Chinezen klagen krantencensuur aan

In de Zuid-Chinese stad Kanton hebben manifestanten voor de tweede dag op rij geprotesteerd voor de redactielokalen van de wekelijkse krant "Southern Weekly". De journalisten van de krant zijn in staking wegens de censuur van de jaarlijkse nieuwjaarsboodschap.

De krant staat bekend als een - naar Chinese maten - relatief liberale krant, die eerder al kritische berichten publiceerde. In de editie van 3 januari bleek dat de traditionele nieuwjaarsboodschap van de redactie, waarin gepleit werd voor politieke hervormingen en en meer openheid, vervangen was door een stuk waarin de lof van de communistische partij werd geprezen.

Het editoriaal had de interne censuur van de krant overleefd, maar werd op bevel van de provinciale propaganda-afdeling geschrapt en vervangen. Uit protest gingen de journalisten in staking en dreigden ze ermee om de editie van deze week te schrappen. Er wordt nu onderhandeld met de provinciale overheid om te kijken onder welke voorwaarden de krant toch zou kunnen verschijnen, bijvoorbeeld met een boodschap waarin de redactie het incident kan uitleggen aan zijn lezers.

Twitter

Het geval van censuur lokte openlijk protest uit van een groep voornamelijk jonge betogers die voor de lokalen van de krant meer openheid eisten. En alhoewel het aantal betogingen in China de laatste jaren is toegenomen, zijn protesten waarbij het gezag van de partij in vraag wordt gesteld, nog altijd zeer zeldzaam.

De zaak nam bovendien snel uitbreiding door de sociale media. Een aantal academici, maar ook ondernemers en society-figuren lieten via Sina Weibo, een Chinese kruising tussen Facebook en Twitter, hun steun voor de journalisten horen. De overheid reageerde met het afsluiten van de accounts van de journalisten van de krant en het censureren van de naam van de krant. Een groep van academici ondertekende een open brief waarin om het ontslag van het provinciale hoofd van de propaganda-afdeling werd geëist.

Vele waarnemers zien de hele affaire als een test voor de nieuwe nationale leiders van de communistische partij. De partijleiding zelf heeft nog niet gereageerd, maar de eerste tekenen zijn niet veelbelovend. Zo ziet het er niet naar uit dat de provinciale propagandachef aan de kant zal worden geschoven en de overheid heeft op een aantal grote nieuwssites een artikel laten publiceren dat zegt dat China niet klaar is voor meer persvrijheid en dat de protesten aangestuurd worden vanuit het buitenland.

Opmerkelijk is dat de nieuwssites daar bijna allemaal een 'disclaimer' hebben bijgezet, waarin staat dat de de meningen in het artikel niet die van de redactie zijn.