Iran reikt VS de hand in open brief

De Iraanse president Hassan Rouhani reikt de VS de hand in een open brief in de Washington Post. "We moeten ons niet focussen op het voorkomen van escalatie, we moeten ons focussen op het verbeteren van de situatie."
AP2013

Het lijkt een nieuwe trend te worden in de geopolitiek. Vorige week nog schreef de Russische president Vladimir Poetin een opiniestuk in een Amerikaanse krant, deze week is het de beurt aan de Iraanse leider Hassan Rouhani. In zijn open brief in de Amerikaanse krant Washington Post, reikt hij de VS de hand en duidt hij zijn "constructieve" visie op de wereldpolitiek.

"De wereld is veranderd", schrijft hij. "Het tijdperk van bloedige vetes ligt achter ons. Wereldleiders worden verwacht om bedreigingen in mogelijkheden voor de toekomst te veranderen." Volgens Rouhani kijkt de internationale gemeenschap aan tegen veel nieuwe uitdagingen zoals terrorisme, extremisme, drugs, cybercrime...

De enige mogelijkheid om die problemen werkelijk aan te pakken, is constructieve samenwerking. "Dat wil zeggen dat we op gelijke voet en met gelijk respect de gedeelde problemen gaan aanpakken. Een koude oorlogsmentaliteit leidt alleen maar tot verliezers", schrijft hij.

"Bruut geweld zoals in Irak en Afhanistan is niet de juiste manier om problemen zoals extremisme en terrorisme aan te pakken", gaat Rouhani voort. "We moeten hun onderliggende oorzaken aanpakken." Volgens de Iraanse president kan dat enerzijds door de volkeren van de regio zelf hun lot te doen bepalen. "In Syrië bijvoorbeeld door de dialoog tussen het regime en de oppositie de faciliteren."

Daarnaast moeten de onrechtvaardigheden worden aangepakt die de brandstof vormen voor geweld en spanningen. "We hebben ons te lang gefocust op wat we niet willen, in plaats van op wat we wel willen." Rouhani denkt dat die aanpak wel nuttig is om te voorkomen dat conflicten escaleren, maar "we moeten verder durven gaan". In plaats van te voorkomen dat conflicten verergeren, "moeten we ons focussen op de manier waarop zaken kunnen worden verbeterd".

Voorlopig geen ontmoeting tussen Obama en Rouhani

In zijn open brief verkondigt Rouhani eigenlijk weinig nieuws. De Iraanse president etaleert de bereidheid om toenadering te zoeken tot het westen al sinds hij in augustus de macht overnam van de conservatievere en rechtlijnigere Mahmoud Ahmadinejad. De verzoenende taal en zijn komst naar New York deed waarnemers speculeren over een mogelijke ontmoeting met Obama. Beide leiders spreken dinsdag de VN toe. Dergelijke ontmoeting zou gerust historisch mogen worden genoemd.

"Wij staan open voor engagement met Iran, maar we zullen hen beoordelen op hun daden, niet op hun woorden", verklaarde de Amerikaanse adjunct-adviseur voor nationale veiligheid Ben Rhodes, die daarmee de open hand van Rouhani lijkt af te wijzen.

Rhodes wees erop dat Obama steeds heeft gezegd dat hij openstaat voor bilaterale gesprekken met Iran, maar volgens hem heeft Teheran nog niet voldoende gedaan om tegemoet te komen aan de bezorgdheid van de internationale gemeenschap over het Iraanse nucleaire programma.

De VS en hun bondgenoten verdenken Iran ervan kernwapens te ontwikkelen. De westerse landen, die sancties handhaven tegen Iran, beklemtonen dat ze het dossier nog steeds met diplomatieke middelen willen oplossen. Rouhani houdt intussen vol dat het nucleaire programma enkel civiele doeleinden dient.

Volgens waarnemers is de kans niet onbestaande dat Obama en Rouhani elkaar toevallig "ongepland" tegen het lijf lopen bij de VN in New York.