Voormalig VBO-voorzitter André Leysen overleden

Voormalig VBO-voorzitter en ondernemer André Leysen is gisteren overleden. Dat meldt zijn familie. Leysen werd 88 en was al een tijd ziek. Hij was tientallen jaren een van de belangrijkste economische spelers en deskundigen in ons land.

André Leysen zag zichzelf als ondernemer. In de jaren 50 trouwde de Antwerpenaar met Anne Ahlers, de dochter van de grote baas van de Duitse rederij Ahlers. Het is bij Ahlers dat Leysen zijn eerste economische ervaringen opdeed, de aanzet van een lange en rijkgevulde ondernemerscarrière. "Ondernemen als middel tot zelfrealisatie", luidt het motto. Na Ahlers leidde Leysen Agfa Gevaert in Mortsel. In 1976 richtte hij de Vlaamse Uitgeversmaatschappij op en redde zo de krant De Standaard van het faillissement. "Crisissen zijn uitdagingen", schreef hij ooit.

Van 1984 tot 1987 was André Leysen voorzitter van het VBO, het Verbond van Belgische Ondernemingen. In die hoedanigheid heeft hij het huidige model van het sociaal overleg in ons land mee vorm gegeven. De interprofessioneel overlegmodel in de Groep van 10 is onder zijn leiding toen opgestart. Daarna speelde hij een rol bij de strijd om de Generale Maatschappij eind jaren 80. Maandenlang was Leysen niet uit het nieuws te slaan, samen met de Italiaanse zakenman Carlo De Benedetti.

Leysen had ook goede contacten met de internationale zakenwereld en was zo lid van de "European Round Table of Industrialists", een machtige lobbygroep. Na de hereniging van Duitsland in 1990 was André Leysen dan ook de enige buitenlandse ondernemer die een rol speelt in de "Treuhand Anstallt", de instelling die de oude Oost-Duitse verlieslatende bedrijven privatiseerde. Daarna bleef hij een gezaghebbende stem in de economie.

Ondernemersgen doorgegeven aan zonen

André Leysen kreeg voor zijn carrièreprestaties verschillende prijzen en onderscheidingen, maar een adellijke titel kwam er nooit. Allicht door zijn lidmaatschap van de Hitlerjugend tijdens de oorlogsjaren. Daardoor kon hij later ook geen verdere studies ondernemen. Hij zat na de oorlog een korte gevangenisstraf uit en distantieerde zich nadien resoluut van het nazisme.

Zo'n tien jaar geleden trok Leysen zich uit het publieke leven. In 2011 sprak hij nog een keer in het tv-programma "Publiek Geheim". Hij had het over z'n moeder: Elza Mertens, in de jaren 30 één van de allereerste vrouwelijke piloten in ons land.

De twee zonen Christian en Thomas Leysen zijn ook grote stemmen in het Belgische bedrijfsleven. Christian leidt momenteel de scheepvaartgroep Ahlers. Thomas (zie kleine foto) is voorzitter van de groep Umicore, voorzitter bij KBC, topman bij mediagroep Corelio. Tussen 2008 en 2011 liep hij als VBO-voorzitter in de voetsporen van zijn vader.

Al was het niet alleen economie dat de klok sloeg, benadrukken intimi van André Leysen. Tot voor enkele jaren was hij bijvoorbeeld voorzitter van de Karlspreisstiftung, die jaarlijks de Internationale Karelsprijs uitreikt aan personen of organisaties die zich verdienstelijk hebben gemaakt voor de Europese eenmaking. Zijn cultureel engagement bleek verder onder meer uit zijn werk bij de Brusselse Muntschouwburg, deSingel in Antwerpen en de Vrienden van het Rubenshuis.

André Leysen laat zijn echtgenote, 4 kinderen, 16 kleinkinderen en 4 achterkleinkinderen na.

"Crisissen zijn uitdagingen" vat Leysen perfect samen

Wat heeft André Leysen betekend voor het Belgische ondernemersleven? "Dat is heel eenvoudig samen te vatten in zijn slogan Crisissen zijn uitdagingen", zegt huidig gedelegeerd bestuurder van het Verbond van Belgische Ondernemingen Pieter Timmermans aan VRT Nieuws. "Als iets moeilijk gaat, moet je de mouwen opstropen en moeilijkheden ombuigen tot opportuniteiten."

Leysen speelde zo een sleutelrol bij de socio-economische heropbouw van ons land, vindt Timmermans. "Hij was de man die in de jaren 80 op het moment van een heel moeilijke economische situatie met een positieve boodschap kwam. Leysen wilde vooruit kijken en kaderde zijn acties ook altijd aan de internationale veranderingen. Op die manier heeft hij een belangrijke bijdrage geleverd aan het verstevigen van het economische draagvlak van Vlaanderen en België."

"Eén van zijn grote betrachtingen was jongeren overtuigen", voegt Timmermans (kleine foto) er nog aan toe. "In 1985 deed hij een ronde bij de universiteiten en toen heb ik hem voor het eerst ontmoet. Hij kwam toen spreken bij ons aan de KUL voor een groep van honderden studenten en je kon werkelijk een speld horen vallen in de aula. Het charisma en de begeestering waren duidelijk aanwezig."

"De laatste keer dat André Leysen naar het VBO is gekomen voor de nieuwjaarsreceptie gaf hij nog zijn boodschap door: Doe iets voor uw land en voor uw economie", herinnert Timmermans zich nog.

Via Twitter heeft Pieter Timmermans zijn medeleven betuigd. Ook Vlaams minister-president Geert Bourgeois en federaal premier Charles Michel deden dat.