Belofte maakt schuld - Pieter Timmermans

De regering moet op zoek naar 1 miljard euro extra om het begrotingstekort alsnog af te kloppen op de aan Europa beloofde 2,5% – dat was al een stuk boven het initiële streefdoel van 2,15%. Helaas.
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina
Lies Willaert

Waarom 'Helaas'? De Belgische economie raakt dit jaar niet verder dan een nulgroei. Gezinnen spenderen minder en bedrijven stellen investeringen uit. Een dodelijke cumul die ook die andere belofte van de regering opnieuw scherper stelt: 1% structurele maatregelen nemen.

Beloftes nakomen, schept vertrouwen. Zonder vertrouwen is herstel onmogelijk want vertrouwen versterkt ons kunnen en zet aan tot investeren. Vandaar onze roep om meer stabiliteit (op fiscaal vlak bijvoorbeeld), betere rechtszekerheid (arbeiders-bedienden), visie op lange termijn (tewerkstelling) en doorzettingsvermogen (begrotingsdiscipline).

Van bestedende naar besturende overheid

In het herstel van het vertrouwen kunnen de overheid en haar optreden een belangrijke rol spelen. Uit de fiscale monitor van het IMF blijkt bv. overduidelijk dat de overheidsfinanciën de achillespees van België vormen. En dat we dus allerminst ons begrotingstraject mogen versoepelen. Anderzijds wordt onze maatschappij geconfronteerd met uitdagingen die ingrijpen op het DNA van ons economisch weefsel: vergrijzing, klimaatverandering, armoedeproblematiek, inclusieve arbeidsmarkt, om ze nog maar eens te noemen. Automatisch zal het kostenplaatje dus niet dalen.

Dan maar op zoek naar nieuwe inkomsten. Maar dat is allerminst een duurzame oplossing voor het tekort aan middelen. Integendeel. Kijk maar wat het doet met onze economie, en met het vertrouwen van onze ondernemers en bedrijven. Dus komt onvermijdelijk de vraag naar het stellen van prioriteiten. Keuzes maken. Volharden in structurele maatregelen vormt alvast één garantie op een stabielere toekomst. Een toekomst die mogelijkheden biedt om het hoofd te bieden in de magere jaren.

Kijk naar Zweden, dat evolueerde van een bestedende naar een besturende overheid. Het land had de bovengrens van zijn overheidsbeslag bereikt (meer dan 60% van het bbp in 1983) en bouwde dat de voorbije dertig jaar gestaag maar zeker af (tot 50% vandaag) door minder zelf te doen en meer door anderen te laten doen. Door wat het doet, efficiënter te doen. En door niet alles te willen doen, maar te focussen op wat echt nodig en prioritair is. Op die manier werpt saneren vruchten af en dat op een structurele manier. Zo is in Zweden, ondanks de afbouw van uitgavenquota, de jeugdwerkloosheid lager en de werkgelegenheidsgraad bij 55-plussers hoger.

Saneren een voorwaarde, hervormen een must

Saneren kan de groei tijdelijk vertragen, maar het is en blijft wel een voorwaarde om later opnieuw op een duurzame manier met de groei aan te knopen. Meer nog: besparen om te besparen is weinig zinvol als het geen integraal deel uitmaakt van structurele hervormingen. De hervormingsdynamiek onverminderd verderzetten is een must om het economisch herstel aan te zwengelen en een dam op te werpen tegen de industriële erosie van ons land. Met als scharnierdossiers: de verlaging van de loonkosten, de mismatch in de arbeidsmarkt wegwerken, de fiscale hervorming, het stimuleren en versterken van innovatie, de bouw van het Europees huis en ten slotte het statuut arbeiders-bedienden als dossier bij uitstek in 2013.

België kan Zweden worden. Toch wel. Op voorwaarde dat we dieper in de structuur durven hervormen en onze kansen goed kiezen om de economische groei te stimuleren. Weg van platgetreden paden – dat verklaart waarom het sociaal overleg zo moeizaam verloopt – met nieuwe manieren van denken, handelen en werken.

(De auteur is gedelegeerd bestuurder van het VBO.)

 

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.