De sterkte/zwakte van Tsipras - Bruno Tersago

“Ik maak me zorgen om Alexis. Het gewicht van een heel land is op zijn schouders geland”, zo verzucht de moeder van de Griekse premier in de Griekse krant Parapolitika. “Alexis eet de laatste tijd niet meer, hij slaapt niet meer, maar hij heeft een verplichting tegenover de mensen die hem vertrouwden.” Zullen diezelfde mensen hem nog blijven vertrouwen, nadat hij zijn verkiezingsprogramma zo goed als helemaal heeft moeten inslikken en sinds hij gedwongen is om een nog zwaarder besparingsprogramma uit te voeren dan zijn voorgangers?
opinie
Opinie
Aansturen van de 'opinie' teaser o.a. op de home pagina en 'opinie' weergave op een detail artikel. Deze tag zorgt er ook voor het automatisch aanvullen van de 'opinie' overzichtspagina

Verlies binnen de eigen partij

Afgelopen week diende het Griekse parlement te stemmen over een nieuw besparingsprogramma, om aanspraak te kunnen maken op een overbruggingskrediet. Er werd overweldigend voor gestemd, over de partijgrenzen heen. Iets wat nooit eerder was vertoond de voorbije decennia. Premier Tsipras leed bij de stemming zware verliezen in zijn eigen partij, Syriza. 30 parlementsleden uit zijn eigen fractie stemden tegen, 6 onthielden zich. Maar door de steun van de oppositie hield de premier gemakkelijk stand. De stemmingsronde zorgde voor een regeringsherschikking.

In deze herschikte regering zitten een aantal zwakke figuren, wat politieke analisten in Griekenland er toe deed besluiten dat er wellicht nieuwe parlementsverkiezingen zullen volgen na de zomer.

Met steun van de oppositie

Maar wat zou daar het nut van zijn? Op dit moment kan Tsipras rekenen op de steun van de oppositie. De partijen Nea Dimokratia, Potami en Pasok lieten al verstaan dat zij zullen instemmen met de 940 pagina’s tellende wetsvoorstellen met "prior actions" die Griekenland moet uitvoeren om aanspraak te kunnen maken op een lening van het Europese Steun-Mechanisme. De bundel is op dinsdag aan de parlementsleden overhandigd en moet op woensdagavond in een versnelde procedure worden gestemd. Een gekkenwerk, weliswaar, maar er wordt niet gemord, en de positie van de premier wordt er niet bij in vraag gesteld.

De stemronde van woensdagavond zal misschien opnieuw voor verlies zorgen bij de regeringspartij Syriza, maar wellicht niet in die mate dat ze de regering zou kunnen destabiliseren. Toch moet Tsipras zo veel mogelijk de rangen gesloten zien te houden. Dat verklaart wellicht waarom zijn partij een congres bij elkaar geroepen heeft in september.

De populairste politicus

Voorlopig kan de Griekse premier nog op de goedkeuring van brede lagen van de Griekse bevolking rekenen. In een opiniepeiling het afgelopen weekend van de krant Efimerida Ton Syntakton kon zijn partij op 42,5% van de stemmen rekenen, terwijl 70% van de Grieken een overeenkomst met de leenheren wil en akkoord gaat met de nieuwe zware bezuinigingsmaatregelen die nu worden opgelegd, nota bene door een linkse regering. De verklaring moet wellicht worden gezocht in het feit dat 73% van de Grieken de euro te allen prijze willen blijven behouden.

Tsipras blijft met voorsprong de populairste politicus in Griekenland. Dat heeft alles te maken met het feit dat de Grieken de oude partijen niet meer vertrouwen: Nea Dimokratia en Pasok zijn twee zijden van dezelfde medaille gebleken, en van Potami wordt gezegd dat de partij haar steun krijgt van de Griekse rijke oligarchen. Alexis Tsipras lijkt een onkreukbare politicus, die in het verleden nooit bij omkoopschandalen of corruptie was betrokken. De andere partij die om die reden ook op stemmen kan rekenen, is tragisch genoeg Gouden Dageraad.

Binnen de euro

Maar Tsipras krijgt ook lof wegens het feit dat hij erin geslaagd is om de oppositie achter zich te krijgen in zijn mandaat om Griekenland binnen de euro te houden. Hij regeert als het ware niet meer vanuit zijn politieke basis, wat men in Griekenland niet gewend is. En het geloof bestaat dat het land enkel uit de crisis kan geraken wanneer iedereen aan hetzelfde zeel trekt. Bovendien vinden de Grieken ook dat hun premier Europa op zijn zwakheden heeft weten te wijzen, en heel wat mensen ervan heeft weten te overtuigen dat de huidige crisis niet langer een Griekse, maar wel een Europese crisis is. Het is natuurlijk een schrale troost bij de zware austeriteit die er zit aan te komen.

Of de weliswaar halfhartige politieke eensgezindheid op het Griekse politieke toneel blijft duren, zal nog moeten blijken. De besparingsmaatregelen beginnen nu stilaan toegepast te worden en anti-austeriteitswetten zullen moeten worden teruggedraaid. Wanneer de bevolking het effect daarvan nog meer zal beginnen te voelen in de portemonnee, zullen belangengroepen zeker de straat op komen. De angst voor de politieke kost zal toeslaan. Zal Tsipras dan nog overeind kunnen blijven?

Misschien is dat de reden dat de regering nu al officieus heeft aangekondigd dat ze een ministerieel besluit zal uitvaardigen dat de huisuitzetting zal uitstellen van mensen die hun leningen niet kunnen afbetalen.

Mama Tsipras

De Griekse premier zal een flinke evenwichtsoefening moeten uitvoeren de komende maanden. Het wordt dansen op een slappe koord indien Tsipras politiek wil overleven. En de druk zal op zijn schouders blijven liggen. Wellicht tot spijt van zijn moeder.

(Bruno Tersago is correspondent in Athene voor o.m. VRT Nieuws.)

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.