Dublin ontvouwt zwaarste besparingsplan ooit

De Ierse regering wil de volgende vier jaar 15 miljard euro besparen met een drastisch bezuinigingsplan. Dat is de voorwaarde voor het financiële hulpplan van de EU en het Internationaal Muntfonds (IMF).

Volgens waarnemers gaat het om het zwaarste besparingsplan ooit, maar dat is ook nodig om het zwaarste begrotingstekort ooit in de eurozone weg te werken. Met de steun aan de wankele Ierse banken erbij staat dat tekort nu op 32% van het bruto binnenlands product, tien keer meer dan de eurozone toelaat.

De Ierse premier Brian Cowen (foto) wil de volgende vier jaar dan ook 15 miljard euro van dat tekort afknijpen. Zowat 10 miljard euro zou komen van drastische besparingen. Vooral bij de overheid zou er gesnoeid worden en er zouden duizenden ambtenarenbanen verdwijnen.

Er zouden ook voor 5 miljard euro extra belastingen geheven worden. Opvallend is wel dat de regering vasthoudt aan de erg lage vennootschapsbelasting van 12,5%. Nochtans hadden Frankrijk en Duitsland aangedrongen om die belasting op te trekken.

Dankzij die lage belasting zijn veel internationale bedrijven zich de voorbije jaren in Ierland komen vestigen. Daaraan morrelen zou wellicht nog eens duizenden banen in de privésector doen verloren gaan.

Met het mes op de keel

De besparingen en belastingen zijn een voorwaarde voor de financiële hulp die Ierland nodig heeft. Die zou oplopen tot 85 miljard euro. Het geld komt vooral via de European Financial Stability Facility (EFSF), het nieuwe steunfonds dat ten tijde van de Griekse crisis werd opgericht.

Ook het Internationaal Muntfonds (IMF), Groot-Brittannië en Zweden komen Ierland te hulp. Die laatste twee landen zijn geen lid van de eurozone, maar wel van de Europese Unie. Londen -de belangrijkste handelspartner van Ierland- vreest overigens dat de crisis vanuit dat land gevolgen zou hebben voor de Britse economie.

Met de steun van de EU en het IMF moet Dublin vooral de eigen banken overeind houden en hervormen. Onder druk van Europa moet ook die banksector drastisch hervormd worden en zouden veel Ierse banken verkocht worden aan buitenlandse instellingen. De meeste van die banken zijn onlangs genationaliseerd.

Of de besparingen effectief worden uitgevoerd, is overigens nog niet zeker. De groene coalitiepartner wil nu al uit de regering van premier Brian Cowen stappen. Diens partij Fianna Fail heeft dan geen meerderheid meer in het parlement en er komen vervroegde verkiezingen.

Welke regering er ook in Dublin aan de macht komt, er is echter weinig keuze dan toegeven aan de Europese druk, al is dat in Ierland weinig populair.

Dublin hakt er op los

Tegen 2014 wil Dublin dus 15 miljard besparen. Zowat 10 miljard komt van minder uitgaven, de rest van extra belastingen. Volgend jaar zou er al 6 miljard bezuinigd moeten worden.

Zowat 2,8 miljard moet komen van minder sociale uitgaven. Ook zal het minimumloon terugvallen van 8,65 tot 7,65 euro per uur. Bij de overheid zullen 24.750 banen verdwijnen. De btw zal geleidelijk worden opgetrokken van 21 naar 23%.

In 2014 zou het begrotingstekort dan terug onder de 3% van het bbp vallen, de limiet die de eurozone had afgesproken. Nu bedraagt dat tekort 32%. Wellicht zal een groot deel van de genationaliseerde Ierse banken verkocht worden aan buitenlandse tegenhangers.