Spannendste kiesstrijd in decennia in Brazilië

Vandaag gaan de Brazilianen voor de tweede keer in drie weken naar de stembus. Bij de tweede ronde van de presidentsverkiezingen gaat het tussen president Dilma Rousseff en haar centrumrechtse uitdager Aecio Neves. De laatste dagen wordt de strijd overschaduwd door een corruptieschandaal. De peilingen voorspellen een nek-aan-nekrace.

Rousseff van de Partido des Trabalhadores (PT) en Aecio Neves van de centrumrechtse Partido da Social Democracia Brasileira (PSDB) kwamen als eersten uit de eerste ronde. Neves kreeg intussen de steun van de Partido Socialista Brasileira (PSB), wiens kandidate Marina Silva niet genoeg stemmen haalde om door te stoten.

Nu de centrumrechtse oud-gouverneur en zakenman Aecio Neves de steun krijgt van de linkse PSB, vergroten zijn kansen om de eveneens linkse Rousseff te verslaan. Gisteren gaf een peiling hem 45,3 procent van de stemmen, terwijl Rousseff 44,7 procent haalde. Een allerlaatste peiling van het gezaghebbende peilingbureau Datafolha geeft Rousseff 52 procent en Neves 48 procent.

Rousseff haalt traditioneel meer stemmen bij de arme bevolking, vooral in het noordoosten van het land. Dat heeft te maken met het beleid van de PT, die nu al 12 jaar aan de macht is in Brasilia. Onder Rousseff en haar voorganger Lula da Silva zijn miljoenen Brazilianen uit de armoede getild door sociale programma's.

Anderzijds heeft de economische crisis nu ook toegeslagen in het land, en mort het bedrijfsleven. Daardoor zit de populariteit van Neves in de lift. Of de steun van de PSB aan Neves ook betekent of ook de PSB-stemmers voor jetsetfiguur Neves zullen stemmen, zal wellicht afhangen van hoe groot de afkeer van de PSB-aanhang tegenover Rousseff is.

Op het scherp van de snee

In elk geval is de toon van de kiesstrijd verscherpt na de eerste ronde. Zowel Rousseff als Neves hebben fors uitgehaald naar elkaar.

Vrijdag kruisten beide kandidaten de degens een allerlaatste keer tijdens een debat op TV Globo, een van de grootste tv-zenders van het land. Neves ging in de aanval met de voorpagina van het weekblad Veja, dat uitpakt met beschuldigingen van corruptie tegen Rousseff en haar voorganger. Beiden zouden op de hoogte zijn geweest van corruptiepraktijken bij het staatsoliebedrijf Petrobras.

"Leugenachtige beschuldigingen en laster", zegt Rousseff. Hoe dan ook doet het Petrobras-schandaal haar PT geen deugd.

Anderzijds is ook de reputatie van Aecio Neves niet onbesproken. Hij pakt graag uit met zijn grootvader aan moeders zijde Tancredo Neves, de eerste democratisch verkozen president na de militaire dictatuur, die in 1985 overleed nog voor hij de eed kon afleggen. Van 2003 tot 2010 was Neves gouverneur van de deelstaat Minas Gerais, en zijn naam is genoemd in enkele corruptieschandalen uit die periode. Bovendien heeft hij de reputatie van fuifbeest dat niet vies is van geestverruimende middelen, hoewel hij dat laatste ontkent.

Het kiespubliek van Neves situeert zich hoofdzakelijk bij de hogere middenklasse, die de PT van Rousseff verantwoordelijk houdt voor de vertraging van de economische groei.