"Griekse deal voor opening beurzen op maandag"

In Brussel is er weer een dag van gepalaver over een uitweg uit de Griekse impasse. De EU-top van staatshoofden en regeringsleiders is voor de tweede keer in enkele dagen bijeen. De Duitse bondskanselier Angela Merkel legt de deadline evenwel op maandagochtend voor het openen van de beurzen.

Sinds 16 uur zitten de staatshoofden en regeringsleiders van de EU opnieuw bijeen in het Justus Lipsiusgebouw in Brussel. Vanochtend was er al druk overleg tussen de Griekse premier Alexis Tsipras en de schuldeisers (EU, ECB en IMF) en vanmiddag was er een raad van de ministers van Financiën van de eurozone, blijkbaar zonder akkoord.

Dat zal er vandaag wellicht ook niet meer komen, want de Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft blijkbaar de ultieme deadline gesteld: er moet een akkoord zijn voor de opening van de beurzen maandagochtend. Merkel zei dat aan de leiders van de conservatieve fractie in het Europees Parlement. Ze beloofde hen ook dat ze "zich niet zou laten chanteren door Griekenland". De Italiaanse premier Matteo Renzi verwacht niet dat er op de EU-top vandaag een akkoord bereikt wordt, maar hoopt wel dat dat de volgende dagen het geval zou zijn. 

Hoe dan ook zou er zaterdag of zondag nog een bijeenkomst zijn van de ministers van Financiën van de eurozone. Daar zou dan witte rook moeten te zien zijn, als het meezit tenminste.

Onze premier Charles Michel vindt dat "iedereen nu water bij de wijn moet doen". Hoe dan ook hebben de EU-leiders nog andere hete aardappelen op hun bord: de dreigende Britse exit uit de EU en de vluchtelingencrisis in de Middellandse Zee. Mogelijk schuiven ze de Griekse crisis door naar het einde van de avond.

De tijd dringt, want dinsdag moet Griekenland een schuld van 1,6 miljard euro betalen aan het IMF. Als dat niet lukt, is het land officieel bankroet, al kan het nog wel enkele weken duren vooraleer dat officieel wordt bekrachtigd. Bovendien moet een eventueel akkoord nog worden goedgekeurd door een aantal parlementen, waaronder het Duitse en het Nederlandse. Ook dat kost tijd.

Voorstel gelekt

Intussen is via de Financial Times een onderhandelingsdocument uitgelekt. Het zou gaan om 9 bladzijden waarbij de schuldeisers hun opmerkingen hebben toegevoegd.

In het document wordt de gulden middenweg gezocht op een aantal vlakken. Zo stellen de schuldeisers voor om de pensioenleeftijd in Griekenland sneller te verhogen: naar 67 jaar tegen 2022. Dat is drie jaar eerder dan Griekenland zelf eerder suggereerde.

Anderzijds zouden de schuldeisers ook een toegeving doen: de toeslagen voor de allerlaagste pensioenen zouden niet in 2017 afgeschaft moeten worden, zoals eerder werd geëist, maar pas eind 2019. Daarmee schuift men op naar de Griekse eis, om de toeslagen in 2020 te schrappen.

Btw

Ook op het vlak van de btw zoeken de schuldeisers het compromis. Aanvankelijk hadden de schuldeisers twee btw-tarieven voorgesteld, met 23 procent als hoogste tarief. Maar nu zouden de schuldeisers instemmen met het Griekse voorstel van 3 tarieven, met een extra laag tarief van 6 procent voor geneesmiddelen en culturele producten. Een middelste btw-tarief van 13 procent zou gelden voor elektriciteit en voor basisvoeding. 

Asiel blijft Europese landen verdelen

Bij gebrek aan Grieks akkoord, hebben de Europese leiders zich vanavond dan ook maar gebogen over de vluchtelingencrisis in de Middellandse Zee.

Het idee om de lidstaten quota op te leggen over het aantal vluchtelingen dat ze moeten opvangen, is van de baan. In de plaats gebeurt dat op basis van vrijwilligheid. EU-voorzitter Donald Tusk wil van elke lidstaat weten hoeveel vluchtelingen ze willen opvangen.

Er zouden centra komen in in Italië waar de vluchtelingen gescreend worden. Alleen wie internationale bescherming nodig heeft, zal mogen blijven, zegt Tusk. In totaal zou de EU 40.000 vluchtelingen willen opvangen.