Onderhandelaars hebben communautair akkoord

De acht onderhandelende partijen hebben het communautaire gedeelte van de onderhandelingen vannacht afgerond. Ze zijn het eens geraakt over de laatste bevoegdheids- overdrachten, zoals het verkeersbeleid en de brandweer, en over samenvallende verkiezingen.

De federale, gewestelijke en Europese verkiezingen kunnen voortaan theoretisch samenvallen. Vanaf 2014 zullen alle legislaturen 5 jaar duren. De gewestelijke en Europese legislatuur was al 5 jaar, de federale legislatuur is nu 4 jaar en wordt dus opgetrokken.

In 2014 zullen de drie verkiezingen (Europees, federaal, gewestelijk) sowieso samenvallen. Daarna (vanaf 2019 dus) wordt het een keuze. Het nieuwe parlement zal dan de huidige tekst met tweederdemeerderheid moeten goedkeuren als het wil dat de federale en Europese verkiezingen voortaan altijd samenvallen.

De gewesten en gemeenschappen mogen van die datum afwijken, en bijvoorbeeld een week vroeger verkiezingen houden, maar enkel als er in de betrokken parlementen een tweederdemeerderheid voor gevonden wordt.

Indien de federale regering zou vallen voor de termijn van 5 jaar is uitgedaan, dan moet een nieuwe regering enkel de termijn vervolledigen zodat samenvallende verkiezingen met de Europese verkiezingen mogelijk blijven. 

Wat betreft de brandweer en de Civiele Bescherming is beslist om dit een federale bevoegdheid te houden.

Eerder waren de onderhandelaars het al eens geworden over politieke vernieuwing. Zo zouden nieuwe ministers een toelatingsproef moeten afleggen in het parlement, zoals de "examens" van Europese commissarissen in het Europese Parlement. Er zou ook een einde komen aan de schijnkandidaten: een Vlaams parlementslid dat bijvoorbeeld verkozen wordt in de Kamer, moet dan ook echt die zetel innemen.

Wegcode: gedeelde verantwoordelijkheid

Het verkeersbeleid wordt deels geregionaliseerd. De essentiële elementen zouden nog wel bepaald blijven door de federale regering. Het gaat dan om de snelheidsbeperkingen op de autosnelwegen, de vorm van de verkeersborden en het rechts rijden.

Het grootste deel van het beleid inzake verkeer zou evenwel worden overgeheveld naar de gewesten. Het gaat dan om de snelheidsbeperkingen op secundaire wegen, bepalingen inzake rijbewijs en rij-opleiding en de signalisatie bij wegwerkzaamheden. Voortaan zouden ook de boetes worden geïnd door de gewesten. Ook het Belgisch Instituut voor de Verkeersveiligheid zou dus worden gesplitst.

Alles nog eens nalezen en dan naar de Kamer

De medewerkers van Di Rupo zullen dit weekend de teksten nog verder afwerken. Maandag komen de onderhandelende partijen dan bijeen om de teksten nog eens grondig na te lezen. Dinsdag zal Di Rupo de teksten voorstellen in de Kamer. De teksten zullen dan ook publiek worden gemaakt.

Snel een coalitiekeuze?

Nu een communautair akkoord rond is, stelt zich de vraag welke partijen zullen deel uitmaken van de nieuwe regering. Met Leterme is afgesproken dat Di Rupo en zijn ploeg de begroting voor 2012 zou opstellen. Het lijkt logisch dat Di Rupo eerst zijn ploeg samenstelt vooraleer hij aan het cijferwerk begint. De hamvraag is of Di Rupo Groen! en Ecolo erbij neemt of niet. Mathematisch zijn de twee partijen niet nodig om een meerderheid te bekomen.

Formateur Elio Di Rupo gaat daarover bilateraal overleg plegen met de partijen, meldt zijn perswoordvoerder. Di Rupo zal dan ook peilen naar hun sociaaleconomische en budgettaire prioriteiten. Dat overleg is pas voor volgende week.