel muziek, Afrikaanse mode en Congolese "poulet moambe". Wie daar zin in had, kon zelfs naar de kapper.

U kunt er dezer dagen niet naast kijken: Congo, de voormalige Belgische kolonie, is 50 jaar onafhankelijk. Dat was dan ook het thema van de jaarlijkse happening "Congo in Vlaanderen", op het Sint-Jansplein in Antwerpen.

De Congolese gemeenschap in Antwerpen telt naar schatting meer dan 1.000 zielen, meer dan genoeg om een flink feestje te bouwen. En dat feest begon al vanmiddag, met demonstraties van basket en jiujitsu en optredens van Congolese jongerengroepjes. Ja, je kon hier zelfs een niet onaardige imitatie van Michael Jackson aanschouwen. Het publiek luste er wel pap van, want de jongeman mocht op vraag van een schare trouwe fans zelfs twee keer optreden.

De weergoden werkten aanvankelijk niet mee, want meer dan eens was er een plensbui. Een Senegalese dame die met een stand van juwelen op het plein stond, vond dat maar niks. Slecht weer betekent minder volk en dus minder inkomsten. "Ca sera gâté", klonk het in een sappig West-Afrikaans Frans.

Nederlands, Frans of Lingala?

Die buien zetten de toon in het begin. De paar honderden aanwezigen brachten de tijd door door met elkaar te keuvelen onder de paraplu. Antwerpse Congolezen mengen Lingala, Frans en Nederlands vlot door elkaar. Je kan een zin beginnen in het Nederlands en overschakelen op het Lingala - een van de officiële talen in Congo - en dat doorspekken met enkele Franse woorden. En ik kan u verzekeren: het klinkt heel spontaan. "De mensen in België zouden dat meer moeten", zegt Avenir Maseme van de organisatie Congo in Vlaanderen, "dan zouden er hier misschien minder problemen zijn."

Volgens Maseme is er een band tussen Congolezen en Vlamingen. "Veel oudere Congolezen spreken over "le temps flamand", als ze het over de koloniale periode hebben. De Vlamingen in Belgisch Congo stonden dichter bij de Congolezen dan de Franstaligen omdat ze vaak niet tot de elite behoorden."

Intussen was het gestopt met regenen. Geleidelijk kwam meer volk opdagen. "Emmène-nous la rumba", schreeuwde een ietwat gefrustreerde man. En hij werd op zijn wenken bediend door een paar Congolese groepen die soukousmuziek brachten. De sfeer veranderde zoals het weer. Velen waren het erover eens: "Ca va chauffer, ce soir."

Wat eten we vandaag?

Wie het liever kalmpjes aan deed, kon terecht in de vele eetkraampjes op het Sint-Jansplein. Op het menu: beignets (een soort oliebollen), poulet moambe (het Congolese nationale gerecht), pondu (maniokbladeren), en nog meer van die exotische gerechten. Nee, voor een pak friet moest je hier niet zijn.

De mamans die de lekkernijen zelf hadden bereid, deden goede zaken. De nieuwsgierige Antwerpenaar kreeg de gelegenheid zich te goed te doen aan onbekende spijzen.

Andere kraampjes hadden een boodschap. Bij vzw AMUKA bijvoorbeeld kon je beignets en loempia's eten, en met de opbrengst daarvan gaf je meteen enkele Congolese straatkinderen te eten. Ethisch de honger stillen, heet dat.

Wie geen trek had in Congolees voedsel, kon terecht bij de buren uit Angola, of zelfs bij de Brazilianen. Nee, het was daar in Antwerpen geen puur Congolese bedoening.

En had u het erg druk de laatste dagen, waardoor uw haardos er wat slordig uitzag? Geen nood, want op het plein kon je terecht bij de Congolese kapper. De man had de handen vol.

De modellen die in de vooravond over de geïmproviseerde catwalk defileerden, waren duidelijk ook bij de kapper langsgeweest. Piekfijn kapsel en mooie originele kleren: de modeshow waarmee de optredens werden gelardeerd oogste heel wat succes.

't Was allemaal een beetje rommelig, maar wel sympathiek. De prijs voor het meest bizarre moment gaat naar de man die het hele gebeuren aan elkaar praatte: hij liet een optreden even stilleggen om mee te delen dat iemand zijn auto dringend moest verplaatsen, want "de politie zat achter zijn gat". Ook de weergoden werden er goedgemutst bij, want uiteindelijk kwam ook de zon ons nog groeten.

Rik Arnoudt