"Wat nu op tafel ligt, gaat niet ver genoeg"

Guy Verhofstadt, leider van de liberale fractie in het Europees Parlement, is het ermee eens dat er financiële sancties moeten komen voor lidstaten die zich niet houden aan de strenge Europese begrotingsregels. Maar de vraag is of de voorstellen die nu op tafel liggen, wel ver genoeg gaan, klinkt het.

De Europese staatshoofden en regeringsleiders bespreken vandaag in Brussel de voorstellen voor een beter gestroomlijnd economisch beleid van de Unie. Speciale aandacht gaat er naar strengere begrotingsregels voor de lidstaten. Landen die de regels overtreden, moeten bestraft worden, en dat is nieuw. En een groot voorwerp van discussie op de Europese top.

"Een financiële bestraffing van lidstaten die zich niet houden aan de afgesproken normen, is noodzakelijk. Volgens de voorstellen van de Europese Commissie kan die boete oplopen tot 0,2% van het bbp van het land in kwestie", zegt Europees liberaal fractieleider Guy Verhofstadt in "De ochtend" op Radio 1. "Maar ik vraag me af of wat nu op tafel ligt wel ver genoeg gaat om een crisis te vermijden. De lidstaten zouden in dit model nog altijd zelf oordelen of een van hun collega's de regels overtreedt en of een sanctie noodzakelijk is. We hebben in het verleden al gezien dat zoiets niet altijd goed werkt."

Verhofstadt deelt daarin de kritiek van Jean-Claude Trichet, de voorzitter van de Europese Centrale Bank. "De lidstaten blijven zelf politieagent spelen. Ik geloof daar eigenlijk niet in", klinkt het. "Binnen Europa heerst nog altijd een sterke nationale reflex. Als het land dat in overtreding is, voldoende andere landen kan mobiliseren om een blokkeringsminderheid te vormen tégen eventuele sancties, blijft het probleem bestaan. Dat moet opgelost worden."

Verhofstadt pleit voor een andere aanpak. "De Europese Commissie zou de sanctie automatisch moeten kunnen opleggen. Die beslissing moet niet overgelaten worden aan de lidstaten." Volgens de liberale fractieleider kan dat binnen de huidige Europese verdragsregels.

"Leren om meer in groep te werken"

Verhofstadt laat ook zijn licht schijnen op de Frans-Duitse demarche. President Nicolas Sarkozy en bondskanselier Angela Merkel sloten vorige week in Deauville een akkoord over een eigen ingrijpend plan voor strengere begrotingsnormen en bestraffing. De zet kwam als een verrassing. Of niet?

"Het is op zich niet vreemd dat Frankrijk en Duitsland aan de vooravond van een Europese top met elkaar overleggen om alle neuzen één kant op te krijgen. Deze keer hebben ze ervan gebruik gemaakt om de voorstellen die op tafel lagen, nog af te zwakken en met een voorstel tot wijziging van de Europese verdragsregels te komen."

"Duitsland wil eerst en vooral dat het huidige financiële stabiliteitsmechanisme van Europa, dat nu maar tijdelijk is, een permanent mechanisme wordt. Een terechte vraag, maar de vraag is alleen of daar een verdragswijziging voor nodig is. Duitsland wil daarnaast ook stemrecht afnemen van lidstaten die de regels overtreden. Dat is mijn ogen een weg die tot niets zal leiden. Het is niet wenselijk, het is ook niet realistisch, want ik zie niet hoe daar binnen de 27 lidstaten eensgezindheid over kan ontstaan."

Verhofstadt meent dat Frankrijk en Duitsland in de toekomst "toch zullen moeten leren om meer in groep te werken, onder leiding van de voorzitter van de Europese raad (Herman Van Rompuy, nvdr), in plaats van eenzijdig hun mening aan de anderen op te leggen. Dat Frankrijk en Duitsland ruggespraak plegen is normaal, maar het is niet normaal dat wat zij overeenkomen, bij wijze van spreken spreken gewoon naar de voorzitter van de Europese raad wordt gestuurd, die het dan maar moet vertalen in conclusies."

lees ook