Di Rupo wordt premier, maar wie wordt minister?

De onderhandelaars van de zes partijen zijn bijeengekomen op het kabinet van minister Paul Magnette (PS) voor de finale stap in de formatie: de verdeling van de portefeuilles. Dat gesprek zou nog vuurwerk kunnen opleveren. Bij verschillende partijen is te horen dat de gesprekken nog de hele nacht kunnen duren.

De goedkeuring van het 185 pagina's tellende regeerakkoord was sowieso niet meer dan een formaliteit. Gisteren werd de tekst op alle congressen met een erg grote meerderheid aangenomen en ook vandaag waren er weinig problemen. Op enkele tegenstemmen of onthoudingen na keurden haast alle partijcongressen het regeerakkoord unaniem goed.

Nu alle partijen zich hebben uitgesproken, kan formateur Elio Di Rupo (PS) opnieuw gaan samenzitten met de onderhandelaars. Op tafel ligt alleen nog de regeringsformatie. De partijen moeten niet alleen uitmaken hoeveel ministerposten er komen én of er al dan niet staatssecretarissen bij zijn. Ook de verdeling van die ministerportefeuilles wordt vastgelegd. Het voorzitterschap van de Kamer en de Senaat kan ook nog worden ingezet als pasmunt en mogelijk is zelfs Karel De Gucht als Europees commissaris niet meer zeker van zijn functie.

Het belooft in elk geval een pittige discussie te worden tussen de Vlamingen en Franstaligen rond de tafel. Op papier komen er 7 Vlaamse en 7 Franstalige ministers met daarbovenop een zogenoemde "taalneutrale" premier Di Rupo. Maar dat idee ligt moeilijk bij Open VLD, CD&V en de SP.A. Zij vrezen dat het moeilijk wordt om een voor meer dan de helft Franstalige regeringsploeg te verkopen aan de achterban.

Daarnaast is er ook CDH, dat nu 2 ministers heeft, maar straks wellicht niet meer zal krijgen dan 1 ministersportefeuille. Zij zouden wel eens een staatssecretaris kunnen vragen. En dat ligt moeilijk  nu andere partijen rond de tafel niet willen weten van een koehandel met staatssecretarissen op een ogenblik dat er bespaard moet worden bij de kabinetten.

Bij de start van de congressen van de liberalen en christendemocraten lieten noch Wouter Beke (CD&V), noch Alexander De Croo (Open VLD) het achterste van hun tong zien. Al noemde De Croo het idee van een Duitstalige minister, een voorstel dat de voorbije dagen de ronde doet, wel "interessant".

Di Rupo wil er in elk geval vannacht nog uitraken. Hij hoopt dat de ploeg morgen al de eed kan afleggen bij de koning, al circuleert ook steeds vaker het gerucht dat het tot dinsdag wachten wordt op Di Rupo I.

Namen noemen

Het is koffiedik kijken wie op welke functie zal komen, maar van enkele mensen is het al relatief zeker dat zij minister worden of blijven.

  • Aan Vlaamse kant zouden bij CD&V de ontslagnemende ministers Pieter De Crem en Steven Vanackere in de regering blijven. CD&V mag nog een derde minister aanduiden, wellicht een vrouw, maar het is nog niet duidelijk wie dat zal worden.
  • Open VLD mag twee ministers naar de regering-Di Rupo I sturen. Wellicht worden dat de ontslagnemende ministers Annemie Turtelboom en Vincent van Quickenborne.
  • Bij de SP.A lijkt kopstuk Johan Vande Lanotte een certitude. Voorzitter Bruno Tobback mag nog een tweede minister afvaardigen, zijn voorganger Caroline Gennez is daarbij een kanshebber.

Ook aan Franstalige zijde zijn er nog enkele vraagtekens.

  • De PS levert met Elio Di Rupo de premier. Daarnaast heeft de partij als grootste in de regering nog recht op drie portefeuilles. De ontslagnemende ministers Paul Magnette en Laurette Onkelinx maken kans. Wat er met de derde ontslagnemende PS-minister, Michel Daerden, moet gebeuren, is nog niet duidelijk. Ook kan Di Rupo nog marchanderen met het voorzitterschap van de Kamer, een functie die André Flahaut tot nu toe heeft uitgeoefend.
  • De MR van Charles Michel kan moeilijk om Didier Reynders heen. Maar zowat alle andere partijen aan de tafel willen niet dat Reynders, die er al sinds 1999 zit, nog op Financiën blijft. De tweede minister voor de MR wordt mogelijk Olivier Chastel.
  • Bij CDH zijn Joëlle Milquet en Melchior Wathelet zo goed als zeker van een functie. Maar mogelijk heeft de partij slechts recht op één minister, dan moet voor een van beiden nog een andere oplossing worden gezocht.