N-VA shopt bij de liberalen - Luc Van der Kelen

“My country, right or wrong”, zei de Amerikaanse senator Carl Schurz ooit. Heeft mijn land gelijk, dan is het goed, heeft het ongelijk, dan moeten we het veranderen, was zijn stelling. Maar het was en bleef dus zijn land. Hetzelfde kan gezegd worden over partijen.
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina

“Right or wrong, my party”. Zint het u niet, wat ze doet, zorg dan dat ze verandert. Maar het is en blijft wel uw partij, gebaseerd op een filosofische en ideologische overtuiging. Die is veel ruimer dan een economische theorie en die verander je niet van kiezing op kiezing.

Stel dat een concurrerende partij een aantal inzichten poneert, die je welgevallig zijn, dan stapt een politicus met 15 jaar partijervaring toch naar zijn partij om die stellingen ter bespreking voor te leggen. En probeert hij of zij ervoor te vechten.

Maar uiteraard dienden de verklaringen van Annick De Ridder voor haar overstap van Open Vld naar N-VA vooral om een aanvaardbare uitleg te hebben. Want de laatste jaren had De Ridder haar actieve rol in de politiek al sterk teruggeschroefd. Ze had al langer gekozen voor een carrière bij Fernand Huts van Katoennatie. Nu hij zijn “vrouw” heeft bij de N-VA, hoeft hij zelf niet meer over te stappen. Of toch wel?

Kansen genoeg

Annick De Ridder heeft alle kansen gekregen om zich op te werpen als Antwerps boegbeeld van de liberalen. Wellicht ontbrak het haar aan een stuk strategisch inzicht. Ze had vandaag schepen van Onderwijs kunnen zijn, als ze was opgekomen in 2012, post die nu naar Claude Marinower is gegaan.

De waarheid is dat ze voorbijgestoken is door de nieuwe generatie van Annemie Turtelboom, Philippe De Backer en Bart Somers. Enkele weken geleden had ze bij Turtelboom gepolst naar een zekere plaats op de Vlaamse lijst, dus de eerste of tweede plaats. Ze heeft de belofte niet gekregen. Het gevolg laat zich raden.

Haar argumenten zijn van inhoudelijke aard, maar die houden geen steek. Precies tijdens haar Toekomstcongres heeft Open Vld een grote stap gezet richting het klassieke economische liberalisme dat sterk ondernemersgericht is. Dus, eindelijk kreeg De Ridder inhoudelijk gehoor, maar haar frustraties zaten niet daar.

Het vertrek van een parlementslid naar een concurrerende partij is nooit prettig, maar Open Vld maakt daar om diverse redenen beter niet te veel heisa over. Zo is het sneller voorbij, nog een paar weekendinterviews en klaar.

Trap in de onderbuik

Overloperij ruikt altijd wel naar opportunisme, maar Open Vld heeft daar zelf een grote traditie in. De partij heeft vele jaren actief gelobbyd bij andere partijen — denk aan Johan Van Hecke, Pierre Chevalier, Karel Pinxten, Hugo Coveliers — in die mate dat Herman De Croo hen “reizigers zonder bagage” begon te noemen.

Open Vld is daarom niet het best geplaatst om andere partijen verwijten te maken. Aan de laatste in de rij, Dirk Vijnck, inmiddels in de natuur verdwenen, heeft de partij haar broek gescheurd. Sindsdien had ze ook nog weinig mandaten te verdelen. Haar aantrekkingskracht is dus beperkt geworden.

Annick De Ridder behoort tot het klassieke centrum-rechtse liberalisme. Maar ze had wel een beter moment kunnen kiezen dan haar oude partijgenoten een trap in de onderbuik te geven, de dag dat ze hun winst probeerden te tellen na hun congres.
Het is een handelsmerk geworden van haar nieuwe partij, schoppen waar het meest pijn doet, conform de overtuiging dat politiek een vorm van gesublimeerde oorlog is. Open Vld had een dosis vertrouwen en goed gevoel getankt. Dat moest dus blijkbaar professioneel in de kiem gesmoord worden.

Er zit wel een onkies element aan zo'n overstap. De Ridder is gekozen op basis van een liberaal platform. Ze kreeg in haar kieskring 8.280 voorkeurstemmen en haalde daarmee de 27ste plaats van alle Antwerpse politici. Ter vergelijking: Kris Peeters had er 127.000. De Ridder had dus haar partij nodig om verkozen te raken. Wie voor haar heeft gestemd, kan misschien haar argumenten volgen, maar dat is louter speculatie. Stap je naar een andere partij over, dan hoor je je mandaat in principe terug te geven aan de partij die je heeft laten verkiezen, en nadien op te komen voor je nieuwe partij.

Wat kan De Ridder nu bijbrengen aan de N-VA? Wel, in de eerste plaats kennis inzake mobiliteit en ervaring. Bart De Wever levert de stemmen, maar hij zit nog steeds met het probleem dat de N-VA kennis en ervaring mist op tal van gebieden. Vandaar de overstap van de economist Johan Van Overtveldt en van de specialiste mobiliteit Annick De Ridder. De Wevers partij heeft dat nodig, als ze wil doorgroeien van een eenmanspartij naar een breed gedragen volkspartij met wortels in de hele samenleving.

Het Verfpottenakkoord

Gelukkig voor De Ridder loopt de legislatuur binnenkort af. Want amper twee weken geleden maakte De Ridder de Vlaamse regering, inclusief N-VA, met de grond gelijk voor haar mobiliteitsbeleid in Antwerpen. “Het verfpottenakkoord”, zo noemde ze zeer plastisch de 33 maatregelen van Kris Peeters en zijn regering voor een betere verkeersdoorstroming in Antwerpen.

Misschien kan ze tegen de verkiezingen ook eens bedenken waarom haar nieuwe partij als eerste beleidsmaatregel de jobkorting van Open Vld heeft afgeschaft, een belastingverlaging van 600 euro per tweeverdienersgezin. Dat is tot dusverre de enige echte belastingmaatregel van de Vlaamse regering met de N-VA.

Een belastingverhoging.

(De auteur was politiek commentator bij Het Laatste Nieuws.)

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.