De fiscaliteit hervormen is nodig, maar waarom?

De fiscaliteit moet dringend worden hervormd. Daarover waren alle deelnemers aan het grote verkiezingsdebat van Knack en het studentenmagazine Guido het in grote lijnen eens. Maar over het waarom en het doel lopen de meningen helemaal uiteen, zo blijkt. Uit de discussie bleek vooral een grote tegenstelling tussen links en rechts.

"De staatshervorming was nuttig en nodig", geeft Willem-Frederik Schilz (Open VLD) toe. Nu zijn vooral de sociaaleconomische uitdagingen groot, en daarom moet we volgens hem werk maken van een hervorming van de fiscaliteit.

De partijen aan de rechtse kant van het politieke spectrum willen vooral inzetten op lastenverlaging om banen te creëren en de economie weer vlot te trekken. Voor de liberalen, de N-VA en Vlaams Belang moet daar ook een belastingverlaging bijkomen. Vlaams Belang pleit zelfs voor een lastenverlaging van zo'n 25 procent. "Je moet durven radicale oplossingen bieden, maar het moeten realistische oplossingen zijn", heet dat bij Vlaams Parlementslid Wim Wienen (VB).

Links zegt niet nee. "De ethische basis van de fiscaliteit is voor ons solidariteit", zegt Caroline Gennez (SP.A), die vooral wil herverdelen om de samenleving rechtvaardiger te maken. "Ik ben absoluut voorstander van een grote fiscale hervorming omdat het huidige systeem dom is "vindt Wouter Van Besien (Groen). Hij pleit ervoor om arbeid minder en milieuvervuiling meer te belasten.

De SP.A en Groen pleit ook allebei voor een belasting op inkomens uit vermogen. Ze worden bijgetreden door de PVDA. "Het is goed dat de ideeën over  de notionele intrestaftrek veranderen en dat de achterpoorten in de fiscaliteit worden gedicht", vindt Peter Mertens (PVDA). Hij wil ook een taks op de vermogens zelf. "Miljonairstaks, vermogensbelasting, maakt niet uit."

Servais Verherstraeten beklemtoont in de eerste plaats welke lastenverlagingen er nu al zijn doorgevoerd op federaal vlak. En wat met de toekomst? "Graag meer, uiteraard, maar we moeten rekening houden met de budgettaire ruimte." CD&V probeert met beide voeten op de grond te blijven: "We hebben nog eens 10 miljard aan budgetten te saneren om niet te doen wat we in de jaren 70 en 80 hebben gedaan."

Een spelletje zwatepieten

Je hebt tegenstellingen tussen rechts en links, maar ook tussen de N-VA enerzijds en Open VLD anderzijds blijkt het water erg diep. Dat heeft uiteraard te maken met het feit dat de liberalen vertegenwoordigd zijn in de federale regering en niet in de Vlaamse, terwijl de N-VA in de Vlaamse en niet in de federale regering zit.

Muyters vond het nodig om nog eens te beklemtonen wat er volgens hem allemaal niet is gebeurd op federaal vlak. "Na Denemarken hebben wij in Europa de hoogste belastingen,", klaagt hij aan. En wie is de schuldige? "De PS wil niet dat de belastingen omlaag gaan."

"Er wordt ons hier verweten dat de federale regering vanalles heeft gedaan en dat dat veel heeft gekost. De Vlaamse regering heeft niets gedaan en dat heeft ook van", beet Schiltz hem toe. Dat die fiscale hervorming er nog niet is gekomen, heeft volgens hem veel te maken met "500 dagen een robbertje vechten tussen N-VA en  PS". Er volgde nog een sneer: "Het is niet de PS die zorgt voor files op de Antwerpse ring en de files aan de scholen."

De SP.A zit beide regeringen. "Ik doe niet mee aan een spelletje Zwarte Piet", hield Caroline Gennez zich afzijdig. "Ik vind dat de Vlaamse regering wijs heeft geregeerd, net als de federale", probeerde Servais Verherstraeten (CD&V) de kibbelaars te verzoenen. Volgens hem gebruiken zowel de Vlaamse als de federale regering dezelfde recepten: "Een beetje fiscaliteit, een beetje eenmalige maatregelen, een beetje budgettering en een beetje besparen."

Wat (niet) doen tegen armoede?

De kloof tussen rijk en arm groeit: dat zal u allicht niet verbazen. Elke partij is het eens met die vaststelling, maar wat willen ze eraan doen? Ook hier komt de tegenstelling rechts-links weer naar boven.

Open VLD wil vooral inzetten op werk. "We moeten mensen, niet aan hun lot overlaten en inzetten op intensieve jobcoaching", vindt Willem-Frederik Schiltz."Werk is de meeste rechtstreekse weg uit de armoede", vindt ook Philippe Muyters (N-VA).

De SP.A wil vooral de kinderarmoede aanpakken, omdat dit het ergste is. Caroline Gennez schuift drie pistes naar voor: inzetten op welvaartsvaste uitkeringen en behoud van de index, kinderen van vreemde origine beter integreren en jobs creëren. "We moeten in de sociale zekerheid een verhoging doen, bovenop de index", vindt Servais Verherstraeten (CD&V). Maar ook hij vindt werk de beste bescherming tegen armoede.

Volgens Groen zien de meerderheidspartijen werk te veel als mirakeloplossing. "De federale regering heeft armoede gebruikt als instrument om mensen naar een job te krijgen", zegt Wouter Van Besien.

Extreemrechts en extreemlinks denken aan onze gepensioneerde medemens. "Eén op de vijf landgenoten sterft in armoede, en dat is een  gigantisch cijfer", zegt Peter Mertens (PVDA). "Ik ben het volledig eens met Peter Mertens", klinkt het nogal verrassend bij Wim Wienen (VB): "Een 75- of 80-jarige kun je niet meer aan het werk krijgen."  Hij pleit ervoor om de laagste pensioenen  te verhogen. "Onze wettelijke pensioenen zijn bij de laagste in Europa, en veel heeft de regering hier niet gedaan", vindt Peter Mertens.

Hoe dan ook: veel mensen vallen uit de boot, en daar bestaan ongetwijfeld tal van oorzaken voor. De oplossing is verre van simpel, en dat bleek ook uit het gekrakeel erover tijdens het debat.

Meer nieuws

lees ook