Die Grünen willen met spitsenduo meerderheid Merkel breken

Die Grünen heten officieel, volgens de traditie en na de gemeenschappelijke lijstvorming met de vroegere DDR-hervormingsbeweging Bündnis 90, nog altijd Bündnis 90/Die Grünen. Ze hebben in 2012 in de aanloop naar de verkiezingen beslist hun lijsttrekkersduo door de basis te laten kiezen. Daaruit is het duo Jürgen Trittin en Katrin Göring-Eckart gekomen.

Met dat spitsenduo willen ze proberen op 22 september de zwart-gele meerderheid van Angela Merkel te breken. Maar dat wordt moeilijk, want in de opiniepeilingen van de laatste weken behalen ze een schamele 10% en vallen ze op hun oorspronkelijke kernkiezers terug.

Die Grünen zetten in op rood-groen, dus op een coalitie met de SPD. Maar volgens opiniepeilers zal het hen nauwelijks lukken misnoegde kiezers van CDU-CSU of FDP over de streep te halen.

Stonden ze in 2011 nog op bijna 23% bij de kiesintenties, nu vallen ze terug tot min of meer dezelfde score als bij de laatste verkiezingen, in 2009. In een opiniepeiling van de openbare omroep ZDF van 5 september halen ze precies 10% (-2%). De SPD belandt op 26%. Dus is een rood-groene meerderheid verre van zeker.

Geen “anti-Merkel-campagne”

De Duitse groenen hebben voor een themacampagne gekozen en niet voor een uitgesproken anti-Merkel-verhaal. Zij willen op 22 september stemmen ronselen met onder andere hun klassieke items, zoals energie, onderwijs, levenskwaliteit, verkeer en loon naar werk.

Zij zijn van mening dat de regering-Merkel gefaald heeft. Katrin Göring-Eckart - een 47-jarige groene pragmaticus en zoals Angela Merkel afkomstig uit de vroegere DDR - is er zeker van dat de meeste Duitsers vandaag niet meer achter de meerderheid van CDU-CSU/FDP staan.

Tegen de Hamburger Morgenpost zei Göring-Eckart in augustus dat er nog altijd geen minimumloon is (iets wat Die Grünen eisen), dat de “Energiewende” slabakt en dat er nog steeds schandalen met slechte levensmiddelen gebeuren, waarop minister van Landbouw en Consumentenbescherming Ilse Aigner (CSU) alleen maar actieplannen uitvindt, waarmee later niets meer gebeurt.

Ten slotte, zegt Göring-Eckart, "bedrijft minister van Gezinszaken Kristina Schröder (CDU) politiek tegen vrouwen, en minister van Binnenlandse Zaken Hans-Peter Friedrich (CDU) spreekt van ramptoestanden omdat 100.000 mensen hier om asiel vragen. Maar deze mensen komen uit landen met de zwaarste schendingen van de rechten van de mens. Daarover zegt hij nooit iets.”

“Met de CDU aan de telefoon hangen”

De Duitse groenen willen in de laatste dagen voor de verkiezingen duidelijk maken dat hun programma ook conservatieven aanspreekt. Zij willen “voorlichtingswerk” verrichten en zo proberen de vele onbesliste kiezers voor zich te winnen. Volker Beck, de lijsttrekker van de groenen in Noordrijn-Westfalen, weet dat velen een rood-groene politiek niet ongenegen zijn, maar ook kanselier Merkel “een beetje tof vinden”. Daar moeten Die Grünen op inspelen en antwoorden vinden, vindt Beck.

En zo ver weg van de conservatieven is Jürgen Trittin, de 59-jarige voormalige milieuminister onder Schröder en Fischer tijdens “Rot-Grün” in de jaren 1998 tot 2005, vandaag niet meer. De vroegere boeman van de atoomlobby in Duitsland zegt vandaag dat hij nogal “vaak met de CDU aan de telefoon hangt”. We moeten ook niet vergeten dat ze in de oerconservatieve deelstaat Baden-Württemberg de eerste groene minister-president van Duitsland hebben en in de hoofdstad Stuttgart een groene burgemeester.

Ondertussen is ook gebleken dat de Duitse economie niet meer uitgesproken tegen de groenen is. Met groene ideeën valt veel geld te verdienen, bvb. op het gebied van schone energie, en vele ondernemers schakelen over op milieuvriendelijke productie. En dat zeker niet alleen in de landbouw. Duurzaamheid is niet meer alleen een trend, maar ook een feit. Het middenveld telt vele groenen en in de handelskamers van steden en gemeenten zitten ondertussen ook vele Grüne.

Belangrijke verkiezingsitems

De verkiezingen draaien bij de Duitse groenen rond drie grote themablokken: “Energiewende” en ecologie; sociale rechtvaardigheid; moderne maatschappij Europa.

Die Grünen staan vooral voor de “Energiewende”. Ze staan als één man achter de nucleaire uitstap, waaraan ze tijdens “Rot-Grün” tussen 1998 en 2005 al veel werk hebben geleverd. Maar ze willen ook stapsgewijs weg van fossiele brandstoffen zoals steenkool of bruinkool. In schaliegas zien ze ook geen heil, want de gevolgen voor het leefmilieu bij het exploiteren van de bronnen zijn soms zwaar.

In de toekomst willen ze ook van de vervuilende olieverwarming af. Zij eisen dat tegen 2015 geen nieuwe olie-installaties meer in nieuwe gebouwen geplaatst mogen worden en op termijn plannen ze ook het verwijderen van de vele oude toestellen die er nog zijn.

Zeker en vast zijn de Duitse groenen voor een minimumloon, meer vervoer via het spoor en minder megaprojecten, zoals het peperdure station Stuttgart 21 of de nieuwe luchthaven van Berlijn, die maar niet af raakt en om de paar maanden duurder wordt. Ze zijn ook voor harde acties tegen belastingontduiking en ze zijn duidelijk pro-Europa.

Turkije: Wat als..?

Voor Die Grünen is Europa niet het probleem, maar wel de oplossing van de problemen. Strategisch zijn ze bvb. voor een toetreding van Turkije tot de EU. Dat ligt zeker en vast aan de grote Turkse gemeenschap in Duitsland, maar uiteraard is er ook een ander belangrijk en geostrategisch punt: wat als Turkije voor een andere kant kiest? Een oriëntatie van Turkije, op de grens tussen Europa en Azië, richting Rusland of China zal de EU niet goed uitkomen. Dus raden Die Grünen Europa aan Turkije niet uit het oog te verliezen.

Gesprekken in Brussel

Katrin Göring-Eckart voerde ook campagne in Brussel, waar ze zei dat ze deel wil uitmaken van een toekomstige rood-groene regering. Haar partij is “Europa-affien” en heeft zich meer dan eens een belangrijke steunpilaar van de europolitiek van de regering-Merkel getoond. Maar ze hebben er ook altijd voor gepleit de gewone burger tegen een zware besparingspolitiek te beschermen, bvb. in het geval van Cyprus.

Tijdens haar gesprekken met de groten van de unie – Van Rompuy, Reading, Rehn, Schulz – voelde Göring-Eckart naar eigen zeggen vaak een zeker gebrek aan begrip voor de beslissingen bij de euro-redding onder invloed van Merkel en haar minister van Financiën, Wolfgang Schäuble (CDU). De Frankfurter Allgemeine Zeitung schonk Göring-Eckart toen niet veel geloofwaardigheid en schreef dat Brussel niet genoeg water had om haar handen in onschuld te kunnen wassen…