Acteur Johannes Heesters (108) overleden

De Nederlandse acteur en operettezanger Johannes Heesters is overleden. 's Werelds oudste acteur was op 5 december 108 jaar geworden. Hij is vooral in het Duitse taalgebied erg populair.

Heesters speelde toneel en was ook te zien in verschillende (televisie)films. In zijn tweede vaderland, Duitsland, heeft hij een sterrenstatus. In 1921 maakte hij zijn toneeldebuut bij Willem Royaards. Drie jaar later maakte hij zijn filmdebuut naast Louis Bouwmeester.

In Nederland is zijn rol tijdens WO II omstreden omdat hij voor en tijdens de oorlog vaak aan Duitse films meewerkte, in Duitse theaters optrad en zich niet expliciet van het naziregime distantieerde. Vooral tijdens de jaren 60 stak de weerzin op, toen hij in Nederland Georg Von Trapp speelde in "The sound of music".

Heesters was volgens het Guinness Book of Records de langst optredende artiest. Hij zou naar schatting 9.000 keer op het podium gestaan hebben.

In 2003 werd er op de Duitse zender ARD een groot televisiegala uitgezonden ter gelegenheid van zijn 100e verjaardag. Begin dit jaar trad hij nog onverwacht op in theater De Flint in Amersfoort.

Eind november werd hij opgenomen in het ziekenhuis. Zijn 108e verjaardag heeft hij op 5 december wel nog thuis gevierd. Vanochtend is Heesters in een ziekenhuis in Starnberg overleden.

Heesters gehuwd met inspiratiebron Wiske

Heesters is de echtgenoot geweest van Louisa "Wieske" Ghijs. Zij zou de inspiratiebron geweest zijn voor de naam Wiske uit de Suske & Wiske-reeks van Willy Vandersteen. Zijn moeder was een fan van de populaire operettezangeres. Ghijs overleed in 1985. Het koppel heeft 2 dochters: Wiesje (°1931) en Nicole (°1937).

Op zijn 88e trouwde Heesters een tweede keer, met de 46 jaar jongere Duitse actrice en schilderes Simone Rethel.

"Nooit iets geleerd uit de kritiek"

In de reacties op zijn overlijden weerklinkt zowel lof als kritiek. Directeur Henk Scholten van het Theater Instituut Nederland (TIN) prijst hem als "een van de belangrijkste uitvoerende operettezangers die Nederland heeft gekend". Scholten vindt het ook "heel bijzonder dat hij tot aan zijn dood is blijven optreden".

Oud-directeur Pieter Erkelens van theater De Flint noemt Heesters "van onschatbare waarde voor de Nederlandse theatergeschiedenis. Er zijn maar weinig Nederlanders die internationaal gezien zo'n waardering hebben geoogst voor hun werk."

Maar historicus David Barnouw van het NIOD (Instituut voor Oorlogsdocumentatie) stelt dat de zanger geen enkel benul had hoe gevoelig zijn optredens in Duitsland voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland lagen. "Hij bleef tot het eind toe overtuigd van zijn eigen gelijk", aldus Barnouw. "Ook na zijn dood kan je dat niet anders dan dom noemen. Hij heeft nooit iets geleerd van de kritiek die decennialang zeer terecht op hem is geuit om de manier waarop hij over zijn optredens in Duitsland sprak." Veel artiesten die voor de nazi's optraden, namen daar achteraf afstand van.