Verloren gewaande anti-nazifilm gevonden in België

In het Koninklijk Belgisch filmarchief Cinematek is de eerste Amerikaanse anti-nazifilm teruggevonden. De documentaire film "Hitler's reign of terror" werd in 1933 in Duitsland gedraaid door de Amerikaan Cornelius Junior Vanderbilt en kwam in 1934 uit. Meer dan 60 jaar lang werd hij verloren gewaand, maar hij lag gewoon in de rekken van het Koninklijk Belgisch filmarchief.

De Amerikanen waren op de hoogte van het bestaan van de film, maar slechts enkele mensen hebben hem ooit gezien. Op 26 oktober zal de gerestaureerde kopie vertoond worden in het MoMa in New York, meldt de RTBF.

In de film zijn zwart-witbeelden te zien van de Duitsers die in 1933 de overwinning van Hitler vieren. Vanderbilt was de enige Amerikaan die er op verkiezingsdag bij was in Berlijn.

Vanderbilt heeft naar eigen zeggen ook Hitler geïnterviewd, maar mocht geen beelden maken van dat interview. In de film zit wel een "reenactment" van zijn gesprek met Hitler (foto in tekst). Vanderbilt is een van de weinigen die vrij hebben kunnen filmen in Duitsland in die periode. "In 1935 of in 1936 zou men dit niet meer hebben toegelaten", vertelt historicus Roel Vande Winkel aan RTBF. "Maar men heeft hem blijkbaar niet verhinderd om die beelden te maken."

De film van Vanderbilt werd uiteindelijk gecensureerd door de Amerikanen. "Vermoedelijk was het de bedoeling om hem in 1939 in België te verspreiden, maar dat was spijtig genoeg te laat, de film blijft in de doos en belandt in de jaren 70 in het Koninklijk Belgische filmarchief", legt conservator Nicola Mazzanti (Cinematek) uit.