Wie waren de tien rijkste mensen ooit?

Jaarlijks krijgt u van ons de Forbes-lijst met de tien rijkste mensen ter wereld. Het weekblad Time heeft daar nu een schep bovenop gedaan en heeft een lijst gepubliceerd met de tien rijkste mensen uit de geschiedenis. Er zijn een paar verrassingen bij.
AP1974

Het is natuurlijk geen exacte wetenschap, maar Time heeft één en ander laten bekijken door historici en economisten in de hoop min of meer een vergelijking te kunnen maken naar bezit in het licht van inflatie, munt- en goudverhoudingen en dergelijke meer. Om het wat spannender te maken, beginnen we in omgekeerde volgorde.

10. Genghis Khan (Mongolië, 1162-1227)

De Mongoolse veroveraar en stichter van het grootste wereldrijk ooit kon de hand leggen op gebieden van het noorden van China tot Perzië en het oosten van Europa. Daar waren erg rijke gebieden bij. De veroverde rijkdom werd door ambtenaren van het rijk aangeslagen en daarna verdeeld onder de soldaten die deelnamen aan de verovering. Genghis Khan hield natuurlijk steeds een deel voor zich en zijn familie.

9. Bill Gates (VS, 1955-)

De naam van de stichter van het software-imperium Microsoft zal u niet verrassen. Gates werkt daar niet meer, maar is nog altijd één van de grote aandeelhouders van Microsoft. Ondanks zijn gulle giften aan goede doelen, is hij nog altijd goed voor een vermogen van 78,9 miljard dollar. Gates staat al decennia in de top-drie van de jaarlijkse Forbes-lijst van rijkaards, meestal op nummer één.

8. Alan Rufus (Normandisch Engeland, 1040-1093)

Deze kent u misschien niet zo goed. Alan Rufus was de neef van Willem de Veroveraar, de Normandische hertog die in 1066 Engeland binnenviel (slag bij Hastings) en er het koningschap verwierf. Willem beloonde zijn strijders nogal gul met landgoederen in het nieuw verworven gebied en Alan Rufus werd daarbij niet over het hoofd gezien.

Op een bepaald ogenblik bezat hij 7% van het bbp van het Normandisch-Engelse rijk, in huidig geld zou dat ongeveer 194 miljard dollar geweest zijn, meer dan Bill Gates dus.

7. John D. Rockefeller (VS, 1839-1937)

Rockefeller mocht ook niet ontbreken op het lijstje. Als één van de beruchte "'robber barons" van de 19e eeuw stond hij mee aan de wieg van de industrialisering van de Verenigde Staten. Zijn oliegroep Standard Oil was op een bepaald moment goed voor 90% marktaandeel op de oliemarkt in de VS.

Een dergelijke concentratie zou vandaag niet langer toegelaten zijn door de concurrentieoverheden, maar het leverde Rockefeller wel 341 miljard dollar op in geld van vandaag. Bovendien kon hij er erg lang van genieten.

9999 AP

6. Andrew Carnegie (VS, 1835-1919)

In dezelfde categorie vinden we de industrieel Andrew Carnegie, één van de meest sluwe zakenlui in de tweede helft van de 19e eeuw in Amerika. Waar Rockefeller in olie zat, bouwde Carnegie een imperium in de staalproductie uit.

Carnegie verkocht in 1901 zijn staalimperium US Steel aan die andere gigant, John Pierpont Morgan (van Morgan Stanley en JP Morgan) en hield daar toen 372 miljard dollar aan over; nogmaals in huidig geld. Carnegie was wel bekend van gulle liefdadigheid, zowel voor armen als voor de culturele bevordering in de VS. 

AP2009

5. Joseph Stalin (Sovjet-Unie, 1878-1953)

Een verrassing is wellicht de communistische dictator Stalin die tussen 1922 en 1953 een ongebreidelde macht had over de Sovjet-Unie. Stalin regeerde over een grote geïndustrialiseerde staat. Hij was weliswaar niet persoonlijk eigenaar van al die bedrijven, maar had er wel de volledige zeggenschap over. Op die manier schatten de onderzoekers dat Stalin de controle had over 7.500 miljard dollar.

4. Akbar de Grote (India, 1542-1605)

Akbar was na Babur en Humanyun de derde keizer van het Mogolrijk dat onder zijn bewind tussen 1556 en 1605 zowat geheel het Indische subcontinent omvatte. Dat gigantische rijk was toen goed voor een kwart van het bbp van de wereld.

Europese reizigers waren onder de indruk van de pracht en praal aan het hof van Akbar in zijn hoofdstad Fatehpur Sikri, die nu nog steeds bestaat, maar niet meer bewoond is. Bovendien controleerde het Mogolrijk erg belangrijke handelsroutes naar Perzië, Centraal-Azië en in de Indische Oceaan. Akbar was een verre afstammeling van de Mongoolse heerser Genghis Khan.

3. Keizer Shenzong (China, 1048-1085)

Shenzong was de 6e keizer van de Sung, één van de cultureel meest ontwikkelde Chinese dynastieën, onder wie het rijk ook een erg grote omvang kende. Onder zijn bewind zou China goed geweest zijn voor ergens tussen de 25% en 30% van het wereldwijde bbp. 

De rijkdom van Shenzong was zo groot dat hij er in slaagde een soort sociale zekerheid uit te bouwen voor de arme inwoners van het rijk.

2. Keizer Augustus (Rome, 63 v.C-14 na C.)

De princeps of eerste echte keizer van het Romeinse rijk legde niet enkel de basis voor één van de grootste en langst bestaande wereldrijken, dat belangrijke handelswegen controleerde, waaronder de Middellandse Zee.

Niet enkel was dat rijk economisch één van de belangrijkste van die tijd, maar bovendien had Augustus een erg groot deel ervan in eigen bezit, in totaal een vijfde. Zo was hij na de verovering van Egypte op koningin Cleopatra de persoonlijke eigenaar van die provincie die toen erg belangrijk was voor de graanbevoorrading in Rome zelf. Het vermogen van Augustus wordt op 4.600 miljard dollar geschat.

1. Koning Mansa Musa (Timboektoe, 1280-1337)

Mansa Musa was de koning van het rijk van Timboektoe in het huidige Mali. Volgens eigentijdse bronnen was zijn rijkdom "niet te meten" en die was vooral het gevolg van de goudmijnen van Timboektoe. Die was ook bekend voor de productie van zout, toen erg belangrijk voor het behoud van voedsel en was een knooppunt van handelswegen via karavaanroutes door de Sahara en door zijn ligging aan de rivier de Niger.

Tijdens zijn pelgrimstocht naar Mekka verbleef Mansa Musa met zijn uitgebreide gevolg lange tijd in Egypte en gaven ze er gul uit. Het goud dat zijn karavaan daar spendeerde, leidde nadien in Egypte tot een forse devaluatie en een financiële crisis.