DAG 5: De Simiaanse griep

De ebola-epidemie in West-Afrika is nog niet ingedijkt. Zowat 5.000 doden zijn er nu al. In Liberia en Guinee lijkt het te stagneren, maar in Sierra Leone worden nieuwe gevallen gemeld. VRT-journaliste Katrien Vanderschoot is in Sierra Leone om te kijken hoe ebola daar de samenleving ontwricht.

Het was even zoeken naar het overheidsziekenhuis in Bo. Een eindeloos lange muur bleef parallel lopen met zandweg eromheen. Er was geen poort te zien, alleen aan het bord "mortuary" stond een tiental mensen ons somber aan te staren. Overal in de stad, of beter, een reuzedorp met kleine huisjes tussen de tropische bomen, staan verroeste borden met “Female condom”, “Malaria treatment” of “protect against HIV, get yourself tested”. Maar waar moeten al die mensen met malaria, HIV of zwangerschapsverwikkelingen naartoe?

Als iemand koorts heeft, is hij een mogelijke ebola-patiënt, en gaat iemand zich laten testen voor hiv, dan kan hij in het ziekenhuis besmet worden door iemand met ebola. Als er nog ziekenhuizen zijn, want Artsen Zonder Grenzen bijvoorbeeld, heeft zijn grote ziekenhuis in Bo gesloten uit vrees voor de veiligheid van het personeel.

Hulporganisaties waarschuwen voor de penibele staat van de gezondheidszorg. Maar wat vinden de inwoners zelf? We schuiven een autoraam open en vragen het aan een jonge vrouw. Ze staat te zweten in de middagzon. Zijzelf is niet bang, zegt ze, ze weet dat ebola anders is dan de andere ziekten, er wordt voldoende over geïnformeerd, maar misschien zijn er andere mensen met minder gezond verstand.

Iedereen is zich bewust van de ernst

Dat gezond verstand lijkt wel mee te vallen. Je ziet dat de voorlichting en de controles beginnen te werken. Op onze terugweg naar Freetown worden we aan elk groot kruispunt getest op koorts. Telkens een "good afternoon", een vriendelijke legerofficier, een hutje met daarin een rij reizigers die gedisciplineerd een thermometerpistool tegen het hoofd krijgen.
Nergens is er sprake van paniek, iedereen ondergaat de procedures gelaten. Iedereen is zich bewust van de ernst van de situatie, niemand dramatiseert.

Dan besef je hoe eenzijdig de beeldvorming was voor we naar Sierra Leone afreisden. Alsof ebola een "simiaanse griep" is , die miljoenen kan doden, zoals in de film "Dawn of the planet of the apes". Het is zeker mijn bedoeling niet om lichtzinnig om te gaan met deze vreselijke ziekte, integendeel. Maar de perceptie mag wel een beetje anders.

Ebola even heel ver weg

Het is bijna tijd om naar huis te gaan, nog even genieten van het mooie uitzicht op de Atlantische Oceaan. Nog even onderhandelen met een straatverkoopstertje over de prijs van haar bonte collectie kralen. Zoals dat altijd gaat in Afrika. Ebola is even heel ver weg.

Daar staan we dan met onze koffer vol mondmaskers, handschoenen en beschermingspakken, “want je weet maar nooit”…. Gelukkig zit wat verderop aan een tafeltje een plaatselijke dokter. Hij is maar wat blij met de voorraad. De overtocht met de speedboot naar de luchthaven wordt letterlijk en figuurlijk een stuk lichter.