"Ze noemden me zombie of neanderthaler"

Op het proces-De Gelder was het vandaag een belangrijke dag. De beschuldigde zelf werd verhoord. Vorige week had De Gelder al aangekondigd dat hij vanalles te zeggen had. In de voormiddag is de voorzitter van het hof van assisen Koen Defoort begonnen met De Gelders jeugd te overlopen. Rond 12.45 uur heeft hij de zitting geschorst net voor de moordpartij in het kinderdagverblijf Fabeltjesland aan bod kwam. De Gelder gaf zelf aan niet meer gewoon te zijn zo lang recht te staan en zich niet goed meer te kunnen concentreren.

De beschuldigde wordt iets na negen uur binnengeleid in de rechtszaal. Hij draagt hetzelfde witte hemd als vorige week. De Gelder is alert en spreekt vlot. Hij beantwoordt de vragen zonder aarzelen.

Volgens De Gelder komt hij uit een "welgesteld gezin". "Mijn vader is werkgever bij een watermaatschappij en mijn moeder is verpleegster." Zijn ouders maken wel eens ruzie, maar de beschuldigde "denkt wel dat ze het altijd bijleggen".

Als de voorzitter hem confronteert met zijn verklaring in 2009 waarin hij zijn moeder beschuldigt van seksueel misbruik, zegt hij niet meer te weten of hij dat gefantaseerd heeft of niet. Wat hij wel nog weet, is dat de psycholoog hem aan het beledigen was.

De Gelder vertelt voort over het derde studiejaar en hoe hij daar door meester Patrick "niet fysiek, maar psychisch aangevallen werd". Hij heeft zich door de meester vernederd gevoeld.

Vanaf zijn vijftiende geeft De Gelder aan geen zin meer te hebben om te leven. "Het voelde alsof ik niets waard was." Zijn ouders gingen met hem naar een psychiater. "Die zei dat mijn moeder me overbeschermde", klinkt het.

De stemmen waarover hij het had tijdens bepaalde verhoren, noemt de beschuldigde vandaag consequent "auditieve hallucinaties", waarvan hij zegt dat "iedereen ze wel iets heeft". In die periode, zijn tienerjaren, dacht hij ook dat "de overheid hem aan het volgen was met nanotechnologie".

Vanaf zijn vijftien jaar laat De Gelder ook zijn haar groeien, wat heel wat reacties uitlokt op school. "Ze beledigden me constant, ze noemden me zombie of neanderthaler", aldus de beschuldigde.

"Ik was waardeloos voor iedereen"

De Gelder spreekt de voorzitter van het hof Koen Defoort nu ook duidelijk met "voorzitter" aan, nadat hij vorige week te kennen had gegeven dat hij "edelachtbare" respectvoller vindt. De beschuldigde laat weten dat hij psychologie of rechten wilde studeren. De voorzitter zegt dat hij van de plannen om rechten te studeren nog niet heeft gehoord. Waarna een grapje volgt: "Als je niet weet wat te studeren, zeggen ze dat je rechten moet volgen." Daarop lacht De Gelder.

Over elke periode in zijn leven geeft De Gelder aan het gevoel te hebben te worden uitgelachen en beledigd door anderen. Ook tijdens zijn verhoor zelf stopt hij plots met zijn verhaal en zegt hij verontwaardigd dat de procureur moet stoppen met lachen. De voorzitter zegt dat de man niet aan het lachen is, waarop De Gelder: "Jawel, ik heb het gezien, hij hield zijn hand voor zijn mond."

Rond zijn 18e heeft De Gelder zelfmoordplannen. Hij denkt goed na over de manieren waarop hij zichzelf van het leven wil beroven. Uiteindelijk besluit hij om zichzelf op de treinsporen te leggen. "Ik was waardeloos voor iedereen." Op de vraag van de voorzitter waarom hij daarna geen nieuwe zelfmoordpoging heeft ondernomen, antwoordt hij: "Voor een trein gaan liggen, is de ultieme zelfmoord. Ik probeerde het niet meer, want ik was niet zelfzeker genoeg meer."

Als het over de periode van zijn stage in een zorginstelling gaat, vraagt voorzitter Defoort of De Gelder weet wat empathie is. Volgens de beschuldigde gaat het om medeleven, waarop de voorzitter zegt dat het toch vooral inlevingsvermogen is. "Ik kan me goed inleven in mensen, ook in burgerlijke partijen", aldus De Gelder.

"Ik bewaar mijn motief tot op het einde of voor het volgende proces"

De Gelder wou koste wat het kost het ouderlijke huis verlaten. "Ik kon mijn ouders niet uitstaan. De plannen om anderen te vermoorden, zijn gecreëerd om van mijn ouders verlost te geraken." Vooral na zijn mislukte zelfmoordpoging begon hij aan moordplannen te denken. "Als de wereld hard is voor mij, dan mag ik hard zijn voor de wereld."

De Gelder geeft aan iets te willen zeggen over zijn motief, "maar ik mag niet van mijn advocaat", waarop meester Jaak Haentjens (foto) zijn hoofd schudt. "Ik bewaar het tot op het einde van het proces of voor het volgende proces", waarop er verontwaardiging in de zaal klinkt.

Op de vraag van de voorzitter waarom hij beslist heeft onbekenden te vermoorden, zegt De Gelder: "Iemand die je kent, die je graag ziet, vermoord je toch niet."

"Samoerai-zwaard om woonkamer te decoreren"

Toen hij alleen ging wonen, had De Gelder een redelijk spaarpotje. "Dat diende om de spullen te kopen die daar liggen", waarop de beschuldigde naar de kast met bewijsstukken wijst. Hij leunt voorover om de kast nog eens duidelijk te kunnen zien, om de voorzitter een antwoord te geven op de vraag wat hij het eerst gekocht heeft, maar kan het niet precies zeggen.

Wat hij wel nog weet, is dat hij zijn haar kleurde en een tâche de beauté aanbracht om niet te kunnen worden herkend, "via robotfoto's enzo".

Wanneer de voorzitter aan De Gelder vraagt of hij het spannend vond om bezig te zijn met al die voorbereidingen om mensen te vermoorden, antwoordt De Gelder eerder onverwacht: "Ik was daar niet mee bezig, ik was bezig met: hoe kan ik mij opwerken op mijn werk om genoeg geld te verdienen om aan de universiteit te studeren?"

Een van De Gelders voorbereidingen was dat hij t-shirts liet maken met logo's op. Onder andere van watermaatschappijen en koerierbedrijf FedEx. "Maar ik heb wel een "E" veranderd, want je mag geen logo's gebruiken", zegt De Gelder. "U hebt de auteursrechten gerespecteerd", aldus Defoort.

Als de voorzitter vraagt naar het Samoerai-zwaard dat ook in de kast met bewijsstukken ligt, zegt De Gelder dat het te bot is om mensen te vermoorden. "Ik word geïnspireerd door films als Kill Bill om mijn woonkamer te decoreren, niet om mensen te doden."