Coalition of the willing - Véronique Bockstal

NSZ, het Nationaal Syndicaat voor Zelfstandigen, brak vorige week een lans voor meer vrouwelijke ondernemers. Vrouwen stoppen te snel met een eigen zaak, luidde hun analyse naar aanleiding van vrouwendag. Vooral vrouwen tussen 25 en 35 geven er te snel de brui aan. Voor de hand liggende conclusie volgens het NSZ is dat kinderen en gezin bij vrouwen het zelfstandigenbestaan vaak in de weg staat.

Die conclusie verschilt niet van wat Crijns, Manigart & Clarysse meer dan tien jaar eerder vaststelden: een ondernemerspopulatie die hoofdzakelijk bestond uit hoger opgeleide mannen tussen 25 en 44, met partner en kinderen. Boosdoener van dienst: “de familiale verantwoordelijkheden van de vrouw”.

Verwende nesten?

Wie wil als vrouw in tijden van vijftien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof, facultatief ouderschapsverlof, tijdskrediet, loopbaanonderbreking en deeltijds werken nog aan de slag als ondernemer?

Grete Remen, CEO van Damhert, Vlaamse Madam van het jaar en moeder van vijf, deelt de kritiek van het NSZ. De werkneemster wordt teveel gepamperd. Remen vindt het jammer dat vrouwen niet harder willen werken hoewel ze begrip heeft voor wie kiest voor een job bij de overheid omwille van de regelmatige uren. “Maar ons land heeft ondernemers nodig,” besluit ze.

Meer baanbrekers gevraagd

In een pleidooi voor meer ondernemerschap gaf captain of industry Herman Daems onlangs terecht aan dat we best niet alleen aandacht schenken aan de harde kant van het ondernemersbestaan – start- en groeigeld vinden, kosten onder bedwang houden en zo meer – maar dat we ook de zachte factoren, zoals rolmodellen en communities, genoeg zichtbaarheid moeten geven.

Rolmodellen zijn belangrijker dan vrouwendagen, bevestigde hoofdredacteur van het Nieuwsblad, Liesbeth Van Impe, vorige week in De ochtend.

Ah, die stereotiepen

De foto bij een van de artikels waarin het NSZ haar bevindingen toelicht is niet meteen representatief voor wat vrouwelijk ondernemerschap vermag. Niets mis met een vrouwelijke kapster, of een mannelijke for that matter, maar er zijn wel andere voorbeelden te bedenken van patroondoorbrekend vrouwelijk ondernemerschap.

De jongste editie van het Vlaams business blad, Trends, verschenen op vrouwendag, oogt nog erger. Buiten Annick Van Overstraeten, gedelegeerd bestuurder van Lunch Garden en enkele vrouwen op de cocktail pagina’s, is er bij de foto’s geen spoor te bekennen van een vrouwelijke bedrijfsleider, laat staan manager of expert.

Hilde Essers, nieuw cogedelegeerd bestuurder bij transport- en logistiek bedrijf H.Essers, krijgt het weekend erop een dubbele pagina in De Morgen. “Wie moet raden, zal gokken dat ze een blits modebedrijf runt, of misschien iets met consumentenmerken,” steekt het artikel van wal. Dat haar kinderen pas op het einde aan bod komen naar aanleiding van het doorgeven van de fakkel aan volgende generaties, maakt de uitschuiver van het begin deels goed. Doorsnee maken moederschap en het aantal kinderen deel uit van het profiel van vrouwelijke ondernemers.

Waar wringt het schoentje?

Is er meer aan de hand dan dat dansen op de koord tussen werk en gezin?

Sheryl Sandberg, COO van Facebook, zelf rolmodel wegens moeder aan de top van een Fortune500 én ICT-bedrijf, intrapreneur en netwerker by definition, kreeg de goegemeente over zich heen omdat ze meent dat vrouwen vooral naar en in zichzelf moeten kijken bij het zoeken naar redenen waarom ze zo schaars zijn aan de top van bedrijven en organisaties.

Ze is niet alleen. Ook Neelie Kroes keek in het Financieel Dagblad richting vrouwen: “Er is alleen een mentaliteitsverandering nodig in de maatschappij en bij de vrouwen zelf.”

Dat het talent van te veel vrouwen onderbenut blijft, lijdt geen twijfel. De oorzaken hiervoor zijn niet eigen aan Vlaanderen, België of Europa. Ze zijn universeel. Innerlijke barrières zoals self sabotage, zichzelf beperken, een gebrek aan zelfvertrouwen, het zich minder voelen en het beantwoorden aan verwachtingen van anderen spelen vrouwen eerder parten dan mannen. Voeg daar alles aan toe wat van buitenaf remmend werkt zoals stereotypering, percepties en vooroordelen en, niet te onderschatten, de kritiek van vrouwen op vrouwen die boven het maaiveld uitsteken. Kijk naar Sandberg.

Topvrouwen met een kroost, of ze nu werken voor eigen rekening of voor anderen, doen nog te vaak de wenkbrauwen fronsen.

Meer en meer vrouwen willen nochtans uit de schaduw. Elke Jeurissen lanceerde in december een oproep voor straffe madammen en haalde in no time 400 vrouwen naar het voorplan. “Waar we naar op zoek zijn is een coalition of the willing,” zegt Jeurissen. “Geen gezaag en geklaag over te weinig vrouwen in bestuurs- en directiekamers, achter het spreekgestoelte of in de media. Vrouwen moeten zich leren ontdoen van hun valse bescheidenheid en elkaar vooral steunen, niet fnuiken.”

Wat houdt ons tegen?

(De auteur is zelfstandig marketing & communicatie-expert, met kroost)

lees ook