Overleven wordt tot kunde en kunst verheven

Michael Van Peel is aan zijn vierde eindejaarsconference toe. "Van Peel overleeft 2012" is duidelijk zijn beste tot nu toe en hij zet zelfs een nieuw ijkpunt in het genre op Vlaamse podia. Zelden of nooit gratuit, zeer maatschappijkritisch, breed van palet, muzikaal en ja, zelfs sympathiek. Om een of andere reden doet het “Hollands” aan, doet het denken aan het klassieke cabaret van boven de Moerdijk, maar het is wel het werk van een Antwerpenaar pur sang. Een pure podiumverschijning trouwens ook.

Radio 1 heeft een jarenlange traditie in humoristisch terugblikken op het voorbije jaar. Ene Geert Hoste heeft op die manier ooit zijn eerste bekendheid geraapt en later is er enkele jaren via “Het besluit” podium gegeven aan heel wat stand-upcomedians (een bij ons al bij al nieuw genre) om het voorbije jaar te fileren. Deze keer koos Radio 1 samen met “partner in crime” Canvas voor een klassiek jaaroverzicht: één komiek die alles bundelt in één lange conference.

Michael Van Peel is de uitverkorene. Niet zomaar, hij specialiseert zich al langer in dat soort conferences en doet dat op een eigen manier: de truukjes, de streken en de knepen van een “standupper”, de theatraliteit van een conferencier, de wereldbeschouwing van een columnist en de fluwelen durf van een rebel in een kostuum. Een succesformule, als je het mij vraagt. De Arenbergschouwburg lustte er pap van en de staande ovatie was er ook. En het publiek heeft altijd gelijk, dat weten we al lang.

Zoals het eigenlijk hoort in zo een conference gebruikt Van Peel een hele schare aan onderwerpen: de Belgen op de Olympische Spelen, de verontwaardiging na de strapatsen van de grootbanken, de economische crisis, de spanningen in Afrika en het Midden-Oosten, maar natuurlijk laat ie het politiek bedrijf in onze contreien niet links liggen. Di Rupo, De Wever en compagnie passeren, natuurlijk, maar op een frisse manier, niet flauw, niet slap en zeker ook niet te veel, ’t zou wel te onvoorspelbaar zijn. Hij breit het mooi aan elkaar, heeft onderweg naar de afgewerkte show duidelijk veel geprobeerd en geschrapt en schuwt de gevoelige thema’s ook niet: de islam, Sharia4Belgium, Walen en Vlamingen, homobashing, pedofielen, Ford Genk en noem maar op. Met trouwens een hilarische en rake typering van de GAS-boetes, die als je het dan op zijn Van Peels bekijkt, inderdaad uitwassen van onnozelheid zijn.

Van Peel is verontwaardigd en toont dat ook op scène. Waarom zou je het ook wegsteken? Niet met de soms misplaatste air van de “indignado” die schreeuwt, roept en goedkoop met slogans zwaait, maar wél de sympathieke rebel en behoorlijk ideale schoonzoon die op een creatieve manier zijn onvrede uit. Door scherp te grappen, puntig te vertellen en met een goeie knipoog bepaalde situaties uit te lichten. Van Peel staat zo goed als de hele show midden het podium, frontaal tegenover het publiek, in een strak kostuum in zwart en wit en voor de rest heeft ie geen wapens, behalve zijn stem, zijn mimiek, zijn verhaal en zijn timing.

Pas helemaal op het einde wordt het podium ook eens anders gebruikt: de vleugelpiano die tot dan toe eenzaam stond te wezen, wordt betokkeld voor zijn slotlied, een soort samenvatting van drie jaar wereldse ellende. Ik had bij nader gehoor liever nog meer piano gewild. Want Van Peel kan zelf een liedje plegen, weet ik, en mocht dat nu misschien ook gedaan hebben, eerder dan “I will survive” van Diana Ross te coveren met een weliswaar heel spitante en spitse tekst. Trouwens, Michael, die dansende meisjes op het einde en die confettiregen vind ik niet bepaald het beste idee, maar we zullen -om de man zelf te parafraseren- het neuken van mieren en het zeven van muggen maar zo laten zeker?

Michael Van Peel is -zoals velen die aan de oppervlakte komen- al wel een tijdje bezig. Hij won onder meer de Nederlandse Culture Comedy Award en bij ons het Humorologie-concours. Het is al vaker gezegd, prijzen betekenen niets en garanderen vooral erg weinig, maar wijzen wel op talent in de bolster. Of in de kiem. De jongeman van ook al 34 stamt uit de school van Nigel Williams (de man die hem naar eigen zeggen naar het podium dreef) en misschien vandaar ook zijn verontwaardiging. Misschien vandaar ook zijn gestage opgang. Zeker vandaar ook zijn inhoudelijke kwaliteit om een blijver te zijn.

Met deze “Van Peel overleeft 2012” toont hij dat de nieuwlichters van de Vlaamse comedy niet alleen mannen zijn die met een microfoon in de hand loos gaan en keihard verbaal meppen. Neen, het kan ook milder, zachter, zoeter en bedaarder, met inhoud en boodschap, met kritiek en met een angel, met verontwaardiging en met afgrijzen, maar ook sussend en zoenend. Van Peel zet zijn eigen bakens uit. Zéér goedgekeurd, genoten van de kunde, de kunst en de kunstjes en vooral ook goed gelachen. Want, laten we wel wezen, daar draait het vooral om: de humor. En de zalvende lach die de littekens van het voorbije jaar bedekt en langzaamaan heelt. Van Peel, beste man, je weet toch dat er ook een jaar 2013 aankomt? Wat die Maya’s ook mogen beweren…

Peter Decroubele

U kunt de volledige show beluisteren en bekijken op Radio 1 op 25 december om 13 uur en op 31 december om 18 uur, op Canvas op 25 december om 21.45 uur en op 1 januari om 12.40 uur.