Proces tegen terreurtrio achter "kebabmoorden" start

In München in Duitsland is het monsterproces gestart tegen Beate Zschäpe, de extreemrechtse terroriste die samen met haar twee neonazikompanen een serie moorden, bomaanslagen en bankovervallen pleegde. De moorden raakten ook bekend onder de naam "kebabmoorden". VRT-journalist Stijn Vercruysse schetst nog eens waarover het gaat.
De beschuldigde, Beate Zschäpe, bij aanvang van het proces.

Al in 1998 is de Duitse politie de neonazi’s Uwe Böhnhardt, Uwe Mundlos en Beate Zschäpe (foto onder) op het spoor. In een garage die ze huren, vindt de politie onderdelen om een bom te maken en een neonazi-versie van Monopoly. De drie duiken onder en beginnen aan een anoniem leven en een onwaarschijnlijke serie moorden, bomaanslagen en bankovervallen.

Tussen 2000 en 2007 vermoorden ze 8 Turken, 1 Griek en een Duitse politieagente. Alle moorden gebeuren met hetzelfde wapen en telkens van dichtbij. Koelbloedige executies. De kebabmoorden worden ze al snel genoemd in Duitsland, omdat de meeste slachtoffers Turken zijn en een van hen een kebabzaak had.

De rechercheurs tasten in het duister. Ze denken dat het om een afrekening in het criminele milieu gaat. Familieleden van slachtoffers worden jarenlang verdacht. Sommige slachtoffers worden er onterecht van beschuldigd drugs te smokkelen.

Tot in november 2011. In een kampeerwagen vindt de politie de lijken van Uwe Mundlos en Uwe Bohnhart. Ze hebben zich van kant gemaakt na een mislukte bankoverval. Twee dagen later geeft Beate Zschäpe zichzelf aan. Ze heeft hun huis in Zwickau in brand gestoken om sporen te wissen en heeft een dvd naar verschillende kranten en moslimgroeperingen gestuurd. Op die dvd een opmerkelijk filmpje met animatiebeelden, afgewisseld met de meest bloedige archiefbeelden van de moorden. Daarin noemen ze zichzelf voor het eerst de "Nationaalsocialistische Ondergrondse", de NSU, en eisen ze de verantwoordelijkheid op voor de "kebabmoorden".

Merkel: "Duitsland moet zich schamen"

Plots wordt duidelijk dat een kleine extreemrechtse terreurgroep de misdaden gepleegd heeft. Duitsland is geschokt. Hoe konden ze zo lang hun gang gaan, zonder dat politie- en inlichtingendiensten ook maar één keer de piste van extreemrechts terrorisme volgden?

Het is dé vraag die de Duitse bevolking en de Turkse gemeenschap in Duitsland op dit proces beantwoord wil zien. Dat de geheime dienst en de politie grote fouten gemaakt hebben, staat intussen wel vast. Op een herdenkingsplechtigheid enkele maanden geleden bood bondskanselier Merkel excuses aan aan de nabestaanden. "Duitsland moet zich schamen", zei Merkel.

Intussen wordt extreemrechts in Duitsland niet meer onderschat. Onlangs nog is een netwerk van neonazi’s in de gevangenis opgerold. Inlichtingendiensten zijn zich meer dan vroeger bewust van het gevaar dat ze vormen. Duitse politici willen de NPD, de extreemrechtse partij in Duitsland verbieden. Uit het onderzoek is gebleken dat er steun is verleend aan het terreurnetwerk door leden van die partij. Momenteel zit de NPD in het parlement van 2 deelstaten. Weinig, maar wel voldoende om staatssteun te ontvangen. Maar het is zeer onzeker of een verbod er komt, want bij een eerdere poging stootte dat op bezwaren van het Grondwettelijk Hof.

Het proces over het terreurtrio - waarvan alleen de enige overlevende Beate Zschäpe terechtstaat, samen met 4 handlangers die hand-en-spandiensten verleenden - zal nu moeten goedmaken waar de onderzoekers in de fout zijn gegaan. Het zal antwoord moeten geven op de vraag hoe ze zolang ongestoord konden blijven moorden.