Woede in Turkije om Franse genocidewet

Turkije heeft zijn ambassadeur teruggeroepen uit Frankrijk. De Turkse regering is boos omdat het Franse parlement een wet goedgekeurd heeft die het strafbaar maakt om de Armeense genocide te ontkennen.
Enkele Turkse betogers verzamelden voor het parlementsgebouw in Parijs

De Franse Assemblée Nationale -het parlement- heeft de omstreden wet al goedgekeurd met een ruime meerderheid. Als ook de senaat instemt, riskeert al wie die Armeense genocide ontkent een celstraf van één jaar en een boete van 45.000 euro.

Minister van Buitenlandse Zaken Alain Juppé is een tegenstander van de wet. Hij noemt die "contraproductief" en vreest dat ze de goede banden met Turkije zal schaden. Het wetsvoorstel werd nochtans ingediend door een van zijn partijgenoten van de conservatieve UMP, waartoe ook president Nicolas Sarkozy behoort.

De vrees van Juppé is niet ongegrond. De Franse wet heeft een felle reactie uitgelokt van de Turkse regering. Premier Recep Tayyip Erdogan (kleine foto) heeft zijn ambassadeur teruggeroepen en het officiële overleg met Frankrijk opgeschort. Daarnaast heeft Erdogan al gezegd dat er nog meer maatregelen zullen volgen.

De Turken verzetten zich vooral hevig tegen de term "genocide" (zie kaderstuk). De Armeniërs zijn dan weer tevreden met de Franse wet. "Ik wil mijn dankbaarheid betuigen aan de Franse leiders, het Franse parlement en het Franse volk", reageerde de Armeense minister van Buitenlandse Zaken Edward Nalbandian.

Er wonen ongeveer een half miljoen mensen van Armeense afkomst in Frankrijk. Dat maakt van hun stem een belangrijke factor bij de presidentsverkiezingen van volgend jaar.

Vergeten bloedbad uit de Eerste Wereldoorlog

In volle Eerste Wereldoorlog nam het Turks-Ottomaanse rijk -toen een bondgenoot van Duitsland en Oostenrijk-Hongarije- speciale maatregelen tegen de christelijke Armeense minderheid. Die werd verdacht van samenwerking met de Westerse geallieerden.

In de praktijk kwam het tot een bloedige vervolging van Armeense burgers. De overlevenden werden gedeporteerd naar de Syrische woestijn waar velen door honger en uitputting omkwamen.

Over de precieze aantallen lopen de meningen uiteen, maar historici spreken van 600.000 tot 1,5 miljoen doden. Voor Armeniërs wereldwijd is de kwestie een collectief litteken. Turkije erkent dat Armeniërs werden gedood, maar zegt dat het niet ging om een volkerenmoord en vindt ook de aantallen overdreven.