Nobelprijs Scheikunde voor "quasikristallen"

De Nobelprijs voor Scheikunde 2011 is toegekend aan de Israëlische professor Daniel Shechtman. Hij krijgt de prijs voor de ontdekking van quasikristallen. Dat zijn moleculaire structuren waarvan het patroon zich nooit herhaalt.

De structuren werden in de jaren 70 al beschreven door de wiskundige Roger Penrose, maar in 1982 ontdekte Shechtman ze in het echt, in een legering van mangaan en aluminium.

De ontdekking van Shechtman veroorzaakte aanvankelijk enige controverse binnen de chemie, omdat patronen in de rangschikking van atomen onmogelijk werden geacht. Shechtman werd zelfs uitgelachen voor zijn ontdekking. Inmiddels zijn al honderden quasikristallen bekend. Dankzij Shechtman zijn wetenschappers ook op een andere manier vaste materie gaan bestuderen.

Deze keer is het opvallend dat het Nobelcomité de prijs uitreikt aan slechts één onderzoeker en dat de ontdekking -de quasikristallen- niet een enorme toepassing heeft. Volgens kenners wil het comité daarmee aantonen dat het echt wel selecteert op wetenschappelijke vindingen.

De 70-jarige Shechtman (foto in tekst) werkt aan een onderzoeksinstituut in Haifa. Zijn Nobelprijs is ruim een miljoen euro waard.