Turtelboom gaat in tegen regeringscollega Crombez

Er lijkt een politieke rel in de maak tussen minister van Justitie Annemie Turtelboom (Open VLD) en staatssecretaris voor Fraudebestrijding John Crombez (SP.A). Turtelboom haalt in De Tijd uit naar de volgens haar te lakse regels rond huiszoekingen door de fiscus. Voor Crombez hoeven die niet te veranderen.

Turtelboom vindt de bevoegdheden die belastinginspecteurs nu hebben om bedrijfslokalen en woningen van zaakvoerders te doorzoeken, te verregaand. Ze klaagt aan dat er volgens haar minder strenge regels gelden om woningen van mogelijke belastingontduikers uit te kammen dan huizen van zware criminelen.

De aanleiding voor de rel is nieuwe rechtspraak van de Antwerpse rechtbank van eerste aanleg en het Gentse hof van beroep. Die gaven de fiscus gelijk in verschillende dossiers waarbij belastinginspecteurs bedrijfslokalen of privéwoningen hadden doorzocht.

De rechtbank oordeelde bijvoorbeeld dat de belastingcontroleurs geen proces-verbaal moeten opstellen over wat ze bij de bedrijfsleider thuis uitspookten. Dat is geen wettelijke verplichting, aldus de rechter. Het is evenmin wettelijk verplicht dat de inwoners aanwezig zijn als de belastingcontroleurs hun huis doorzoeken.

"Duidelijker preciseren wat kan en wat niet kan"

Een aantal advocaten, de middenstandsorganisatie Unizo en de oppositiepartij N-VA reageerden afkeurend op die uitspraken. Staatssecretaris voor de Fraudebestrijding John Crombez (SP.A) verdedigde vorige donderdag in de Kamer wel de rechterlijke beslissingen. Hij wil de bevoegdheden van de belastingcontroleurs niet terugschroeven en zei dat hij geen reden ziet voor een wetswijziging.

Zijn regeringscollega Turtelboom is het daar dus niet mee eens. "Het is toch logisch dat we ook belastingambtenaren controleren? De wet voorziet nu niet in strenge regels voor hen wanneer ze bedrijfslokalen of woningen van bedrijfsleiders doorzoeken. En nu de praktijken ook worden gelegitimeerd door vonnissen en arresten, moet je de wet bijstellen. Anders wordt de wet nog meer fout gelezen. We moeten veel duidelijker preciseren wat kan en wat niet kan", zegt ze in een interview met De Tijd dat zaterdag volledig verschijnt.

De minister is het ook niet eens met de regel dat de toestemming van de politierechter volstaat om een bedrijf of woning binnen te vallen voor een fiscaal onderzoek. "Je hebt wel een huiszoekingsbevel nodig van een onderzoeksrechter om bij iemand thuis gestolen goederen te zoeken", benadrukt ze in de krant.

"Niet omdat advocaten ongelijk krijgen, dat wet moet worden gewijzigd"

Crombez reageert "verrast" op de uitspraken van Turtelboom. Hij zegt dat de wetgeving ter zake al sinds 1980 bestaat en dat de gewraakte rechterlijke uitspraak een concrete zaak betrof. "Soms oordeelt een rechter voor de fiscus, soms tegen. Het is niet omdat advocaten ongelijk krijgen, dat de wet moet worden gewijzigd."

De staatssecretaris betoogt dat de uitspraak van de rechter van eerste aanleg in Antwerpen in het kader van de wet van 1980 moet worden gezien. "De fiscus kreeg gelijk omdat het om een fraudezaak van grote omvang ging waarbij bovendien geld naar Marokko werd versluisd, zodat de fiscus er niet meer bijkon."

"De bottom line", zegt Crombez, "is dat rechtbanken ofwel in het voordeel, ofwel in het nadeel van een beschuldigde oordelen. Het is niet omdat advocaten ongelijk krijgen dat de wet moet worden gewijzigd. Dat de fiscus zomaar kan binnenvallen, klopt gewoon niet."

Het is volgens de staatssecretaris evenmin verrassend dat de rechtbank er geen probleem mee heeft als de fiscus per ongeluk de privégegevens op een bedrijfscomputer inkijkt. "Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens oordeelde vorig jaar dat dit wel degelijk kan, want anders kan de fiscus zijn onderzoek niet voeren. De zaakvoerders moeten er maar voor zorgen dat hun privé- en bedrijfsgegevens gescheiden zijn."