Merkel op zoek naar partner "voor stabiele regering"

Een dag na de klinkende verkiezingsoverwinning van haar partij CDU/CSU heeft de Duitse bondskanselier Angela Merkel contact opgenomen met de SPD over de vorming van een nieuwe regering. Contacten met andere partijen sluit ze niet uit.
AP2013

"De Duitse bevolking heeft haar vertrouwen in ons uitgedrukt", zei Merkel. "Daarmee moeten we zorgvuldig omspringen. We hebben een duidelijke opdracht gekregen om een regering te vormen. Die opdracht nemen we aan. Duitsland heeft een stabiele regering nodig."

"We zijn een volkspartij", ging ze verder. "De komende jaren moeten we proberen aan de verwachtingen van alle bevolkingsgroepen te voldoen. Vooral de steun van de jongeren die we nu krijgen, moeten we koesteren."

Ondanks de grote verkiezingsoverwinning, haalt de CDU/CSU op haar eentje geen absolute meerderheid. Dat betekent dat Merkel op zoek moet naar een coalitiepartner. "We staan open voor gesprekken", zei ze daarover. Ze zei dat ze al contact opgenomen heeft met SPD-voorzitter Sigmar Gabriel, maar sloot contacten met andere partners niet uit.

Tot slot drukte Merkel nog haar spijt uit over de slechte verkiezingsuitslag van haar huidige coalitiepartner de FDP en benadrukte ze dat de ogen vanaf nu gericht zijn op de Europese verkiezingen van volgend jaar, evenals de lokale verkiezingen die dan in verschillende delen van Duitsland plaatsvinden.

Prijs opdrijven

SPD-voorzitter Gabriel heeft al laten verstaan dat hij de uitnodiging voor gesprekken met de CDU/CSU zal aannemen, al wil hij eerst een vergadering van de top van de partij vrijdag afwachten.

Het beloven in ieder geval harde en lange gesprekken te worden. De SPD vormde van 2005 tot 2009 al eens een grote coalitie met de CDU onder leiding van Merkel, maar werd daarvoor afgestraft bij de verkiezingen.

"Het wordt een zeer lange weg", zegt Ralf Stegner, de leider van de linkerflank van de SPD, die grote bedenkingen heeft bij een grote coalitie tussen CDU/CSU en SPD. Toch kan zo'n coalitie de goedkeuring van een groot deel van de kiezers wegdragen, en ook de Europese partners zien een samenwerking van christen- en sociaaldemocraten wel zitten.

Verwacht wordt dat de SPD de prijs voor een coalitie met de CDU/CSU zo hoog mogelijk wil opdrijven om een aantal van haar verkiezingsbeloften en belangrijke ministerposten binnen te rijven. Maar als Merkel en Gabriel er niet uit geraken, dan zou de kanselier ook gesprekken met Die Grünen kunnen aanknopen.

Stoelendans bij de kleine partijen

Zoals hij gisteren al liet verstaan heeft Philipp Rösler, de voorzitter van de verliezende liberale FDP,  ontslag genomen. Dat heeft hij bekendgemaakt na overleg met de partijraad. Rösler wil daarmee mee de verantwoordelijkheid nemen voor de "bitterste avond" van de parlementsverkiezingen.

De voorzitter van de FDP-fractie in Nordrhein-Westfalen, Christian Lindner, heeft zich al kandidaat gesteld om Rösler op te volgen. Verschillende topleden van de partij hadden eerder de 34-jarige gewezen secretaris-generaal als nieuwe voorzitter naar voor geschoven.

Bij Die Grünen, die met 8,4 procent ook ver onder de verwachtingen bleven, heeft co-voorzitter Claudia Roth aangekondigd dat het zeskoppige bureau van de partij zijn mandaat ter beschikking stelt. Een partijcongres zal later een nieuw bureau kiezen. Het is niet uitgesloten dat de huidige leden daarvoor opnieuw kandidaat zijn.