Van de wortel en de stok - Véronique Bockstal

Anno 2013. A. is podologe. Ze is zelfstandig, aanvankelijk uit vrije wil, intussen uit noodzaak. Ze wil er graag van af, van dat zelfstandig zijn. De magische 50, erger nog, de 55, is ze voorbij. “Maar wie wil mij nog in dienst nemen? Te oud en te duur.”

Haar kabinet is volkomen dépassé. Alle hedendaagsheid van de voorbije 40 jaar, de ‘nieuwe’ technologie, inclusief gsm, is aan haar voorbij gegaan. Niet nodig voor het uitoefenen van haar ambacht. Ook niet voor de verkoop. Klanten raken er verzeild via mouth to mouth. En wie komt, blijft.

‘Ziekteverlof? Kan ik me niet veroorloven want niet werken is niet verdienen.’ Ze rekent nog tot haar zevenstigste te moeten doorgaan wil ze een volwaardig pensioen. Ondernemerschap? Plus jamais wat A. betreft.

Starterseuforie

Anno 2013. Wasbar. Terecht de hemel ingeprezen wegens jong, creatief en innovatief zowel qua concept als qua financiering. En wegens een razende ambitie want met hun scalable concept kijken de topstarters, amper zes maand na de opening, zelfs al over de landsgrenzen. A. heeft niks gemeenschappelijks met Wasbar, laat staan met de recente euforie van en voor starters.

De Vlaamse overheid had wat geld veil om via tv de Vlaming te enthousiasmeren voor een eigen bedrijf en meteen ook het besmeurd imago van dé ondernemer op te poetsen. Het ene programma had al een betere vinger aan de ondernemerspols dan het andere maar soit, het ondernemerschap stond waar het hoorde. In de schijnwerpers.

Of die promotour ook effectief meer starters over de streep haalt – zoals de serie Flikken destijds de weg plaveide voor de politie - valt af te wachten en is eigenlijk niet te achterhalen.

Ik herinner me nog het onderzoek dat aantoonde dat menige jongere opteerde voor een baan bij de overheid, boven ‘de privé’ en ver boven de onzekerheid en de scheefgetrokken werk/privé balans van het ondernemersbestaan.

Volgens de cijfers van het RSVZ klimmen de jonge starters nochtans naar niet eerder geziene hoogten, tegen de algemeen dalende starterstendens in. Niet minder dan 46.000 18 tot 35-jarigen waagden zich in 2011 aan een opstart.

Om te starten zit de tijd, in tegenstelling tot wat je zou denken, niet tegen. Beroerde tijden zijn vruchtbare grond voor starters. De ontwikkelingsfase van een idee, het embryo van elke onderneming, ligt gemiddeld tussen de 18 en 24 maand. Tegen de tijd dat zo’n idee investeerder- en klantrijp is, is de economie – dat hopen we althans – aan de beterhand.

Ondernemersdysforie

Een hip hip hoera is nochtans niet op zijn plaats. Want ook de uitstroom draait op volle toeren. Meer dan 11.000 bedrijven gingen in 2012 over de kop. Een all time high. Het eerste kwartaal van dit jaar oogt niet beter.

Wat tussen de in- en uitstroom zit, de ondernemer die er al wat kilometers heeft op zitten, is vaak zeer misnoegd. De oude en recente pleidooien tegen het onvriendelijke en belemmerende ondernemersklimaat van gevestigde entrepreneurs als Inge Geerdens, Danielle Van Wesenbeeck, Murielle Scherre en Geert Noels … just to name a few … staan bol van gevreesde exits. Exits uit het ondernemersbestaan en/of uit België. Dat ze van zich laten horen behoort aanmoediging. Hun betoog getuigt vooral van de bereidheid en de wil om te blijven (ondernemen).

Dweilen met de kraan open

Ondernemen is niet alleen een kwestie van starten, maar vooral ook van doorzetten, liet Scherre zich vorige week in Terzake ontvallen. Stimulansen voor starters hebben weinig zin als ondernemers zich nadien in hun groei gestokt zien. Als de ene hand neemt wat de andere geeft.

Als startbevorderende financieringssteun, subsidies en waarborgen zodanig over elkaars voeten vallen aan de aftrap dat de starter boom noch bos kan ontwaren. Om dan tijdens de koers allerlei afradende, afromende en wispelturige belastingen de kop te zien opsteken.

Doe daar de bankkredietkraan bovenop die nooit meer even gul zal lopen als voorheen - waardoor de doorsnee ondernemer noodgedwongen aan het dromen gaat over de vierde ‘f’ als financier, naast de fools, de friends, de family nu ook de (Facebook)fan - en je riskeert een finaal dalend ondernemersbestand.

De loonkosten en de beperkte zin voor ondernemerschap halen ons land uit balans. Dixit Europa. Het is aan onze overheden om randvoorwaarden te scheppen die getuigen van goed bestuur (oh, nostalgie) en zin voor een duurzaam starters- én ondernemersklimaat. Slapend en onbeschermd spaargeld activeren door grote spaarders ongewild het aandeelhouderschap in te jagen – want wie meer dan 100.000 op een spaarrekening heeft staan, kan evengoed aandeelhouder worden - hoort daar niet bij. For the record.

Ik zou zo graag mijn dochter van 5 wat anders meegeven dan wat Geert Noels in petto heeft voor zijn kids. Hou het vizier open maar kijk … hier lukt het ook!

(De auteur is zelfstandig marketing & communicatie-expert, met kilometers)

lees ook