"Middeleeuwse structuur voorrang op moderne voertuigen"

Zes maanden na de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 2012 duikt deredactie.be opnieuw in de lokale politiek én in ons participatief platform "De vragende partij". Is er van de beloftes van de toenmalige lijsttrekkers iets overgebleven in de bestuursakkoorden? In vijf gemeenten pikten we er één belofte uit. Vandaag vertoeven we in de Brugse binnenstad: wordt ze weldra verkeersvrij? "Alles zal worden bekeken vanuit het standpunt van de fietser", zegt de nieuwe burgemeester Renaat Landuyt.

Een verkeersvrij centrum, het maakt meer en meer opgang in verschillende grote en kleinere steden. Ook in Brugge is er vraag naar, zo bleek in de maanden voor de gemeenteraadsverkiezingen op "De vragende partij". Een van de populairste voorstellen luidde toen: "Ik stel voor dat er werk wordt gemaakt van een deels of volledig verkeersvrij centrum, met meer fietsenstallingen, betere fietspaden of -stroken, betere voetpaden en meer randparkings."

Renaat Landuyt (foto in tekst), bij de verkiezingen lijsttrekker voor de SP.A en inmiddels de nieuwe Brugse burgemeester, beloofde er meteen werk van te maken en na de verkiezingen een planning op te zetten om de verkeerssituatie in het centrum aan te pakken. Landuyt gaf ook aan van zijn stad opnieuw een "voortrekker inzake verkeersleefbaarheid" te willen maken (zie grafiek).

Dat is ook nodig, vindt hij, want hij moest vaststellen hoe zijn stad - "ooit progressief" inzake mobiliteit - "bijgebeend werd door andere steden". "We waren als het ware tevreden met een eervolle vermelding, maar we moeten meer ambitie hebben."

Fietsmanager

En dus kan de burgemeester zich grotendeels vinden in het voorstel om van de binnenstad een verkeersvrije zone te maken. Al verkiest Landuyt eerder de term autoluw. "We moeten er toch voor zorgen dat de binnenstad niet volledig verlaten wordt", merkt hij op.

Concrete plannen om het centrum autoluw te maken, liggen nog niet op tafel, maar de intentie is er wel. "Het plan is om binnenkort een oproep te lanceren om een fietsmanager aan te stellen", legt Landuyt uit. De nieuwe Brugse verkeersplanning wordt er namelijk een die vertrekt vanuit de fiets. De binnenstad moet op termijn een grote fietszone worden.

Verschillende zaken zullen onderzocht worden. Zijn er bijkomende parkings nodig? Hoe zit het met de kwaliteit van de wegen? Ook de doorstroming van het openbaar vervoer zal herbekeken worden, waarbij het goed mogelijk is dat de bussen andere routes zullen volgen. "Momenteel rijden er per dag 740 bussen door onze drukste winkelstraat", weet Landuyt, "dat is bijna om de twee minuten".

Landuyt wil voor een ommekeer zorgen in zijn stad. "Vroeger werden de straten aangepast aan de bussen. Nu zullen de bussen zich moeten aanpassen aan onze unieke binnenstad." Volgens Landuyt moet de "middeleeuwse structuur" van Brugge het voortaan "halen boven de moderne voertuigen".

Stap voor stap

Het autoluw maken van de binnenstad zal wel stap voor stap gebeuren, benadrukt de burgemeester. Zo wil hij het in een eerste fase beperken tot enkele dagen in de week. "De zaterdag zouden we het al kunnen toepassen. Daarnaast moeten we de momenten uitkiezen waarop het centrum vrijgemaakt wordt."

Het centrum niet in één keer autoluw maken, vergt heel wat organisatie, geeft Landuyt toe, wegen die tijdelijk moeten worden afgesloten bijvoorbeeld. Maar hij vindt het belangrijk dat het stap voor stap gebeurt. "Binnen een paar jaar is het realistischer om het centrum volledig autoluw te maken. We willen niemand forceren." Op een volledig autoluw centrum wil hij dan ook geen termijn plakken. "Alles hangt af van de methode die we zullen hanteren."

Stap voor stap naar een autoluwe binnenstad dus, maar Landuyt geeft ook aan dat er vandaag al rekening mee gehouden wordt. "Alles wat we nu doen aan de wegen, in de stad, doen we al in de richting van die fietsvriendelijke binnenstad." Wat mogelijke parkings betreft aan de rand van het centrum, kan Landuyt al zeggen dat er budget is ingeschreven voor één parking in de Bevrijdingslaan, vlak bij het centrum. Wanneer die parking er zal komen, is echter nog niet duidelijk. "Zo vlug mogelijk", klinkt het.

N-VA: "Waar blijven de concrete plannen?"

De plannen voor die parking aan de Bevrijdingslaan zijn volgens oppositiepartij N-VA al goedgekeurd tijdens de vorige legislatuur. De partij verwelkomt de parking, maar wacht met veel ongeduld op de realisatie ervan. Want volgens de N-VA moet er in Brugge vooral gezocht worden naar manieren om de auto's aan de rand van het centrum op te vangen. En met één parking zal dat niet lukken: "Het moet toch mogelijk zijn om aan verschillende invalswegen parkings te bouwen, vanwaar men met kleine busjes of trams het centrum in kan", reageert N-VA-fractieleider Ann Minne-Soete (foto in tekst).

De N-VA wacht niet alleen met veel ongeduld op nieuws over die parking(s), maar ook op concrete plannen van het stadsbestuur over het al dan niet autoluw maken van de binnenstad. "De beleidsnota zou eind mei klaar zijn, horen we, dat is zeven maanden na de verkiezingen, wij vinden dat toch rijkelijk laat", zegt Minne-Soete.

Ook al zijn er nog geen concrete plannen, over een aantal pistes die burgemeester Landuyt aanhaalt, zijn er overeenkomsten met de visie van de N-VA. Zo vindt ook de oppositiepartij dat het busverkeer "volledig geheroriënteerd" moet worden. Minne-Soete vindt daarnaast ook de aanleg van een tramlijn zonder bovenleiding in Brugge het onderzoeken waard.

Maar Minne-Soete waarschuwt ook om "heel voorzichtig" te zijn met plannen om de binnenstad op termijn permanent autoluw te maken. "We mogen de mensen niet met hun wagen uit de binnenstad wegjagen. Dat zou bijvoorbeeld de winkels verder de dieperik in kunnen duwen. Ook het shoppen is belangrijk", benadrukt ze.

Minne-Soete wijst er ook op dat de fietser eigenlijk nu al bevoorrecht is in de Brugse binnenstad. "De binnenstad is nu al zone 30, wat in de smalle straten in onze binnenstad betekent dat de fietsers nu al bijna overal voorrang hebben." Minne-Soete pleit daarom voor genoeg "gezond verstand" in dit dossier. "Een volledig autoluwe stad zie ik sowieso niet zitten."

Zwemmen in de Brugse reien

Ons participatieve platform naar aanleiding van de gemeenteraadsverkiezingen heeft aangetoond dat heel wat burgers vragende partij zijn om meer bij het lokale beleid betrokken te worden. Ook in Brugge hebben ze daar oren naar.

In het deelakkoord "De toekomst van Brugge" is daarom afgesproken om "op alle terreinen met de mensen te gaan debatteren". "In Brugge zijn we gewoon om over het verleden te praten, nu is het tijd om over de toekomst te praten", zegt Landuyt daarover.

De stad wil in de eerste plaats de stroom aan ideeën vanuit de bevolking coördineren. "We gaan alle niet-gestructureerde ideeën oppikken en kanaliseren. En de goede ideeën omzetten in projecten die we samen kunnen realiseren", zegt Landuyt.

Welke ideeën er zoal naar boven komen? "Iemand vroeg ons of het niet mogelijk zou zijn om in de zomer in de Brugse reien te kunnen zwemmen", haalt hij aan. "Wel, wij willen daar nu een project van maken."