Kan noodfonds ESM niet tijdig starten?

De lancering van het Europese financiële noodfonds ESM op 1 juli dreigt gevaar te lopen vanuit Duitse hoek. Het Grondwettelijk Hof onderzoekt enkele klachten tegen de plannen voor het ESM.

Het Grondwettelijk Hof in Karlsruhe (boven) heeft president Joachim Glauck gevraagd om voorlopig de tekst over het ESM (European Stability Mechanism) niet te ondertekenen. Het hof onderzoekt klachten van een SPD-parlementslid en van de extreemlinkse partij Linke.

Die vinden dat de regering van bondskanselier Angela Merkel (foto) de parlementsleden onvoldoende informatie terzake heeft gegeven en daarom zou het ontwerp niet op een drafje door de Bondsdag kunnen worden gejaagd.

Volgens Berlijn zou het ESM dus pas ten vroegste vanaf 9 juli operationeel kunnen worden, tenminste als voldoende andere landen het akkoord ratificeren. Hoe dan ook was de streefdatum van 1 juli enkel symbolisch.

Het uitstel is echter vervelend voor de Franse regering omdat die tientallen miljarden noodhulp voor de Spaanse banken uit dat ESM zou halen en niet uit het tijdelijke noodfonds EFSF.

De financiële "special forces" van het ESM

Tot de oprichting van het ESM werd in februari van dit jaar besloten op een EU-top. Het gaat om een permanent mechanisme dat dit jaar samen naast het tijdelijke EFSF zou bestaan, tenminste tot volgend jaar.

Het ESM zou tot 620 miljard euro kapitaal kunnen ophalen om eurolanden in financiële moeilijkheden te ondersteunen. Anders dan bij het EFSF kan het fonds ook gebruikt worden om bepaalde banken uit de eurozone te ondersteunen (zoals in Spanje) of het fonds kan ook staatsobligaties van lidstaten opkopen om de rentestijging en speculatie af te remmen. 

Duitsland levert meer dan een vierde van het kapitaal van het ESM voor Frankrijk, Italië en Spanje. Ons land komt voor 3,47% tussenbeide. Anders dan het EFSF behoort het ESM tot bevoorrechte schuldeisers die bij een bankroet het eerst betaald moeten worden.