Onduidelijkheid over bestand in Jemen

In Jemen is vanavond een bestand van vijf dagen ingegaan. Het is echter nog niet duidelijk of dat nageleefd zal worden. Hulporganisaties maken zich klaar om naar Jemen te gaan, maar de komst van een Iraans schip leidt echter tot nieuwe spanningen.

Saudi-Arabië dat de "Arabische coalitie" in Jemen leidt, blaast intussen warm en koud. Aan de ene kant zegt Saudi-Arabië dat het de luchtbombardementen op Jemen heeft stopgezet. 

Anderzijds zeggen de Saudi's ook dat "het niet zeker is dat het staakt-het-vuren stand zal houden" omdat de sjiitische Houthi's artilleriebeschietingen over de grens op Saudisch grondgebied zouden uitvoeren. Onafhankelijke bevestiging daarvan is er echter niet. 

De hele dag is er overigens hevig gevochten in Jemen. De Saudische luchtmacht heeft een munitiedepot in de hoofdstad Sanaa gebombardeerd en daarbij zijn 69 doden gevallen.

In Ta'izz, een grote stad in het zuidwesten, hebben de Houthi's en hun bondgenoten, de troepen van ex-president Ali Abdullah Saleh, dan weer slag geleverd met soennitische stammen die trouw zijn aan de gevluchte president Abed Rabbuh Mansur Hadi. 

Vandaag is ook de nieuwe VN-gezant voor Jemen, de Mauretaanse diplomaat Ismail Ould Sheikh Ahmed (foto), aangekomen in Sanaa. Hij wil met alle strijdende partijen in Jemen praten over een diplomatieke uitweg uit de crisis.

Iraanse schip met hulp leidt tot spanningen

Intussen is er ongerustheid over de komst van een Iraans vrachtschip met hulpgoederen, artsen en "vredesactivisten" in Jemen. Teheran heeft aangekondigd dat dat schip begeleid zal worden door twee Iraanse marineschepen en zal aanmeren in de haven al-Hudayda aan de Rode Zee die onder controle staat van de Houthi's.

Met andere woorden: het Iraanse schip zou zo ongehinderd doorheen de Saudische maritieme blokkade kunnen varen. Het Saudische opperbevel heeft aangekondigd dat dat Iraanse schip wel een toelating moet krijgen van de (gevluchte) Jemenitische regering of van de Arabische coalitie, wat dus in feite een controle van de lading zou inhalen.

Het is af te wachten of Iran die controle zal toestaan. De Verenigde Staten en andere landen maken zich dus zorgen over een mogelijk treffen tussen Iraanse en Saudische marineschepen in de strategisch erg belangrijke Bab al-Mandeb, de zuidelijke toegang van de Rode Zee en dus ook van het Suezkanaal. 

Alles klaar voor grootscheepse hulpverlening

Het bestand dat vanavond is ingegaan, zou vijf dagen moeten duren en moet toelaten dat broodnodige humanitaire hulp naar het door oorlog en blokkades verscheurde Jemen gaan. Tot nu toe is nog niet duidelijk hoe het bestand nageleefd wordt.

De UNHCR, de Vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties, wil 330 ton slaapmatten, dekens, kookvuurtjes en andere hulpgoederen vanuit de Golfstaat Dubai naar Jemen overvliegen.

Het WPF, het Voedselprogramma van de VN, heeft voedsel voor 750.000 mensen klaar en honderdduizenden liters brandstof via schepen overbrengen vanuit Djibouti in Oost-Afrika. Er is ook dringend nood aan medisch materiaal en artsen, want de ziekenhuizen in Jemen zijn overvol. 

"Stop met gebruik kindsoldaten"

De mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) heeft inmiddels kritiek op de sjiitische Houthi's en andere gewapende groepen in Jemen omdat die kinderen inschakelen in hun legers.

De Houthi's zouden jongeren van 15 jaar en volgens sommige bronnen zelfs 12 jaar inzetten voor allerlei taken zoals verkenning, koerierdiensten, maar soms ook als gewapende wachters aan wegblokkades en mogelijk ook in gevechten. Dat zou onder meer het geval zijn in de noordelijke provincie Saadah, het stamland van de Houthi's en in Sanaa. Sommigen zouden dat vrijwillig doen, maar HRW roept de Houthi's op om dat soort jongeren niet aan te werven.

Ook andere stammenmilities van de soennieten en ook de terreurgroep AQAP -de Jemenitische tak van Al Qaeda- zouden kinderen inzetten voor militaire taken. Volgens internationale conventies mogen mensen slechts vanaf de leeftijd van 18 jaar deelnemen aan gevechten.