"Griekenland wil brug zijn tussen Europa en Rusland"

De Griekse premier Alexis Tsipras heeft in Moskou overlegd met de Russische president Vladimir Poetin. Na afloop kondigde Tsipras "de lente aan in de relaties met Rusland". Hij zou de deur openzetten voor Russische investeringen en mogelijk andere vormen van steun.

Het bezoek van Tsipras komt op een ogenblik dat de relaties tussen de EU en Rusland erg gespannen zijn door de oorlog in Oekraïne en op een ogenblik dat Griekenland overhoop ligt met de EU over al dan niet verdere noodhulp. 

Op een gezamenlijke persconferentie zei Poetin echter dat Tsipras niet om Russische financiële hulp had gevraagd. Analisten hadden dat ook niet echt verwacht omdat de Russen zelf iets te ver in hun eigen financiële en economische crisis zitten. 

Wel hebben beide leiders gepraat over "een nieuwe lente" in de relatie tussen hun landen en met name "economische samenwerking". Zo zei Tsipras dat onderzocht zal worden hoe Griekenland kan aansluiten bij een Russisch project voor een aardgaspijpleiding naar Turkije. Dat project is een rivaal voor Europese plannen om gas vanuit de Kaspische Zee via een pijpleiding doorheen Turkije naar Europa te brengen. 

Meer nog: Tsipras beloofde om de Griekse invloed in de Europese instellingen te gebruiken om de relaties met Moskou aan te halen en zo "een brug" te worden tussen de EU en Rusland. Hij haalde daarbij aan dat Griekenland "een soevereine staat is die zelf zijn buitenlands beleid mag bepalen".

Tenslotte hield Tsipras de deur open voor Russische investeringen in Griekenland, onder meer in toerisme en infrastructuur, en had hij het over handel. Ook zou de Russische regering zich morgen beraden over een opheffing van de boycot van Griekse landbouwproducten. Dat zou dan een uitzondering zijn op het Russische embargo tegen EU-landbouwproducten die werd afgekondigd na de crisis in Oekraïne. Poetin zei overigens dat hij begrijpt dat Griekenland was gedwongen om mee te stappen in die "cyclus van sancties". 

"Grieks-Russische deal zou verontrustend zijn"

De EU is erg wantrouwig tegenover het bezoek van de Griekse premier aan Rusland, net nu dat land economisch met de rug tegen de muur staat. Europa verdenkt er Griekenland van dat het het EU-front tegen Rusland wil doorbreken in ruil voor financiële steun.

Martin Schulz, de voorzitter van het Europese Parlement, heeft Tsipras daar eerder al voor gewaarschuwd en ook de Duitse sociaaldemocraten lieten een dergelijk signaal horen.

Minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders (MR) zegt dat "voordelige gasprijzen of wat Russische financiële steun voor Griekenland moeten kunnen, maar een versoepelilng van het Russische embargo tegenover Athene zou erg verontrustend zijn", aldus Reynders. Dat zou volgens Reynders betekenen dat er een verandering is in de Griekse opstelling rond Oekraïne.

Reynders is op weg naar Moskou en zal daar morgen contact hebben met zijn Russische tegenhanger Sergej Lavrov. Hij wil dan van Lavrov meer duidelijkheid over het bezoek van Tsipras.

Verbreekt Athene EU-front tegen Rusland?

Al eeuwen probeert Rusland via de Balkan zijn invloed uit te breiden tot de Middellandse Zee, meestal zonder succes. In 1944 ontscheepten Britse troepen in het door Duitsland bezette Griekenland. Griekenland was daardoor het enige land op de Balkan dat tijdens de Koude Oorlog buiten de invloedssfeer van de Sovjet-Unie lag.

De Britse inmenging in de Griekse burgeroorlog (1946-1949, foto) tussen de rechtse regering en de door Moskou gesteunde communistische rebellen speelt nog altijd een rol in de scherpe scheiding tussen rechts en links in de Griekse politiek. Mede daardoor werd Hellas een lidstaat van de EU en de NAVO.

Griekenland heeft echter nog altijd een sterke communistische partij en deelt de orthodox-christelijke cultuur met Rusland. De linkse premier Tsipras liet vlak na zijn verkiezing al zijn sympathie voor Rusland blijken. 

AP1948