Kinderbijslag onder de loep genomen

Het Belgische systeem van kinderbijslag is duur en niet efficiënt in het bestrijden van kinderarmoede. Zowat alle West-Europese landen doen het beter. Dat blijkt uit een onderzoek van het Centrum voor Sociaal Beleid (CBS) van de Universiteit Antwerpen (UA) waarover De Standaard bericht.

De kinderbijslag is momenteel nog een federale materie, maar wordt volgens de akkoorden rond de staatshervorming overgeheveld naar de deelstaten. Volgens het Centrum voor Sociaal Beleid is dat een goede gelegenheid om het systeem opnieuw te bekijken en te herdenken. Het stelsel van kinderbijslag in ons land was ooit een van de beste van Europa, maar is nu versleten, zo stellen twee onderzoeken.

Een eerste studie peilde naar de efficiëntie van de kinderbijslag. Met efficiëntie wordt bedoeld: de afname van armoede bij kinderen in verhouding tot de geleverde inspanning (= hoeveel een land uitgeeft aan kinderbijslag in verhouding tot het bbp). De Scandinavische landen scoren daarin het hoogste percentage, Zuid-Europese landen het laagste.

België haalt met een efficiëntie van 13,7 procent een 12e plaats op 15. Ons land geeft bijvoorbeeld evenveel uit aan kinderbijslag als het Verenigd Koninkrijk, maar dat kan daarmee 30 procent van de kinderarmoede terugdringen, in ons land is dat maar 20 procent.

Kosten dekken lukt niet meer

Een tweede studie van het Centrum voor Sociaal Beleid neemt het Belgische systeem van gezinstegemoetkomingen onder de loep. Dat bestaat niet alleen uit kinderbijslag, maar ook uit fiscale aftrekken. Ons land geeft daar veel geld aan uit: na Luxemburg en Oostenrijk komt het op de derde plaats wat dat betreft. De kinderbijslag is goed voor 6 miljard euro in 2012, de fiscale aftrekken voor 2 miljard.

Ondanks die grote inspanningen slaagt ons land er niet in om de kinderarmoede terug te dringen en om te vermijden dat kinderen in de armoede belanden. Dat komt omdat we in ons land een universeel systeem hebben, zeggen de onderzoekers. Bijna alle inkomens krijgen zowat evenveel, alleen de hoogste en allerlaagste inkomens krijgen wat minder.

De bedragen van de kinderbijslag zijn ook niet mee geëvolueerd met de welvaart, luidt het. Het oudste doel van de kinderbijslag, de kosten dekken, lukt niet meer, alleen bij gezinnen met veel kinderen lukt het nog bijna. De moderne doelstelling, kinderen uit de armoede houden, lijkt ook moeilijk. Vorige week toonde een studie nog aan dat het aantal kinderen dat in een arm gezin opgroeit van 15 naar 18 procent gestegen is.