Wat verandert er vanaf 1 september?

Een nieuwe maand en dat betekent heel wat veranderingen. Zo stijgt de btw op elektriciteit, moet u voortaan bij De Lijn een hogere boete betalen, en stijgen de laagste uitkeringen en pensioenen. We zetten de wijzigingen op een rijtje.

Vanaf dit schooljaar is een doktersbriefje niet langer verplicht voor afwezigheden in de week voor of na de schoolvakantie. Dat bevestigt het kabinet van Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V). De vorige minister van Onderwijs, Pascal Smet (SP.A), voerde het doktersbriefje in 2013 in om luxeverzuim tegen te gaan. Een doktersbriefje was verplicht, ongeacht de duur van de ziekte en ongeacht het feit of de ziekte aansloot op de schoolvakantie. Crevits twijfelde aan het nut daarvan. Zo steeg het luxeverzuim nog vorige kerstvakantie. Na evaluatie besliste ze de maatregel weer af te voeren.

Crevits zegt het luxeverzuim terug te willen dringen via haar actieplan tegen vroegtijdige schooluitval. Een van de maatregelen uit dat plan is dat iemand geregistreerd staat als problematisch afwezig na 15 in plaats van 30 halve dagen. "Ouders moeten goed beseffen dat elke dag of halve dag mee in rekening wordt gebracht. Bovendien is er een koppeling tussen luxeverzuim en later spijbelgedrag. Luxeverzuim is vaak de start in een keten van spijbelgedrag", zei de minister in juni, nadat de Vlaamse regering haar conceptnota "Samen tegen schooluitval" had goedgekeurd.

Btw op elektriciteit opnieuw naar 21 procent

Op 1 september stijgt de btw op elektriciteit opnieuw van 6 naar 21 procent. De regering-Michel heeft immers beslist de verlaging van de vorige regering niet te verlengen, zo bleek bij de voorstelling van de taxshift deze zomer.

De btw-verlaging werd eind 2013 ingevoerd door de regering-Di Rupo, onder meer om de indexering van de lonen af te remmen.
Op de maatregel van de regering-Michel was heel wat kritiek gekomen, onder meer van de Federatie van de Belgische elektriciteits- en gasbedrijven (FEBEG). Zij vond de btw-verhoging op 1 september te ambitieus, omdat de elektriciteitsleveranciers meer tijd nodig zouden hebben om alle voorbereidingen te treffen.

Minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) herhaalde toen dat de verhoging in september doorgevoerd moet worden. Volgens FEBEG zal de beslissing een gemiddeld gezin ongeveer 100 euro per jaar kosten.

Laagste uitkeringen en pensioenen stijgen

De laagste uitkeringen en pensioenen stijgen op 1 september met 2 procent. Dat bevestigt het kabinet van minister van Sociale Zaken Maggie De Block (Open VLD). De stijging wordt gefinancierd via de welvaartsenveloppe, het geld om de sociale uitkeringen en vervangingsinkomens welvaartsvast te houden. Doel is om de laagste uitkeringen en pensioenen dichter bij de Europese armoededrempel te brengen.

Volgens het kabinet-De Block gaan de minimumpensioenen met 2 procent omhoog, zowel die van werknemers als die van zelfstandigen. Ook gebruikt de federale regering de welvaartsenveloppe om de pensioenen op te trekken van iedereen die al 5 jaar gepensioneerd is, tenzij ze een minimumpensioen hebben en dus van de voorgaande maatregel genieten. Voorts worden onder meer de laagste werkloosheidsuitkeringen en leeflonen opgetrokken, klinkt het.

De Lijn: niet langer gratis rijden en hogere boetes

Vanaf 1 september rijden 65-plussers in het algemeen niet meer gratis met De Lijn. Senioren betalen voor een Omnipas 65+ voortaan 50 euro per jaar. Wel blijven er een aantal uitzonderingen bestaan. Zo blijft een gratis abonnement bestaan voor personen met een beperking, oorlogsinvaliden en oud-strijders. Zowel 65-plussers die voor hun 65e door de Vlaamse overheid erkend zijn als persoon met een beperking kunnen daardoor gratis blijven rijden, net als ouderen met een tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden (THAB) of de integratietegemoetkoming (IT).

Voorts kunnen sommigen aanspraak maken op het vervoersgarantiestatuut, onder wie ouderen met een laag inkomen die recht hebben op de inkomensgarantie voor ouderen (IGO). Zij betalen 40 euro per jaar.

Nog een verandering bij De Lijn vanaf 1 september: de boetes voor zwartrijden met de bussen of trams stijgen gevoelig. Een eerste overtreding kost voortaan 107 in plaats van 75 euro. Voor een tweede inbreuk binnen het jaar stijgt de sanctie van 200 naar 294 euro.

M-decreet treedt in werking

Vanaf dit schooljaar treedt het zogenoemde M-decreet in werking. Leerlingen met een beperking krijgen het recht om school te lopen in het gewoon onderwijs, zolang daarvoor "redelijke aanpassingen" volstaan.

Het decreet - voluit: maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften - heeft als doel om de inclusie te bevorderen van leerlingen met een beperking. De Vlaamse regering wil dat gewoon onderwijs de eerste optie wordt. Ouders hebben voortaan een verslag van het CLB nodig om hun leerlingen in te schrijven in het buitengewoon onderwijs.

Het M-decreet wordt geleidelijk ingevoerd. Zo kunnen leerlingen die vorig schooljaar al in het buitengewoon onderwijs zaten daar gewoon blijven. Omdat er vorig schooljaar al ruim 900 leerlingen minder waren in het buitengewoon basisonderwijs, zullen er dit jaar al 180 leerkrachten, kinesisten en ergotherapeuten verhuizen van het buitengewoon naar het gewoon onderwijs. In het secundair onderwijs zou die kwestie niet aan de orde zijn.