Een slecht huwelijk - Jos Digneffe

Zij was een “icoon” zeggen sommigen. Een “bitch” zeggen weer anderen. Margret Tatcher zal vooral bijblijven als de vrouw die alles en iedereen wilde privatiseren. Onder haar bewind werd ook de aanzet gegeven tot de privatisering van British Rail. De vroegere Engelse NMBS zeg maar.
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina

Onder druk van Europa worden momenteel ook in België de eerste maatregelen getroffen die een liberalisering van het binnenlands reizigersvervoer moeten mogelijk maken.
De argumenten die Europa aanhaalt zijn steeds dezelfde en voldoende gekend.
Het zal dan beter functioneren.
Het zal vooral goedkoper zijn om met de trein te reizen omdat de “Vrije markt” voluit haar rol zal kunnen spelen.

De grootste verliezer

De twee aangehaalde argumenten zijn op zijn zachtst uitgedrukt bedrieglijk.
Dat het spoornetwerk ,met door Europa verplichte opgesplitste structuren, zeker niet beter zal functioneren heeft de laatste winterprik in België recent nog bewezen.
Ook bij de veiligheid van een geprivatiseerd spoornet kunnen de nodige vraagtekens geplaatst worden.
Het is algemeen bekend dat de spoorveiligheid in Groot Brittannië , sinds de privatiseringsgolf , er met rasse schreden op achteruit gegaan is.
Voor de treinreiziger zelf heeft een geliberaliseerde exploitatie weinig positiefs in petto. Hij dreigt zelfs de grootste verliezer te worden.

Koopjes doen

Uit opzoekingen via het internet en gespecialiseerde Britse pers blijkt al gauw dat snuggere reizigers wel zullen weten hoe ze aan koopjes moeten raken maar in zijn geheel zijn de Britse spoorwegen de duurste van Europa.
Reizigers kunnen naargelang wanneer, en bij welke operator, voor een biljet tussen Londen en Birmingham een prijs betalen die varieert van 100% tot 325% .
Even slikken niet?

Vandaag zijn in België de tarieven niet alleen stukken goedkoper, ze blijven ook steeds hetzelfde.
Of je je ticket op voorhand of op de dag zelf koopt. Of je reist in de piek-of in de daluren,. Het maakt allemaal niets uit.
Er zijn bovendien, mede door de Belgische staat via de beheerscontracten, opgelegde tarieven.
Een ander alleszeggend voorbeeld is een biljet tussen Londen en Manchester. Een maand op voorhand kopen kan je tot 200 pond opleveren.

Een goed bewaard geheim

Het gehanteerde systeem werd afgekeken van de luchtvaartsector. Een luchthaven binnenstappen en er een biljet kopen voor de volgende vlucht die je ter bestemming moet brengen kan je zuur opbreken.
Weken, zelfs maanden, op voorhand boeken is ook daar goud waard.

Trevor Garrod, voorzitter van de Europese spoorreizigers federatie draait er geen doekjes om : “ De Britse prijzen zijn de hoogste in Europa . Dit is te wijten aan het privatiseren van de spoorwegen ( verschillende operatoren) en de constante afbouw van de staatssubsidies aan het spoor.”

Hij neemt ook de Britse operatoren onder vuur omdat ze goedkopere alternatieven onvoldoende publiceren, ze zelfs bewaren als een goed geheim.
“In ieder geval hebben wij ontdekt dat het in het buitenland allemaal veel vlotter en goedkoper verloopt dan met de verwarrende en vooral voor de reiziger kostelijke aanpak in England.” stelt hij volkomen terecht.

Het Britse voorbeeld

Het is daarom des te verbazingwekkender dat sommige landen in Europa de neiging hebben om de Britse weg in te slaan.

Italië (FS) bijvoorbeeld, had tot voor kort ook eenheidstarieven.
Sinds ze het Engelse model proberen te kopiëren variëren de prijzen tussen Rome en Milaan van 9 euro tot 100 euro.
Je zal maar dringend met de trein van Rome naar Milaan moeten.

Ook in Frankrijk (SNCF) gaan stemmen op om het prijzenpallet uit te breiden vanaf volgend jaar.
De Franse staat zal vanaf dat ogenblik immers niet meer regulerend kunnen optreden.

Geen zegen

Tot slot een alleszeggende vaststelling : Een goede week geleden was in een Europees rapport te lezen dat de Britse spoortarieven tussen 2000 en 2011 met 34% gestegen waren.
In Italië met 25%, in Duitsland met 16% en tot slot met 10% in Frankrijk.
Je zou dus kunnen stellen hoe Britser het nagestreefde spoormodel ,hoe hoger de prijzen en hoe sneller de prijsstijgingen.
Een liberalisering van de spoorwegen is dus alles behalve een zegen voor de spoorgebruiker.

(De auteur is gepensioneerd  NMBS-werknemer en gewezen vakbondsman.)

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.