Transpiratie of speculatie belasten? - Chris Serroyen

De federale regering is begonnen aan de begrotingscontrole. Opdracht volgens het Monitoringcomité: 2,8 miljard euro zoeken; naast de inspanningen die van Gewesten, Gemeenschappen en lokale besturen moeten komen. En dat allemaal om netjes binnen de Europese lijntjes te kleuren.
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina

Maar moeten we wel binnen die lijntjes kleuren? Zijn die niet veel te krap? Zeker en vast, stellen gerenommeerde economen zoals Paul De Grauwe en Nobelprijswinnaar Paul Krugman. Want opnieuw zo hard en snel van stapel lopen met de budgettaire sanering, dat fnuikt de groei en doodt bijgevolg werkgelegenheid. Die tandem leek gedoemd om in de woestijn te blijven prediken. Op Belgisch en Europees niveau althans. Want internationaal is het IMF al lang aan het waarschuwen voor dat fanatieke Europese masochisme. En nog nadrukkelijker nadat ze ootmoedig hebben toegegeven dat hun econometrische modellen de negatieve impact van sanering op de groei al die tijd zwaar hadden onderschat. Net zoals deze week ook het Nederlandse Planbureau toegaf naar hun regering.

Loonlasthandicap

Maar kijk, plots zijn daar de hoofdeconomen van de Belgische grootbanken, die nu ook vinden dat België niet te hard van stapel moet lopen met zijn sanering. Althans, zo werd het toch op de markt gezet door de verzamelde media. En daardoor ook toegejuicht ter linkerzijde. Met een lichte paniek tot gevolg bij de hardlijners ter rechterzijde, die voor één keer tegengas zijn beginnen geven tegen hun collega-economisten.

Maar, eerlijk, ik betrouw het niet. Precies omdat het vanuit de grootbanken komt. Die zien de bui waarschijnlijk al hangen. 2,8 miljard, dat vind je op korte termijn onmogelijk door enkel te hakken in de uitgaven. Dan komt onvermijdelijk ook de kwestie van bijkomende inkomsten aan bod. En dan niet op arbeid, want die is al overdreven belast. Maar wel op kapitaal. De regering zette al voorzichtige stapjes in de begrotingen 2012 en 2013. Te voorzichtig en te weinig, vond het ACV, maar alvast een begin.

Want volgens Europese statistieken wordt arbeid in België vandaag 44% zwaarder belast dan kapitaal. De loonlasthandicap noemden we het. Vanuit werkgelegenheidsoogpunt valt zulks niet goed te praten. Vanuit rechtvaardigheidsoogpunt al evenmin.

Schrik bij de banken

En dus zit de schrik er bij de financiële wereld diep in dat de inkomsten uit vermogen nog meer gaan worden aangesproken bij de begrotingscontrole. Dat is volgens hun aanvoelen natuurlijk niet goed voor de business.

En dus komen ze met een nieuw afleidingsmanoeuvre. Op korte termijn mag het gerust wat minder. Lees: spaar ons van extra belastingen op inkomens uit vermogen en snij de routes voor ontwijking van belastingen op kapitaal niet af. Veel belangrijker is om te zoeken naar zogeheten structurele hervormingen, met misschien wat minder rendement op korte termijn, maar veel meer saneringsvruchten op langere termijn.

Structureel, hoe?

Nu, tegen structurele hervormingen, daar kan je niet tegen zijn. Denk bijvoorbeeld aan een hervorming van de fiscaliteit, om ze rechtvaardiger en duurzamer te maken. Of aan een andere financieringsstructuur voor de sociale zekerheid, die minder drukt op arbeid. Of bijvoorbeeld over een structurele versterking van de positie van arbeiders, om werken in de industrie aantrekkelijker te maken.

Alleen bedoelen die hoofdeconomen met hun structurele hervormingen natuurlijk iets geheel anders. Ze denken natuurlijk vooral aan radicale besparingen aan uitgavenkant. Je ziet al hoe de pijlen worden gericht op de sociale zekerheid en in het bijzonder op de al zwaar gehavende werkloosheidsverzekering en de pensioenen.

Nanoseconde van speculatie

Terwijl die structurele hervormingen net zo goed een opportuniteit zijn om eindelijk eens het debat aan te gaan over meer gelijkheid tussen arbeid en kapitaal in de wijze waarop het wordt belast.

Koen Geens, de kersverse minister van Financiën, zei op de radio dat voor de begrotingscontrole enige “eenmaligheid” best kan. Sommigen begrepen dit als budgettaire laksheid.

Waarschijnlijk luisterden ze niet naar de rest van het interview. Want de minister vervolgde dat men bij de begrotingsopmaak voor 2014 zeker moest opschuiven in de richting van structurele maatregelen om de lasten op arbeid te verminderen en te verschuiven naar vermogen.

Een zeer logische gedachtegang. Want waarom moeten uren van transpiratie en/of inspiratie zwaarder worden belast dan een nanoseconde van speculatie?

(De auteur is hoofd van de studienst van het ACV.)
 

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.