Driemaal is scheepsrecht: Michael Fassbender

Drie films op amper veertien dagen tijd, niemand beheerst de bioscopen dezer dagen zo opvallend als Michael Fassbender. Hoe wijd zijn talent reikt, demonstreert hij vanaf deze week met "Jane Eyre" en "Shame".

Voor de groeiende schare fans van Michael Fassbender kon 2012 niet beter beginnen. Sinds vorige week neemt de acteur de rol van psychoanalyse-pionier Carl Gustav Jung voor zijn rekening in David Cronenbergs "A dangerous method" en nu komen daar nog twee films bij.

De ene, "Shame", voert Fassbender op als een New Yorkse zakenman die zijn seksverslaving niet onder controle krijgt. De andere, "Jane Eyre", is een verfilming van de gelijknamige gothisch-romantische klassieker van Charlotte Brontë over een eigenzinnige jonge vrouw die midden 19e eeuw gouvernante wordt bij een man met een donker geheim.

Later dit jaar mogen we Fassbender trouwens nog twee keer in de cinema verwachten. In Steven Soderberghs wraakthriller "Haywire" vertolkt hij "a nice little part" (zijn woorden) als een voormalige MI6-agent die freelancer is geworden, in Ridley Scotts sf-spektakel "Prometheus" duikt hij het "Alien"-universum in.

Lang niet kwaad voor een 34-jarige Ier (weliswaar geboren in Heidelberg) die twee jaar geleden nog een goed bewaard geheim was. Zijn rol als Britse soldaat in Tarantino’s "Inglourious basterds’" en vooral zijn verbluffende vertolking als IRA-hongerstaker Bobby Sanders in "Hunger" hebben van hem echter een snel rijzende ster gemaakt. "Hij straalt een intelligentie, een intensiteit en een mannelijkheid uit die je zelden vindt in een hoofdacteur", vindt Cary Fukunaga, de regisseur van "Jane Eyre". Hij heeft gelijk.

Had je de roman van Brontë gelezen voor ja aan de film begon?

Michaël Fassbender: Ja, omdat ik een paar jaar geleden auditie deed voor een rol in een verfilming van Jean Rhys' boek "Wide Sargasso Sea", waarin hij de voorgeschiedenis van "Jane Eyre" vertelt. Mijn moeder en zus zijn bovendien altijd al enorme fans geweest van de roman. Ik kan me hun discussies nog levendig herinneren. Een van de redenen waarom ik op het aanbod ben ingegaan was om te zien wat ze van mijn Rochester zouden vinden.

Begrijp je waarom het boek tot de verbeelding blijft spreken?

Fassbender: Absoluut. Het is een tijdloos verhaal met geweldige personages en complexe emoties. Hoe ze moeten knokken voor de liefde en uiteindelijk elkaar genezen. Dat was mijn visie op Rochester, als iemand die zijn verleden en schuldgevoelens als een ongeneeslijke wonde met zich meedraagt. Dankzij Jane geneest hij.

"Jane Eyre" is pas de tweede film van regisseur Cary Fukunaga, net zoals "Shame" pas de tweede film van regisseur Steve McQueen is. Kan je ze vergelijken?

Fassbender: Ze hebben allebei een diep inzicht in hoe mensen functioneren. Ze kunnen een verhaal vertellen. En ze hebben geen schrik om risico’s te nemen.

"Shame" is je tweede film met McQueen. Was de ervaring anders dan bij "Hunger"?

Fassbender: Ja en nee. We hebben maar weinig woorden meer nodig om te communiceren en ik vertrouw Steve blindelings. Wat we in "Shame" voor elkaar kregen, was automatisch duidelijker en beter dan in "Hunger". Het opmerkelijke aan Steve is hoeveel passie hij teweeg brengt bij mensen. Ik had het al bij "Hunger" gezien maar ik dacht dat het misschien anders zou zijn bij "Shame". Dat verhaal speelt zich namelijk af in New York, wat betekent dat we met Amerikaanse crewleden werkten. Maar het effect was precies hetzelfde, ook al werden die mensen het minimum betaald. Niemand wou Steve ontgoochelen.

Voor "Hunger" moest je jezelf onderwerpen aan een gruwelijk dieet. Dat werd je alvast bespaard.

Fassbender: Vergis je niet, "Shame" was een pak zwaarder dan "Hunger". Ik moest mezelf elke dag opnieuw onderwerpen aan verschrikkelijke emoties en dat kruipt in je kleren. In het geval van "Hunger" was het gewoon een kwestie van tien weken lang 900 calorieën per dag eten. Dat volstond. Ik werd echt van mijn stuk gebracht door "Shame", door het idee waar mijn personage voor staat, de manier waarop hij omgaat met de mensen om zich heen. Hoe moeilijk intimiteit is voor sommige mensen.

Hoe komt het dat we je plots zoveel na elkaar te zien krijgen?

Fassbender: Het is een combinatie van releasedata die verschoven zijn en het feit dat ik 20 maanden aan een stuk gewerkt heb, tussen november 2009 en juli vorig jaar. Eind augustus heb ik een lange trip gemaakt met de motorfiets, samen met mijn vader en een goeie vriend die ik al lang niet meer gezien had. Nederland, Duitsland, Oostenrijk, Slovenië, Bosnië, Kroatië, Montenegro, van Dubrovnik met de ferry naar Bari, vandaar naar Sicilië en zo door Italië naar Venetië. Net op tijd voor het filmfestival om "A dangerous mind" en "Shame" aan de wereld voor te stellen.

Heb je met opzet niet eerder een beetje vakantie genomen? Wou je na "Hunger" het ijzer smeden terwijl het heet was?

Fassbender: Zo kan je het stellen. Acteren is een krankzinnig beroep. Er zijn zoveel goeie films die nooit gemaakt worden en goeie acteurs die we nooit te zien krijgen. Als je een kans krijgt, kan je die dus maar beter grijpen. Het blijft ook altijd oppassen. Als je voor het eerst een beetje succes hebt, word je snel verleid door de bijverschijnselen. De aandacht en de gratis spulletjes.

Je zei ooit dat je na "Band of brothers" dwaas reageerde. Is dat wat je toen bedoelde?

Fassbender: Ik ging ervan uit dat mijn carrière gelanceerd was na "Band of brothers". Een vrij belangrijke rol in een tv-serie van Tom Hanks en Steven Spielberg, ik dacht dat mijn schaapjes op het droge waren. Waarna er helemaal geen aanbiedingen binnen liepen. (lachje) Een jaar lang. Die ervaring heeft me geleerd dat dit vak compleet onvoorspelbaar is. En dat het verstandiger is om niet meteen al je geld uit te geven. (lacht)

Ruben Nollet

Jane Eyre (VK)

regie: Cary Fukunaga
met: Michael Fassbender, Mia Wasikowska, Jamie Bell, Sally Hawkins, Judi Dench, Imogen Poots, Simon McBurney
release: woensdag 11 januari

Shame (VK)

regie: Steve McQueen
met: Michael Fassbender, Carey Mulligan, Nicole Beharie, Lucy Walters, James Dale, Elizabeth Masucci
release: woensdag 11 januari