Clooney is huurdoder in "The American"

Alhoewel hij naam en faam had verworven met zijn foto’s van onder meer U2 en R.E.M, werd Nederlander Anton Corbijn (°1955) het stilaan spuugzat om steevast "rockfotograaf" gelabeld te worden. Hij was fotograaf. Punt uit. Toen hij, na het regisseren van een aantal muziekvideo’s voor o.a. Nirvana, Metallica, Nick Cave en Depeche Mode, zin kreeg om eens een échte film te maken, mocht dat dus zeker geen muziekfilm worden. Toch debuteerde hij in 2007 met "Control", een zwart-witfilm over het veel te korte en zelf beëindigde leven van Joy Divisionzanger Ian Curtis.

“Het was door ‘Unknown pleasures", het eerste album van Joy Division, dat ik indertijd besloten heb om naar Londen te verhuizen. Ik voelde de aandrang om dáár te gaan wonen waar die muziek vandaan kwam”, gaf Corbijn indertijd als verklaring om toch een muziekfilm te draaien, ook al wilde hij "Control" geen biografie over een rockmuzikant noemen. “Het is in eerste instantie een liefdesverhaal, een tragisch liefdesverhaal.” De film werd in ieder geval goed genoeg bevonden om in Cannes de prestigieuze Quinzaine des réalisateurs-sectie te mogen openen. 

Na het succes van "Control" lag het voor de hand dat fotograaf Anton Corbijn wel films zou blijven maken. Of toch niet? In het prachtige fotoboek "Inside the American", waarin hij een soort fotografisch dagboek bijhield van de productie van zijn tweede speelfilm, schrijft hij dat het maken van "Control" voor hem “a lifechanging experience" was geweest, maar ook dat de onvermijdelijke promotietournee voor die film “so souldestroying” was dat hij in eerste instantie toch een tijdje terugkeerde naar zijn eerste liefde, de fotografie.

Maar het duurde niet lang voor hij zich realiseerde dat hij onherroepelijk gebeten was door de filmmicrobe en dus ging hij op zoek naar “another adventure, another story”. Het mocht in geen geval opnieuw een verhaal worden over Engeland in de jaren 70 of over dode muzikanten, want dát waren precies de scenario’s die hem toegestuurd werden. Het moest integendeel een ander filmgenre worden, een echt fictieverhaal, iets hedendaags en ook iets in kleur.

Aardbeving in L'Aquila einde van project?

Toen kreeg Corbijn een scenario in handen dat gebaseerd was op de roman "A very private gentleman" van de Engelse schrijver Martin Booth. Dat leek hem wel iets. Samen met scenarist Rowan Joffe trok hij naar Italië, meer bepaald naar de niet erg toeristische Abruzzo-regio (waar het verhaal van Booth zich situeerde) om daar de nodige locaties en inspiratie bijeen te zoeken. En te vinden.

Het hoofdpersonage van "A very private gentleman" was een excentrieke Engelsman, die zijn job als huurdoder combineerde met die van gunsmith. Er werd echter besloten om van die Engelsman een Amerikaan te maken en misschien kon men voor die rol wel George Clooney geïnteresseerd krijgen. Wie niet waagt, niet wint.

Maar de dag dat Corbijn, met het scenario in zijn hand, zijn gedroomde acteur zou ontmoeten, werd hij wakker in St. Louis, Missouri, waar het televisienieuws hem het gevoel gaf dat hij in een nachtmerrie verzeild was geraakt. “Het was een dag die ik nooit zal vergeten, 6 april 2009”, schrijft hij in zijn fotoboek. De Abruzzo-streek en meer bepaald de stad L’Aquila, die hij als voornaamste locatie gekozen had, bleek namelijk getroffen door een zeer destructieve aardbeving. Corbijn was ervan overtuigd dat het hele filmproject meteen dood en begraven was.

Corbijn liet zich inspireren door westerns

Maar hij dwaalde. George Clooney vond het scenario interessant en zegde toe. En na het nodige zoekwerk werden in Abruzzo andere locaties gevonden, waarbij de stad L’Aquila vervangen werd door Sulmona. Daarnaast werd er ook gedraaid in de bergstadjes Castel del Monte en Castelvecchio, waarbij er zorgvuldig gekadreerd werd om de door de aardbeving vernielde of beschadigde gebouwen uit het gezichtsveld van de camera te houden.

Het verhaal is dat van hitman Jack, die na een dramatische schietpartij, ergens op het ondergesneeuwde platteland van Zweden, op de vlucht slaat en een tijdelijk onderkomen, annex schuilplaats, zoekt in de ruwe en desolate Abruzzo-regio. Maar het verleden blijft hem achtervolgen, ook al vind hij ter plaatse een beetje spirituele steun bij de lokale priester en fysische troost bij het plaatselijke hoertje met het gouden hart.

De film kan bekeken worden als een soort melancholische gangsterthriller, maar naar eigen zeggen heeft Anton Corbijn "The American" vooral gemodelleerd naar het door hem geliefde westerngenre. Niet te verwonderen dus dat er op een bepaald moment op een televisietoestel in een of ander café een fragment te zien is van "C'era una volta il West", met Henry Fonda in de hoofdrol en Ennio Morricone op de soundtrack. Voor de kijkers van "The American", die het fragment niet meteen zouden herkennen, is er wel een stamgast die trots de naam van de regisseur laat vallen: “Sergio Leone. Italiano!”

Jan Temmerman

The American (VS)

regie: Anton Corbijn
met: George Clooney, Bruce Altman, Thekla Reuten, Johan Leysen
release: woensdag 27 oktober