Tomas Tranströmer wint de Nobelprijs Literatuur

Tomas Tranströmer heeft de Nobelprijs Literatuur gewonnen. De Zweedse dichter (80) is in zijn thuisstad Stockholm bekroond met de prestigieuze literatuurprijs. "We zijn overweldigd", laat zijn woordvoerster Anna Tillgren weten. "Voor veel medewerkers van uitgeverij Bonniers is dit de mooiste dag uit hun leven."

De jury heeft voor Tranströmer gekozen "omdat hij ons met zijn compacte, heldere beelden een frisse toegang tot de realiteit geeft". Voor het eerst sinds lang heeft een van de echte favorieten het gehaald. Het is ook de eerste keer in 37 jaar dat de Zweedse Academie voor een auteur van eigen bodem heeft gekozen.

Tranströmer is ook vertaler en psycholoog. Hij begon als 13-jarige te schrijven en debuteerde in 1954 op zijn 23e met de bundel "17 gedichten". Hij werkte in jeugdgevangenissen tot hij in 1990 na een beroerte ernstige problemen kreeg met zijn spraak en zijn motoriek. Hij bleef wel nog schrijven met de hulp van zijn vrouw Monica.

Tranströmer heeft veel dichtbundels en enkele romans geschreven. Daarnaast schreef hij ook werken voor koren. Hij gebruikt schijnbaar eenvoudige beelden van het dagelijkse leven om een inzicht te geven in de menselijke geest. Er zit ook veel humor in zijn werk.

Sinds de jaren 50 is hij zeer goed bevriend met de Amerikaanse dichter Robert Bly, die zijn werk in het Engels vertaalde. Het werk waarin zijn correspondentie met Bly verzameld werd, heet "Air mail" (2001). In Engelstalige landen is hij waarschijnlijk de meest bekende Scandinavische dichter.

Enkele titels van hem zijn "17 gedichten" en "Nachtzicht". In 2007 kreeg hij al een speciale Lifetime Recognition Award van het Canadese Griffin Trust for Excellence in Poetry en zijn oeuvre werd nog met verschillende andere internationale prijzen bekroond. Tranströmer is ook amateur-muzikant: hij speelt piano en orgel.

Tranströmer is de achtste Zweed die de Nobelprijs Literatuur wint. De prijs is 1,1 miljoen euro waard en wordt op 10 december in Stockholm uitgereikt.

Nederlandse vertalingen momenteel niet leverbaar

Het werk van Tranströmer is in meer dan 60 talen vertaald, in het Nederlands door de dichter Bernlef. Volgens uitgeverij De Bezige Bij zijn zijn gedichten momenteel niet leverbaar in Nederlandse vertaling. De uitgeverij gaat wel bekijken of zijn verzamelbundel "De herinneringen zien mij" uit 2002, met al zijn werk tot dan toe, opnieuw kan worden uitgegeven.

Archiefmateriaal over Tomas Tranströmer vindt u op Cobra.be.

De winnaars van de Nobelprijs voor Literatuur sinds 2001

  • 2010 - Mario Vargas Llosa (Peru)
  • 2009 - Herta Mueller (Duitsland)
  • 2008 - Jean-Marie Gustave Le Clezio (Frankrijk)
  • 2007 - Doris Lessing (Groot-Brittannië)
  • 2006 - Orhan Pamuk (Turkije)
  • 2005 - Harold Pinter (Groot-Brittannië)
  • 2004 - Elfriede Jelinek (Oostenrijk)
  • 2003 - John M. Coetzee (Zuid-Afrika)
  • 2002 - Imre Kertesz (Hongarije)
  • 2001 - VS Naipaul (Trinidad/Groot-Brittannië)