Verschrikkelijke conclusie - Kristien Hemmerechts

Eigenlijk is het die zesde januari 2010 voor Jonathan Jacob pas goed fout beginnen te gaan op het moment dat hij de isoleercel in moest, niet die op het politiekantoor van Mortsel, maar die in het psychiatrisch ziekenhuis van Boechout.

Jonathan had toen al een ochtend op het politiekantoor achter de rug. Een arts had de diagnose gesteld: acute psychose met bewegingsdrang. Jonathan was geagiteerd, maar niet agressief of kwaadaardig. Hij zat in een gewoon lokaal bij ‘de flikken’, en die flikken probeerden hem op zijn gemak te stellen. Ze gaven hem alle ruimte om te doen wat hij wilde doen. Zijn kleren uittrekken bijvoorbeeld. Kortom, die agenten in Mortsel gedroegen zich best wel menselijk. En ze gooiden geen olie op het vuur.

In het ziekenhuis ging het eerst ook goed. Jonathan werd opgevangen door de hoofdverpleger en drukte die de hand. Maar toen wilden ze hem in een isoleercel stoppen. Ik ben geen psychiater en ook geen psychiatrisch verpleger, maar het lijkt me een heilloze aanpak. Je staat oog in oog met iemand die uiterst angstig is, en opgejaagd, en paranoïde. Wat doe je? Je gooit hem in een isoleercel!

De vraag die blijft ...

In Terzake zei psychiater Joris Vandenberghe dat Jonathan op dat moment medische zorgen nodig had. Hij had zichzelf met amfetamines vergiftigd. Die vergiftiging was het meest acute probleem dat verzorging vereiste. Het waren de enige intelligente woorden die die avond in Terzake gesproken werden.

Later ‘verbrodde’ Vandenberghe zijn goede beurt. Ik veronderstel dat hij zijn collega’s niet in diskrediet wilde brengen. De houding van het ziekenhuis was begrijpelijk, zei hij, want het ging om een extreem geval van agressie, waaraan een politiehond én een dienstwapen te pas kwamen.

Ah nee, dokter Vandenberghe. Die hond en dat wapen werden ingezet omdat Jonathan zich heftig verzette tegen een gedwongen verblijf in de isoleercel. Vervolgens bleek dat de hond hem nog meer angst inboezemde dan de isoleercel. Hij was bereid zich te laten opsluiten als ze de hond maar niet op hem loslieten. Ik denk dat ik dezelfde keuze zou hebben gemaakt.

Het ziekenhuis zag het intussen niet meer zitten om Jonathan op te nemen, ook niet in hun isoleercel.

Mijn vraag is en blijft: waarom moest Jonathan in een isoleercel? Is het de vaste procedure in het ziekenhuis? Lastige patiënten: de isoleercel in!

Zonder pardon?

Hoeveel isoleercellen zijn er in Belgische psychiatrische ziekenhuizen? Hoe dikwijls worden die gebruikt? Hoeveel psychotische, doodsbange, paranoïde mensen worden erin gegooid om van hen af te zijn? Wat is het effect van een isoleercel op een psychotisch mens? Is daar onderzoek naar gedaan?

Jonathan had zich die psychose zelf aangedaan. Hij had maar geen amfetamine moeten slikken. Hij wist dat hij er niet tegen kon. Je kunt de verantwoordelijkheid voor die psychose in zijn schoenen schuiven. Je kunt zelfs à la limite zeggen: hij moest niet komen janken, hij had het zelf gezocht. Maar wat met mensen voor wie een psychose brute pech is? Worden die ook zonder pardon in een isoleercel gedropt?

Verschrikkelijke conclusie

In heel die schandelijke affaire heb ik de behoefte om de puntjes op de i te zetten. Eén zo’n puntje is: Jonathan Jacob is agressief geworden omdat hij in het psychiatrisch ziekenhuis niet in de isoleercel wilde. Zeg dus niet: hij moest die cel in omdat hij onhandelbaar was. Zeg wel: hij werd onhandelbaar omdat hij die cel in moest.

Niet alleen heeft het ziekenhuis Jonathan Jacob geen hulp geboden, maar ze hebben zijn toestand kritieker gemaakt. Olie op het vuur. Dat is een verschrikkelijke conclusie van een intriestige tragedie.

lees ook