Binnenkort hiv-test uitvoeren via smartphone?

Amerikaanse onderzoekers hebben een apparaatje ontwikkeld waarmee mensen zelf kunnen testen of ze besmet zijn met hiv. Het apparaatje is in de eerste plaats bedoeld voor de ontwikkelingslanden, meer bepaald voor zwangere vrouwen in Afrika, maar de kans is groot dat het over enige tijd ook in het Westen op de markt komt.

De onderzoekers aan Columbia Engineering slaagden erin een relatief goedkoop apparaatje te ontwikkelen dat op basis van een druppel bloed in 15 minuten tijd kan vaststellen of iemand besmet is met hiv of syfilis.

Het toestelletje kan worden aangesloten op een smartphone of een computer en werkt met behulp van een app. Het enige wat daarnaast nog vereist is, is een vingerprik bloed. Volgens de bedenkers werkt het apparaat even accuraat als andere testers. Met een kostprijs van amper 34 dollar (30 euro) is het echter stukken goedkoper dan de gebruikelijke testapparatuur.

Een team van gezondheidswerkers testte het apparaatje onlangs uit op een 90-tal patiënten in Rwanda. De bevindingen waren positief. De gebruikers waren enthousiast over het gebruiksgemak en de snelle werking.

Overdracht hiv moeder op kind tegengaan

De nieuwe test is in de eerste plaats bedoeld voor het Afrikaanse continent. Door zich te richten op zwangere vrouwen hopen de onderzoekers de overdracht van hiv of syfilis van de moeder naar haar ongeboren kind tegen te houden. De ambities zijn in elk geval ambitieus. Zo zou het aantal doden in Afrika als gevolg van syfilis tot een tiende kunnen dalen en wie weet, op termijn, de verspreiding van aids ingedamd kunnen worden.

De kans is reëel dat het apparaatje over enige tijd ook in het Westen verkrijgbaar zal zijn. "Als we ons product enkel in Afrika zouden uitbrengen, dan bestaat de kans dat het niet rendabel is", vertelt onderzoekster Tassaneewan Laksana Sopin. Het is overigens ook de bedoeling om testen voor andere soa's te gaan ontwikkelen.

Wereldwijd zijn 35 miljoen mensen besmet met hiv of aids. De ziekte is vooral een probleem in Zwart-Afrika.

Sensoa: "Klassiek zorgsysteem blijft belangrijk"

Hiv testen met je eigen smartphone, een goede zaak? Sensoa, het Vlaams expertisecentrum voor seksuele gezondheid, tempert de mogelijke euforie. Als mensen autonoom kunnen beslissen om de test uit te voeren, zonder verplichtingen of druk, kan ze een goede zaak zijn, maar de organisatie heeft toch een aantal bekommernissen.

Zo wijst Sensoa erop dat het klassieke zorgsysteem heel belangrijk blijft. Mensen die zichzelf op hiv testen, gaan beter nog eens naar de klassieke zorg voor een "confirmatietest". "Deze test staat niet op zichzelf."

Dat de test de verspreiding van aids zou kunnen indammen, vindt Sensoa "te kort door de bocht". Alleen de combinatie van preventie, testen en behandelen kan de epidemie indijken.

Ten slotte stelt Sensoa zich ook vragen bij het uitbrengen van de tester op de westerse markt. De tester is nu specifiek voor ontwikkelingslanden gemaakt, waar een heel andere epidemie voorkomt dan in het Westen. Omdat er daar sprake is van een algemene en bij ons van een "geconcentreerde epidemie", kan de gevoeligheid van de test in het Westen meer valse positieve resultaten opleveren.