Bart Staes schopt tegen neoliberale schenen in campagneboekje

Op twee weken voor de verkiezingen van 25 mei heeft Bart Staes, de Europese lijsttrekker van Groen, een campagneboekje gepubliceerd. Hij doet dat omdat hij naar eigen zeggen merkt dat "in de debatten blijkbaar niet mag gezegd worden dat het neoliberalisme aan de basis ligt van de problemen van vandaag".

Staes schetst in "Europa wordt wakker!" hoe de liberale (ALDE), christendemocratische (EVP) en conservatieve (ECR) fracties in het Europees Parlement volgens hem te werk gaan. Vooral liberaal voorman Guy Verhofstadt is kop van Jut.

De opkomst van het neoliberalisme vanaf het einde van de jaren zeventig en het begin van de jaren tachtig veroorzaakte steeds meer deregulering, meent Staes. "En dat is precies wat leidde tot de crisis van de afgelopen jaren", zegt Staes. "Je zou denken dat daaruit lessen getrokken worden, maar die lessen worden allemaal aan de kant geschoven." Staes vindt het bijvoorbeeld opvallend dat er geen politieke consensus bestaat om de spaar- en zakenactiviteiten van banken te scheiden.

"Er is natuurlijk wel een en ander gebeurd, maar als we het discours van Verhofstadt of van Marianne Thyssen beluisteren, dan horen we de boodschap dat het werk gedaan is en het ergste is opgelost. Dit klopt niet!" Volgens Staes, die al sinds 1999 in het Europees Parlement is verkozen, tikken er in Europa een aantal "tijdbommen", gaande van het klimaat, over werkgelegenheid, tot ongelijkheid en armoede.

"We staan voor vijf cruciale jaren"

De groenen zijn de enige politieke familie die een "echt", pro-Europees alternatief bieden voor het traditionele beleid van de christendemocraten, sociaaldemocraten en liberalen, beweren Staes en zijn Ecolo-collega Philippe Lamberts, die vandaag aanwezig was op Staes' boekpresentatie. "We staan voor vijf cruciale jaren."

Ze bepleiten het organiseren van een "echt sociaal Europa", maar ontwaren nu al "nieuwe aanvallen vanuit liberale hoek". Staes heeft met name geen goed oog in de onderhandelingen die de Europese Unie voert met de Verenigde Staten over een handels- en investeringsakkoord (TTIP). Het hoofdstuk dat hij er in zijn boekje aan wijdt, kreeg de uitdagende titel 'TTIP: alle macht aan de multinationals!' mee.

Staes pakt Guy Verhofstadt ook persoonlijk aan. De ex-premier was de afgelopen vijf jaar de fractieleider van de liberalen in het Europees Parlement en is nu kandidaat-voorzitter van de Commissie voor de liberalen. In zijn boek hekelt Staes dat Verhofstadt als bestuurslid bij de financiële instelling Sofina 130.000 euro per jaar betaald wordt. "Verhofstadt, die met een voorzichtig geschat nettomaandinkomen van 20.000 euro even veel verdient als miljoenen Europeanen op een heel jaar", schrijft Staes.

"Het gaat me om de moraliteit van de politiek"

Op zijn persconferentie ontkende Staes dat het door de mangel halen van collega-politici wegens hun inkomen neerkomt op populisme. "Het gaat mij om de moraliteit van de politiek. Verhofstadt doet alsof hij de financiële wereld aan het 'uitkuisen' is, maar naast zijn loon als parlementslid krijgt hij nog eens geld als lid van een raad van bestuur. Met welke rechtschapenheid kan je dan nog zeggen dat je een economie wil die moreel is?"

Volgens Staes kan de groene fractie - tussen 2009 en 2014 de op drie na grootste in het Europees Parlement - de komende vijf jaar voor "peper in het debat" zorgen. "We kunnen ook de socialisten op sleeptouw nemen en hen dwingen enkele groene keuzes te maken." Lamberts ziet voor de groenen geen rol als kingmaker weggelegd, daarvoor zal de fractie volgens hem te klein blijven. Hij vreest dat de EVP en de socialistische S&D een grote coalitie naar Duits voorbeeld zullen aangaan. "En als ze hulp nodig hebben, gaat Verhofstadt altijd goedkoper zijn dan de groenen."

lees ook