Met N-VA op het topje van de neus - Luc Van der Kelen

Nog zes maanden dat er geregeerd kan worden. Dat is de theorie. Maar de praktijk is anders. In realiteit is de tijd voor nieuw beleid de facto voorbij. Het blijkt uit twee belangrijke dossiers, de Oosterweelverbinding die Antwerpen opnieuw bereikbaar moet maken en het concurrentiepact van de federale regering. In geen van beide zit enige vooruitgang.
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina

Vlaanderen

Nemen we eerst Vlaanderen onder de loep. Kris Peeters en Hilde Crevits zijn bijna tien jaar titularis van het departement Openbare Werken. In 2009, net voor de verkiezingen, was het hele Oosterweel-plan klaar. De bouwvergunningen waren klaargestoomd door Dirk Van Mechelen. Als de Vlaamse regering toen had doorgezet, zouden de werken aan Oosterweel vandaag al ver gevorderd zijn. Volgend jaar zouden de eerste auto's er mogelijk al kunnen over rijden (hebben) of, rekening houdend met de gebruikelijke vertraging, toch kort nadien.

Volgens Bart de Wever is de toestand van de Belgische begroting “dramatisch”. Zoals gewoonlijk is dat fel overdreven. Het is oppositietaal van een partij die gewoon is om in superlatieven te spreken.

Maar om in dezelfde dialectiek te blijven: de toestand van het Vlaamse wegennet is “dramatisch” en dat valt letterlijk te nemen.
Iedere Antwerpenaar (en mensen ver daarbuiten) kan het iedere dag aan den lijve vaststellen. Het chaotische verkeer rond Antwerpen is geen subjectieve ervaring meer. Het kost nu daadwerkelijk jobs. Twee transportbedrijven halen een groot deel van hun activiteiten weg uit Antwerpen en het zijn geen kleintjes die nieuwe hubs uitbouwen, in Limburg en West-Vlaanderen.
Na tien jaar onafgebroken bewind van de Vlaamse regering is de balans mager, zeer mager.

En er zit ook geen beterschap in. Kris Peeters heeft lang ingezet op zijn afspraak met de Franse Europese Commissaris Barnier. Hij is van een kale reis teruggekomen. Europa beslist niet vooraleer het nieuwe MER-onderzoek klaar is. Ergens in januari. De minister-president maakt zich sterk dat hij in april nog de principiële beslissingen zal nemen.

Ach wat, de actiegroepen hebben de messen nu al geslepen. Ademloos, Straten-generaal, Red de Voorkempen, ze staan klaar voor nieuwe klachten bij de Raad van State en het nieuwe decreet op grote werken zal daar slechts een gedeeltelijk antwoord op kunnen geven.

De laatste weken en dagen zijn we weer bestookt door politieke stratego van het type 'doet hij het of doet hij het niet'. Wel, de realiteit op het terrein is vele malen erger en belangrijker dan de vraag of de burgemeester van Antwerpen nu al dan niet zijn belofte zal breken. De politieke discussie gaat al lang niet meer over de essentie. Ze gaat over strategie en kiesbeloften, overigens bij wel meer dan één partij. Maar van ideologie en strategie kan de burger niet leven. Zijn portemonnee hangt van andere zaken af. Jobs, mobiliteit, technologie.

Federaal

Over naar de federale regering. Het concurrentiepact heeft voorlopig een muis gebaard. Het relanceplan van oktober was die naam niet waard en het concurrentiepact raakt niet van de grond. Premier Di Rupo werkt eraan op zijn eigen tempo en met zijn eigen methode. Die is al regelmatig succesrijk geweest, maar de verkiezingen zijn nu te dichtbij voor grootse plannen.

Over een week of drie zouden de verschillende regeringen moeten kunnen landen. Vooral de liberalen en de socialisten zijn kandidaat om met een belastingvermindering naar de kiezer te stappen. 15 % btw minder op elektriciteit is een aanzienlijke winst voor het budget van alle burgers.

Maar de toestand van de begroting blijft precair. Er is 22 miljard bespaard of niet uitgegeven of wat ook, maar het resultaat is nog steeds ver van voldoende. De verbetering in 2013 zal beperkt blijven tot 0,3 percent, op basis van de laatste prognoses van de Europese Commissie. En kijken we wat verder, vanaf 2012, dan zitten we toch maar aan een sanering van de publieke financiën van circa 1 percent bbp. Premier Di Rupo en zijn vice-premiers moeten toch eens uitleggen hoe dat strookt met het immense bedrag van 22 miljard besparingen.

De begroting laat bijgevolg geen fantasieën toe. Een belastingvermindering doorvoeren is geen probleem op zich, op voorwaarde dat het verlies aan inkomsten wordt gecompenseerd door andere belastingen te verhogen of de uitgaven te beperken. Maar een gat slaan in de staatskas kan niet worden verantwoord op een ogenblik dat België zijn doelstellingen amper tot niet haalt.

Er zijn natuurlijk andere mogelijkheden: een verschuiving van de fiscaliteit weg van de arbeid, gecompenseerd door lagere uitgaven — nominale blokkering van de uitgaven behalve de sociale uitkeringen — of/en nieuwe inkomsten uit financiële transacties, ecotaksen, consumptietaksen allerhande.
In feite weet iedereen perfect wat er moet gebeuren: de arbeidskosten moeten omlaag. En iedereen weet ook zeer goed hoe dat kan aangepakt worden.

Er is één enkele reden waarom het niet gebeurt. De regeringspartijen durven geen moedige beslissingen nemen. Ze lopen met de N-VA op het topje van hun neus. Elke dag dat de verkiezingen dichterbij komen, wordt het moeilijker.
We hadden het kunnen verwachten. De tijd om te besturen is voorbij. Alleen de kiezer telt.

(De auteur was politiek commentator bij Het Laatste Nieuws.)

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.