Europese Commissie stelt Grieken overbruggingskrediet voor

De Europese Commissie wil Griekenland een overbruggingskrediet van 7 miljard euro geven om de maand juli door te komen. Het geld moet, in afwachting van nieuwe geldschijven, helpen om de dringendste betalingsachterstanden af te lossen. Opvallend daarbij is dat er gebruik gemaakt wordt van een fonds dat mee gegarandeerd wordt door lidstaten die geen lid zijn van de eurozone.
2012 Getty Images

Ondanks het maandag bereikte akkoord zal het zelfs in het meest gunstige scenario nog weken duren vooraleer Athene de eerste geldschijf ontvangt. Intussen is er al een betalingsachterstand van ruim twee miljard euro bij het Internationaal Monetair Fonds en moet maandag 3,5 miljard euro terugbetaald worden aan de Europese Centrale Bank.

Het overbruggingskrediet dient om de ergste noden te lenigen. Het is de bedoeling dat de lening binnen drie maanden wordt terugbetaald met geld uit het toekomstige steunprogramma. Maar om het geld te krijgen moet het Griekse parlement vanavond wel de eerste reeks hervormingsmaatregelen goedkeuren.

EFSM als noodoplossing

Opvallend is evenwel dat het geld voor het overbruggingskrediet uit het European Financial Stability Mechanism (EFSM) komt. Dat is een mechanisme dat met garanties van de Europese begroting geld kan ophalen op de financiële markten en kan uitlenen aan lidstaten met financiële problemen.

Maar de Europese begroting is niet enkel een zaak van de 19 eurolanden. Ook de negen niet-eurolanden, zoals onder meer het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Tsjechië hebben beslissingsrecht. Met name de laatste drie landen hebben hun bezwaren al laten blijken.

Zo wil Londen niet meebetalen aan wat het een probleem van de eurozone noemt. "De eurozone moet haar eigen rekeningen betalen", zei de Britse minister van Financiën George Osborne gisteren nog in Brussel. Premier David Cameron herhaalde vandaag "dat het niet aan Groot-Brittannië is om een euroland uit de penarie te helpen".  Cameron schaarde zich wel achter het vandaag verschenen IMF-rapport waarin gepleit wordt voor een (gedeeltelijke) schuldkwijtschelding voor Griekenland.

Volgens Valdis Dombrovskis, de Letse vicevoorzitter van de Europese Commissie, was er echter geen betere oplossing voorhanden. Dombrovskis geeft toe dat er een "politiek probleem" bestaat, aangezien was afgesproken dat het EFSM na de oprichting van de eurozonefondsen EFSF en ESM niet meer zou aangewend worden voor eurolanden.

Nog volgens Dombrovskis komt er een regeling die de financiële belangen van de niet-eurolanden moet beschermen indien Athene de lening niet zou terugbetalen, bijvoorbeeld door de winsten die de Europese Centrale Bank maakte op Griekse obligaties (SMP-programma) als onderpand in te zetten.

Spaans parlement stemt over Grieks reddingsplan

De Europese Commissie verstrekte vandaag ook meer informatie bij de plannen om de Grieken te helpen bij het besteden van de Europese fondsen. Zo zou er de komende jaren 35 miljard euro geïnvesteerd kunnen worden in de Griekse economie. De lidstaten en het Europees Parlement moeten hiervoor wel nog hun toestemming geven.

Een andere stemming, zij het van symbolische aard, zal in Spanje plaatsvinden. De Spaanse premier Mariano Rajoy heeft immers laten weten dat het Spaanse parlement een debat en een stemming zal organiseren over het reddingsplan voor Griekenland. Zo'n stemming is in Spanje niet verplicht, een datum is nog niet bekend.

"Schending internationaal recht"

Intussen heeft een onafhankelijke expert buitenlandse schuld bij de VN al gezegd dat de schuldeisers van Griekenland mogelijk het internationaal recht schenden als de bezuinigingsmaatregelen tot ongemeen barre toestanden zouden leiden.

Juan Pablo Bohoslavsky verwijst naar de recente berichten over voedsel- en medicijnentekorten door de beperkingen op het geldverkeer. "Er bestaat een reëel juridisch risico dat sommige van de besparingsingrepen onverenigbaar zouden kunnen zijn met de Europese en internationale mensenrechten. Juan Pablo Bohoslavsky brengt eind dit jaar een werkbezoek aan Griekenland om zich ter plaatse van de situatie te vergewissen.