V van victoire, van vrijheid en van Victor

De heisa rond het gebruik van het V-teken door de N-VA heeft de voorbije dagen stof doen opwaaien. Die partij speelt het teken met de twee vingers uit in de campagne, maar dat wordt niet door iedereen gesmaakt.

Volgens sommige bronnen zou N-VA'er Ben Weyts achter de revival van het V-teken zitten. Volgens hem staat dat teken in de campagne voor Vlaanderen, maar ook voor verandering, vooruitgang en voor de volwassenheid van zijn partij. Een lid van Jong CD&V vergeleek het teken even met de Hitlergroet, maar kreeg meteen pakken kritiek.

Het V-teken met twee opgestoken vingers doet denken aan de Britse premier Winston Churchill die het tijdens de Tweede Wereldoorlog vaak gebruikte als hoopvol teken van een overwinning.

Toch was niet Churchill, maar de Belg Victor de Laveleye de bedenker van het symbool. Wellicht is de Laveleye u niet meteen bekend, maar was voor en tijdens de oorlog bekend als tennisser die meedeed aan de Olympische Spelen van 1920 en 1924, maar vooral ook als voorzitter van de liberale partij en nadien minister van Justitie en later Openbaar Onderwijs was in de regering van Hubert Pierlot.

Na de Duitse inval in België week de Laveleye met de Belgische regering uit naar Londen. Hij was er medewerker en topman van Radio België - Radio Belgique, de zender van de Belgische regering in ballingschap die vanuit Londen via de BBC uitzond naar ons land.

Op 14 januari 1941 riep de Laveleye de bevolking van het bezette België op om overal clandestien het V-teken aan te brengen. De V stond voor "victoire" (overwinning) in het Frans en "vrijheid" in het Nederlands. Mogelijk speelde ook een tikkeltje ijdelheid mee, want de voornaam van de Laveleye was Victor. 

1945 AP

"Victory!"

Binnen de kortste keren dook het V-teken overal op in de bezette gebieden, niet enkel in België, maar ook in Nederland en Noord-Frankrijk. Het maakte de Duitse bezetter bewust dat hij niet welkom was.

Het succes van de twee opgestoken vingers ontging ook de Britse premier Winston Churchill niet. Die gebruikte het V-teken op 19 juli 1941 tijdens een telvisietoespraak en zou het de hele oorlog land vaak gebruiken als symbool voor de nakende overwinning op Nazi-Duitsland die geleidelijk meer vorm kreeg.

Sindsdien wordt het V-teken zowat overal ter wereld gebruikt door mensen van allerlei politieke gezindheden. In 2007 werd het zelfs door Vlaams Belang gebruikt, al leidde dat uitgerekend bij die partij tot veel protest van andere politieke fracties, verzetslui en mensen die de oorlog bewust meegemaakt hadden.

Sommigen zullen ook gelijkaardige bemerkingen maken dat de N-VA dat teken nu wil "kapen", maar hoe dan ook stond de V oorspronkelijk voor iets totaal anders dan "Vlaanderen" of "verandering".